“Αγαπάμε τους ανθρώπους που γράφουν σενάρια. Φέτος αναγκαστήκαμε να γράψουμε κι εμείς. Όχι ένα, αλλά τρία!”

Οι συντελεστές του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης παρουσιάζουν τρία διαφορετικά σενάρια για τη διεξαγωγή του 61^ου  ΦΚΘ που θα πραγματοποιηθεί από τις 5 έως τις 15 Νοεμβρίου 2020. Κάθε σενάριο εξαρτάται από τις συνθήκες που θα επικρατούν στη χώρα μας τον Νοέμβριο.

Και στα τρία σενάρια, πρωταρχικό τους μέλημα είναι η υποστήριξη της ελληνικής κινηματογραφικής κοινότητας. Η Αγορά, το αναπτυξιακό τμήμα του φεστιβάλ θα αξιοποιήσει τα εργαλεία και την εμπειρία της και θα σταθεί δίπλα στους επαγγελματίες με δράσεις, workshops, πρωτοβουλίες και νέα βραβεία. Οι βασικές ενέργειες της Αγοράς, στην οποία η ελληνική παρουσία είναι μεγαλύτερη από κάθε άλλη φορά, θα γίνουν διαδικτυακά. Αναλυτικά θα παρουσιαστούν οι δράσεις της Αγοράς την επόμενη εβδομάδα.

Σενάριο 1

Στην περίπτωση που όλες οι κινηματογραφικές αίθουσες θα είναι ανοιχτές στην Ελλάδα:

• Οι κινηματογραφικές αίθουσες στη Θεσσαλονίκη (Ολύμπιον, Παύλος Ζάννας, Τόνια Μαρκετάκη, Φρίντα Λιάππα, Σταύρος Τορνές, Τζον Κασσαβέτης, Μακεδονικόν) θα προβάλλουν κανονικά το πρόγραμμα του Φεστιβάλ. Ο αριθμός των προβολών θα είναι μειωμένος σε σχέση με προηγούμενες χρονιές, δηλαδή τρεις προβολές την ημέρα σε κάθε αίθουσα, ώστε να εξασφαλίζεται επαρκής χρόνος για την ασφαλή είσοδο και έξοδο των θεατών. Θα υπάρχει κενό δυο ωρών ανάμεσα στις προβολές για να γίνεται απολύμανση των αιθουσών με ειδικό μηχάνημα και να εξασφαλίζεται επαρκής εξαερισμός. Η είσοδος των θεατών στις αίθουσες θα ξεκινάει 30 λεπτά πριν την έναρξη της προβολής. Σε όλες τις αίθουσες, δίπλα σε κάθε κάθισμα θα υπάρχει μία κενή θέση. Δεν θα υπάρχουν πουθενά διπλές ή τριπλές θέσεις. Η χρήση μάσκας είναι υποχρεωτική πριν, μετά και στη διάρκεια της προβολής, ενώ ιδιαίτερη προσοχή θα δοθεί στην τήρηση των αποστάσεων. Η είσοδος και η έξοδος των θεατών από τις αίθουσες θα γίνεται σύμφωνα με τα μέτρα προστασίας. Ειδικότερα φέτος και για περισσότερη ασφάλεια, το Φεστιβάλ γίνεται cashless και η αγορά των εισιτηρίων θα πραγματοποιείται με χρήση πιστωτικής ή χρεωστικής κάρτας. Όλες οι εκδηλώσεις που θα πλαισιώνουν το Φεστιβάλ θα είναι ευθυγραμμισμένες με τα ισχύοντα υγειονομικά πρωτόκολλα. Παράλληλα, το Φεστιβάλ θα λάβει όλα τα επιπλέον μέτρα που θα ισχύουν εκείνη την περίοδο έχοντας ως προτεραιότητα την ασφάλεια των θεατών, των καλεσμένων και του προσωπικού.
• Ένα μέρος του προγράμματος, με ναυαρχίδα το αφιέρωμα στην επιστημονική φαντασία θα ταξιδέψει φέτος σε τρεις πόλεις. Συγκεκριμένα, θα προβληθεί στις αίθουσες Odeon Paralimnio των Ιωαννίνων, Δαναός της Αθήνας και Βιτσέντζος Κορνάρος του Ηρακλείου Κρήτης, με τα ίδια μέτρα και τις ίδιες προδιαγραφές που θα ισχύσουν για τις αίθουσες της Θεσσαλονίκης.
• Το 75% του προγράμματος (περισσότερες από 100 ταινίες) θα προβληθεί και online σε ειδική πλατφόρμα, έτσι ώστε άνθρωποι που δεν έχουν τη δυνατότητα να έρθουν στους φυσικούς μας χώρους να μπορούν να παρακολουθήσουν το Φεστιβάλ διαδικτυακά. Το Φεστιβάλ θα τηρήσει τους κανόνες του γεωγραφικού περιορισμού και οι online προβολές θα είναι διαθέσιμες σε χρήστες αποκλειστικά από την Ελλάδα. Το εισιτήριο θα κοστίζει 3 ευρώ/θέαση. Ειδικά εκπτωτικά πακέτα εισιτηρίων τόσο για τις διαδικτυακές προβολές, όσο και για τις προβολές σε φυσικούς χώρους, θα διατεθούν πριν την έναρξη του Φεστιβάλ.

Σενάριο 2

Στην περίπτωση που ισχύει γενικό lockdown ή lockdown στη Θεσσαλονίκη ή στην περίπτωση που οι κινηματογραφικές αίθουσες της Θεσσαλονίκης είναι κλειστές (αλλά ανοιχτές στην υπόλοιπη χώρα):

• Το 75% των ταινιών του προγράμματος (περισσότερες από 100 ταινίες) θα προβληθεί online σε ειδική πλατφόρμα του Φεστιβάλ. Ωστόσο θα αυξηθούν κατά 40% οι θεάσεις κάθε μιας από τις ταινίες που θα προβληθούν online. Στις online προβολές το εισιτήριο θα κοστίζει 3 ευρώ/θέαση. Ειδικά εκπτωτικά πακέτα εισιτηρίων για τις διαδικτυακές προβολές θα διατεθούν πριν την έναρξη του Φεστιβάλ.

• Στην περίπτωση που είναι κλειστές μόνο οι αίθουσες στη Θεσσαλονίκη και οι υπόλοιπες αίθουσες στην Ελλάδα είναι ανοιχτές, οι αίθουσες Odeon Paralimnio στα Ιωάννινα, Δαναός στην Αθήνα και Βιτσέντζος Κορνάρος στο Ηράκλειο θα προβάλλουν τις ταινίες του Φεστιβάλ που έχουν προγραμματίσει, τηρώντας όλα τα υγειονομικά πρωτόκολλα. Σε κάθε περίπτωση, στις πόλεις που θα λειτουργούν οι κινηματογραφικές αίθουσες, οι προγραμματισμένες προβολές του Φεστιβάλ θα γίνουν κανονικά.
• Το διαδίκτυο θα αξιοποιηθεί περισσότερο με ενέργειες που θα στηρίξουν το ηθικό του κόσμου.

Σενάριο 3

Σε περίπτωση που οι κινηματογραφικές αίθουσες είναι ανοιχτές στη Θεσσαλονίκη, αλλά οι αίθουσες είτε στην Αθήνα, είτε στα Ιωάννινα, είτε στο Ηράκλειο, είτε και στις τρεις πόλεις είναι κλειστές:

• Οι προγραμματισμένες προβολές στις αίθουσες των τριών πόλεων, με πυρήνα το αφιέρωμα στην επιστημονική φαντασία, θα μεταφερθούν στην πλειοψηφία τους online, με εξαίρεση 3-4 ταινίες που είναι σε κόπιες 35 mm και δεν υπάρχει δυνατότητα για ψηφιακή προβολή.
• Οι προβολές στους φυσικούς χώρους στη Θεσσαλονίκη θα πραγματοποιηθούν κανονικά σύμφωνα με όλα τα υγειονομικά πρωτόκολλα.
• Το 75% του προγράμματος θα είναι διαθέσιμο online, για το κοινό όλης της χώρας, με τιμή εισιτηρίου 3 ευρώ/θέαση. Ειδικά εκπτωτικά πακέτα εισιτηρίων για τις διαδικτυακές προβολές και τις προβολές σε φυσικούς χώρους θα διατεθούν πριν την έναρξη του Φεστιβάλ.

Το αφιέρωμα, μεταφέρεται αυτούσιο στην Αθήνα από την Πέμπτη 13 έως την Τετάρτη 19 Δεκεμβρίου, καλύπτοντας  μια κινηματογραφική διαδρομή από τα τέλη της δεκαετίας του ’60 ως τις μέρες μας, με 38 μικρού και μεγάλου μήκους ταινίες, σε συνεργασία του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης με την Ταινιοθήκη της Ελλάδος.

Η έναρξη στις 13 Δεκεμβρίου, θα γίνει με τις ταινίες Τρώες (1990) και Μία θέση στον ήλιο (1994) του Κωνσταντίνου Γιάνναρη, ο οποίος θα προλογίσει και θα συζητήσει με το κοινό. Θα διατεθεί περιορισμένος αριθμός εισιτηρίων, και η είσοδος θα γίνει με σειρά προτεραιότητας. Τις ταινίες του αφιερώματος θα προλογίσουν οι σκηνοθέτες και άλλοι συντελεστές, ενώ το πρόγραμμα περιλαμβάνει ακόμα πάρτι και μια συζήτηση με τίτλο «Η Εικόνα και τα κοινωνικά δικαιώματα». Στη συζήτηση που θα πραγματοποιηθεί το Σάββατο 15 Δεκεμβρίου συμμετέχουν μεταξύ άλλων, οι πανεπιστημιακοί Κωνσταντίνος Κυριακός (Πανεπιστήμιο Πατρών) και Μαρία Κομνηνού (Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών), η πανεπιστημιακός και σκηνοθέτης Αντουανέττα Αγγελίδη (Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης), ο σκηνοθέτης Τάκης Σπετσιώτης, ο σκηνοθέτης και σεναριογράφος Παναγιώτης Ευαγγελίδης και η πρόεδρος του Σωματείου Υποστήριξης Διεμφυλικών Μαρίνα Γαλανού.

Το αφιέρωμα προέκυψε ύστερα από μεγάλη προσπάθεια και έρευνα, καθώς υπήρξαν δυσκολίες στο να εντοπιστούν ορισμένες κόπιες και να συγκεντρωθεί το απαραίτητο υλικό. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει αντιπροσωπευτικές ταινίες του είδους που μίλησαν τολμηρά, πολεμήθηκαν από κάποιους αλλά τελικά νίκησαν τα ταμπού. Κάποιες από αυτές ήταν μπροστά από την εποχή τους και άνοιξαν το δρόμο στους νεότερους. Άλλες σπάνιες και δυσεύρετες σήμερα (όπως οι περισσότερες μικρού μήκους του αφιερώματος), κι άλλες πιο πρόσφατες, δημοφιλείς και αγαπημένες από το ευρύ κοινό που θα έχει μια καλή ευκαιρία να τις απολαύσει και πάλι στη μεγάλη οθόνη. Ήταν η πρώτη φορά στην Ελλάδα που ένας επίσημος, δημόσιος οργανισμός διοργάνωσε ένα τόσο εκτενές αφιέρωμα στην ελληνική κινηματογραφική παραγωγή της queer θεματολογίας, με αρωγούς σε αυτήν την προσπάθεια το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου και την Ταινιοθήκη της Ελλάδος.

Το αφιέρωμα έχει επιμεληθεί ο Κωνσταντίνος Κυριακός, Αν. Καθηγητής της Ιστορίας του Θεάτρου και του Ελληνικού Κινηματογράφου (Τμήμα Θεατρικών Σπουδών, Πανεπιστήμιο Πατρών) ο οποίος, προσπάθησε να δει τον όρο «queer» όχι απλά αποτυπωμένο σε ταινίες που αφορούν στην ομοφυλοφιλική θεματολογία, αλλά και σε όσες εμπεριέχουν μια συγκεκριμένη πολιτική τοποθέτηση και μια γενικότερη αισθητική προσέγγιση που δεν αφορά αναγκαστικά άμεσα το ομοφυλοφιλικό πεδίο. Εξάλλου, «στην πρώιμη μεταδικτατορική περίοδο στην Ελλάδα κύριο μέλημα των δημιουργών ήταν πώς να συνδυάσουν την σεξουαλική με την πολιτική τους ταυτότητα». Βέβαια, την εποχή εκείνη η λέξη «queer» ήταν παντελώς άγνωστη ακόμα και για τους σκηνοθέτες των ταινιών αυτών.

Στο αφιέρωμα, θα παρουσιαστεί επίσης για πρώτη φορά στην Αθήνα και η ενότητα Acrobatics που περιλαμβάνει μικρού μήκους ταινίες queer θεματολογίας, πρόσφατης παραγωγής, που γύρισαν νέοι βραβευμένοι μικρομηκάδες (Θ.Νεοφώτιστος, Δ.Νάκος, Γ.Τελτζίδης, Ν.Λεούση, Μ.Μαυρής) μετά από ανάθεση της Εταιρείας Ελλήνων Σκηνοθετών ειδικά για το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης.

Οι ταινίες:

Ο Κ.Κυριακός σημειώνει πως στο αφιέρωμα αυτό «συνυπάρχουν με επιλεκτικά κριτήρια ταινίες οι οποίες αναμφισβήτητα υπάγονται στο queer/gay ρεύμα της ελληνικής κινηματογραφίας· άλλες προδρομικές και ανάδελφες, άλλες δίκαια τιμημένες και βραβευμένες στην Ελλάδα και στο εξωτερικό και άλλες άδικα παραγνωρισμένες· όλες, ωστόσο, αντιπροσωπευτικές».

Αναπάντεχες επιλογές

Η ταινία Vortex ή Το πρόσωπο της Μέδουσας (1967) με το πληθωρικό, ανατρεπτικό βλέμμα του Νίκου Κούνδουρου και ο Ορέστης (1969), μοναδική ταινία του βραβευμένου με Όσκαρ σκηνογράφου και εικαστικού Βασίλη Φωτόπουλου, είναι ανάμεσα στα πρώτα φιλμ που προβάλλουν την πλέον απενοχοποιημένη απεικόνιση του ανδρικού σώματος, σε μια εποχή όπου η queer ταυτότητα ήταν καλά σφαλισμένη στη ντουλάπα.

Τα τολμηρά 70s

Ο Τάκης Σπετσιώτης με τις ταινίες Η Λίζα και η άλλη (1976) και Καλλονή (1977), η Ίρις Ζαχμανίδη με Το Γελεκάκι (1976) και ο Γιώργος Καλογιάννης με το φιλμ Λίβιος ή Η αγαλματώδης παρουσία του περασμένου έπους (1976) είναι ορισμένοι από τους δημιουργούς που αποδομούν τα έμφυλα στερεότυπα, αλλά και αναδεικνύουν τη γυναικεία πλευρά. Το 1979, ο Δημήτρης Σταύρακας υπογράφει το ντοκουμέντο-μικρού μήκους Μπέττυ. Όπως εξομολογήθηκε η ίδια η Μπέττυ σε συνέντευξή της ήθελε μέσα από την ταινία ο κόσμος  «να εξοικειωθεί με την τραβεστί, να εξοικειωθεί με την τρασένξουαλ, να την δει μέσα από μια ταινία, μέσα από ένα θεατρικό. Να μην ρίξει μια ματιά από την κλειδαρότρυπα».

Η κρίσιμη δεκαετία του ‘80

Το ελληνικό queer σινεμά αφήνει πίσω του τη λογοκρισία και προσπαθεί να κατακτήσει την αναγνώριση, και μάλιστα σε μια ιδιαίτερα δύσκολη παγκόσμια συγκυρία, με ταινίες πολύ χαρακτηριστικές για το είδος. Όπως ο εμβληματικός Άγγελος του Γιώργου Κατακουζηνού (1982) βασισμένος σε αληθινά γεγονότα που συγκλόνισαν την κοινή γνώμη. Οι ταινίες Στην αναπαυτική μεριά (1981) και Μετέωρο και Σκιά (1985) του Τάκη Σπετσιώτη, προσεγγίζουν την κοινότητα από τη σκοπιά των διανοούμενων ποιητών της δεκαετίας του ’60 αλλά και των πρώτων δεκαετιών του 20ού αιώνα, ενώ φιλμ που διερευνά το θηλυκό βλέμμα με πρωτοποριακή ματιά είναι ο Τόπος της Αντουανέττας Αγγελίδη (1985). Ταινίες οι οποίες σχολιάζουν το ρόλο του στρατού, την ελληνική επαρχία και τις σχέσεις στο αστικό τοπίο συμπληρώνουν το αφιέρωμα: Ομίχλη κάτω από τον ήλιο του Νίκου Λυγγούρη (1980), Poste Restante Ομόνοια του Χάρη Παπαδόπουλου (1982), …λιποτάκτης των Γιώργου Κόρρα και Χρήστου Βούπουρα (1988) και Όταν έχει πανσέληνο κανείς δεν κοιμάται του Παντελή Παγουλάτου (1989).

Γιάνναρης, Δήμας, Κούτρας στα 90s

Βιώνοντας θα έλεγε κανείς την ενηλικίωσή του, τη δεκαετία του ’90 το ελληνικό queer σινεμά σπάει τους δεσμούς με το παρελθόν και αποκρυσταλλώνεται, κοιτώντας με ψύχραιμο και απόλυτα ανατρεπτικό τρόπο τον ομοερωτισμό. Ο Κωνσταντίνος Γιάνναρης, ο Χρήστος Δήμας και ο Πάνος Χ. Κούτρας είναι από τους πρωτεργάτες.

Τα φιλμ Τρώες (1990), North of Vortex (1991),Caught Looking (1991) και Μία θέση στον ήλιο (1994) του Κωνσταντίνου Γιάνναρη,

το σπονδυλωτό 4 του Χρήστου Δήμα με τα μικρού μήκους Ένας ουρανός γεμάτος αστέρια (1995), Tender (1997), Ανάσα (1998) και Αμερικάνος (1999), καθώς και το εξωφρενικά απολαυστικό Η επίθεση του γιγαντιαίου μουσακά του Πάνου Χ. Κούτρα (1999) πραγματεύονται τα queer ζητήματα με τρόπο αυθεντικό, παθιασμένο και απογυμνωμένο από κάθε είδους σύμβαση. Είναι η εποχή στην οποία οι ελληνικές queer ταινίες αναγνωρίζονται καλλιτεχνικά και βραβεύονται σε όλο τον κόσμο.

2000-σήμερα

Νέου queer ελληνικού σινεμά συνέχεια, με ταινίες που ξεπερνούν τα σύνορα, εξερευνούν νέους αφηγηματικούς δρόμους, πειραματίζονται υφολογικά, εκφράζουν τη νέα εποχή και κερδίζουν σπουδαίες διακρίσεις.

Η διαρκής αναχώρηση της Πέτρα Γκόινγκ της Αθηνάς Ραχήλ Τσαγγάρη (2001), Οι άνδρες δεν κλαίνε του Κυριάκου Χατζημιχαηλίδη (2001), Το γαλάζιο φόρεμα του Γιάννη Διαμαντόπουλου (2005),  Ι Αm Gay του Νικόλα Κολοβού (2008) και Μέσα στο δάσος του Άγγελου Φραντζή (2010) είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα. Ταινία-ορόσημο, η Στρέλλα του Πάνου Χ. Κούτρα (2009) πετυχαίνει την υπέρβαση των έμφυλων ορίων. Στο αφιέρωμα  θα απολαύσουμε αγαπημένες κινηματογραφικές στιγμές που μας χάρισαν οι ταινίες Η Αφροδίτη στην αυλή του Τηλέμαχου Αλεξίου (2012), Δίπτυχο: Η αγάπη που δεν λέει το όνομά της του Παναγιώτη Ευαγγελίδη (2011), Η ανταρσία της κόκκινης Μαρίας του Κώστα Ζάπα (2011), Ο ξεναγός του Ζαχαρία Μαυροειδή (2011), Fuck Freud του Αδάμ Καρυπίδη (2013), 7 θυμοί του Χρήστου Βούπουρα (2014), καθώς και τα ντοκιμαντέρ Καλιαρντά της Πάολας Ρεβενιώτη (2014) και Obscuro Barroco της Ευαγγελίας Κρανιώτη (2018).

Αξίζει να σημειωθεί ότι και στην Ταινιοθήκη, δύο από τις ταινίες του αφιερώματος, το Μετέωρο και Σκιά του Τάκη Σπετσιώτη και η Στρέλλα του Πάνου Χ. Κούτρα, θα προβληθούν με όρους καθολικής προσβασιμότητας για όλους τους θεατές: με ακουστική περιγραφή [AD: Audio Description] για τυφλούς και άτομα με προβλήματα όρασης και με υπότιτλους για Κ/κωφούς και βαρήκοους [SDH: Subtitles for the Deaf or Hard of Hearing] με την επιμέλεια και πιστοποίηση της Κίνησης Ανάπηρων Καλλιτεχνών. Η συγκεκριμένη δράση εντάσσεται στην πρωτοβουλία του Φεστιβάλ να μοιράζεται τη δύναμη του σινεμά με όλους τους θεατές ανεξαιρέτως, με χορηγό προσβασιμότητας το Ίδρυμα Ωνάση και τη Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση, ενώ οι συνθήκες προσβασιμότητας διασφαλίζονται σε συνεργασία με την Κίνηση Ανάπηρων Καλλιτεχνών.

INFO

Ταινιοθήκη της Ελλάδος

Ιερά Οδός 48 και Μεγάλου Αλεξάνδρου, μετρό Κεραμεικός, τηλ. 210 3612046

Εισιτήρια: 5 ευρώ

Εβδομαδιαία κάρτα: 40 ευρώ (20 ευρώ μειωμένο)

Της Ερμιόνης Ευστρατιάδου

To 59o Φεστιβάλ Κινηματογράφου ήρθε και έφυγε πολύ γρήγορα. Από την 1η ως τη 11η μέρα του Νοέμβρη το TIFF59 γέμισε την πόλη της Θεσσαλονίκης με ταινίες, πάρτι και καλλιτεχνικά δρώμενα. Κάθε χρόνο, το φεστιβάλ φαίνεται να γίνεται όλο και περισσότερο εξωστρεφές και, πράγματι, η φετινή διοργάνωση ήταν πιο προσιτή από ποτέ, τόσο στο κοινό της πόλης, όσο και στους ξένους επισκέπτες! Το μόνο αρνητικό σε αυτή την ιστορία ήταν τα αμέτρητα sold out στις φεστιβαλικές προβολές. Έτσι, ενώ φέτος στο φεστιβάλ έσπασα το προσωπικό μου ρεκόρ, βλέποντας 16 ταινίες, ήταν και η πρώτη φορά που πήγα τόσες φορές στα ταμεία απλά για ενημερωθώ ότι η ταινία που έχω επιλέξει είναι πλήρης.
Όπως και να ‘χει, μικρό το κακό, για δύο λόγους. Πρώτον γιατί, λόγω των αλλεπάλληλων sold out, κατέληξα να βλέπω κάποιες ταινίες που ήταν πολύ καλές αλλά δεν είχα στη λίστα μου. Και δεύτερον γιατί πολλές από τις δημοφιλείς ταινίες της διοργάνωσης, θα μας περιμένουν στις κινηματογραφικές αίθουσες κατά τη διάρκεια της σεζόν. Εδώ έχω συγκεντρώσει τις πέντε από αυτές.

1. Petra, του Jaime Rosales

Η νέα, έκτη μεγάλου μήκους ταινία του σκηνοθέτη και σεναριογράφου της «Όμορφης Νιότης» είναι μια ιστορία βγαλμένη από την παρακαταθήκη της αρχαίας ελληνικής τραγωδίας. Η Πέτρα είναι μια ζωγράφος γύρω στα 30. Δεν γνώρισε ποτέ τον πατέρα της, η ταυτότητα του οποίου έμεινε επιμελώς κρυμμένη πολλά χρόνια. Όταν η μητέρα της πεθαίνει, αποφασίζει να λύσει μόνη της το μυστήριο της ίδιας της ύπαρξής της. Η έρευνα που ξεκινά την οδηγεί στον Γιάμε, έναν διάσημο καλλιτέχνη αλλά παράλληλα έναν θρασύ και αδίστακτο άνθρωπο. Με την πρόφαση της μαθητείας στο πλάι του, μπαίνει στην ζωή του. Στην κοινή τους διαδρομή, η μία αποκάλυψη διαδέχεται την άλλη και ό,τι η Πέτρα θεωρεί αλήθεια να ανατρέπεται μέρα με την ημέρα. Η ταινία διανέμεται στις αίθουσες από την Danaos Films.

2. Shoplifters, του Hirokazu Koreeda

Η ταινία έναρξης του Φεστιβάλ ήταν και μια από τις καλύτερες, τις πιο συγκινητικές της φετινής διοργάνωσης. Επιπλέον, είναι η ταινία που απέσπασε τον Χρυσό Φοίνικα στο 71ο Φεστιβάλ Καννών. Στην ταινία Shoplifters o Koreeda, εκτός από σκηνοθέτης, είναι σεναριογράφος και μοντέρ. Το Shoplifters (κριτική για την οποία μπορείτε να βρείτε εδώ) διανέμεται από την εταιρία διανομής One from the heart.

3. Roma, του Alfonso Quaron

Η πιο πρόσφατη ταινία του βραβευμένου με Όσκαρ σκηνοθέτη (Gravity, Τα παιδιά των Ανθρώπων) χαρακτηρίζεται ως η πιο προσωπική του. Η ταινία ακολουθεί την Cleo, μια νέα οικιακή βοηθό μιας οικογένειας που κατοικεί στη Ρόμα, μια γειτονιά μεσαίας τάξης στην Πόλη του Μεξικού. Σε αυτή την ταινία, ο Alfonso Quaron συντάσσει μια τρυφερή καλλιτεχνική επιστολή αγάπης προς τις γυναίκες που τον μεγάλωσαν. Ο Μεξικανός σκηνοθέτης έχει γράψει και το σενάριο της ταινίας. Αντλεί υλικό από την παιδική του ηλικία για να δημιουργήσει ένα ζωντανό και συναισθηματικό πορτρέτο της εσωτερικής διαμάχης και της κοινωνικής ιεραρχίας κατά τη διάρκεια της πολιτικής αναταραχής στο Μεξικό της δεκαετίας του 1970. Η ταινία θα είναι διαθέσιμη τον Δεκέμβριο στο Netflix και σε επιλεγμένους κινηματογράφους, από την Seven Films.

4. Guilty, του Gustav Moller.

Η ταινία του πρωτοεμφανιζόμενου Gustav Moller, γυρισμένη αποκλειστικά στους χώρους ενός κέντρου της Άμεσης Δράσης, ήταν σίγουρα μια από τις εκπλήξεις της φετινής διοργάνωσης. Ο Άσγκερ Χολμ, αστυνομικός, τηλεφωνητής στα επείγοντα περιστατικά της Άμεσης Δράσης, απαντάει το ένα μετά το άλλο τηλεφωνήματα ρουτίνας και κλήσεις σε βοήθεια σε μια βάρδια που μοιάζει τυπική. Μέχρι που η κλήση μιας γυναίκας που πιθανά έχει απαχθεί θα δώσει στη βραδιά μια αναπάντεχη τροπή αποκαλύπτοντας ένα έγκλημα πολύ μεγαλύτερο από αυτό που νόμιζε αρχικά. Μαζί θα φέρει στην επιφάνεια τα δικά του τραύματα. Το The Guilty αποτελεί και την Επίσημη Πρόταση της Δανίας για το Όσκαρ Ξενόγλωσσης Ταινίας. Στην Θεσσαλονίκη κέρδισε το Βραβείο Κοινού και το Βραβείο Ανδρικής Ερμηνείας για τον Jakob Cedergren. Αναμένεται στις ελληνικές αίθουσες γύρω στα τέλη Δεκέμβρη, από την One from the heart.

5. Sofia, Της Meryem Benm’Barek

To Sofia αποτελεί την πρώτη μεγάλου μήκους ταινία της Μαροκινής δημιουργού Meryem Benm’Barek. Η Σοφία, είναι μια 20χρονη κοπέλα, η οποία μένει με τους γονείς της στην Καζαμπλάνκα. Πάσχοντας από επίμονη άρνηση εγκυμοσύνης, φτάνει σε σημείο να παραβεί τον νόμο, γεννώντας ένα παιδί εκτός γάμου. Στις 24 ώρες που της δίνει το νοσοκομείο για να προσκομίσει τα χαρτιά της αναγνώρισης, η Σοφία και η Λίνα (η ξαδέλφη της, που ζει στην προστατευμένη και πιο «δυτική» πραγματικότητα της τοπικής μπουρζουαζίας), πασχίζουν ν’ αντισταθούν στις ανάλγητες δομές της πατριαρχικής κοινωνίας. Η ταινία, η οποία ασκεί κριτική σε έναν από τους πιο σκληρούς νόμους του Μαρόκο, έκανε πρεμιέρα στο τμήμα Un Certain Regard του Φεστιβάλ Καννών και κέρδισε το Βραβείο Σεναρίου. Η ελληνική πρεμιέρα της πραγματοποιήθηκε στο TIFF59, όπου απέσπασε το Βραβείο Fipresci της Διεθνούς Ένωσης Κριτικών Κινηματογράφου. Αναμένεται να προβληθεί στις ελληνικές αίθουσες την Άνοιξη, από την One from the heart.

Ερμιόνη Ευστρατιάδου

Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης άνοιξε χθες τις πόρτες του Ολύμπιον για να υποδεχθεί τους πρώτους προσκεκλημένους στην 59^η διοργάνωση. Η τελετή ήταν διαφορετική, σύντομη και μίνιμαλ. Αυτή τη φορά, τα λόγια επί της σκηνής ήταν ελάχιστα. Οι διοργανωτές αποφάσισαν φέτος να αφήσουν τις κινηματογραφικές οθόνες να μιλήσουν.

Ομιλητές στο φιλμ ήταν η υπουργός Πολιτισμού και Αθλητισμού, Μυρσίνη Ζορμπά, ο περιφερειάρχης Κεντρικής Μακεδονίας, Απόστολος Τζιτζικώστας, ο δήμαρχος Θεσσαλονίκης, Γιάννης Μπουτάρης και η υφυπουργός Εσωτερικών Μακεδονίας – Θράκης, Κατερίνα Νοτοπούλου. Οι «πρωταγωνιστές» μίλησαν για τα σχέδια ενός Film Office στην περιφέρεια, για χρηματοδοτήσεις και για ιστορίες από παλαιότερα φεστιβάλ. Κυρίως, όμως, έγινε λόγος για ένα φεστιβάλ που αλλάζει, «το μεγαλύτερο φεστιβάλ που έγινε ποτέ». Μέσα σε όλα όσα ακούστηκαν, ξεχωρίζει κάτι που είπε ο κ. Μπουτάρης: «Το μέλλον του Φεστιβάλ είναι αυτό που ξεκίνησε η τωρινή διοίκησή του. Ένα Φεστιβάλ ακόμη πιο ανοικτό που μπορεί να προσελκύσει επαγγελματίες οι οποίοι έρχονται να αγοράσουν ταινίες και σιγά σιγά να μπορούν και γυρίζονται ταινίες στην Ελλάδα». Ανυπομονούμε!

Η ταινία

Μετά από αυτά, ξεκίνησε η ταινία. Το Shoplifters του Hirokazu Kore-eda. Και πιστέψτε με όταν σας λέω ότι δεν θα μπορούσε να αρχίσει πιο όμορφα.

Η ταινία που απέσπασε , λοιπόν, τον χρυσό φοίνικα στο φετινό φεστιβάλ των Καννών άνοιξε την αυλαία για το 59^ο Φεστιβάλ. Ο Ιάπωνας σκηνοθέτης προλόγισε την ταινία του με ένα σύντομο βίντεο πριν την έναρξη της ταινίας.

To Shoplifters ξεκινά με δυο από τους πρωταγωνιστές, πατέρα και γιο, μέσα σε ένα σουπερμάρκετ. Οι δυο τους εκτελούν ένα άψογα χορογραφημένο σχέδιο κλοπής τροφίμων. Είσαι με το μέρος τους, ξέρεις από το πρώτο δευτερόλεπτο ότι θέλεις να τα καταφέρουν. Σε αυτό βοηθάει η τόσο ταιριαστή μουσική αλλά και τα βλέμματα των δυο «συνεργατών». Η ταινία ξεχειλίζει αγάπη από τα πρώτα καρέ. Τώρα υπολόγισε: 24 καρέ ανά δευτερόλεπτο, επί 121 λεπτά. Γεμίζει η καρδιά σου συναισθήματα.

Φυσικά, η οικογένεια των Κλεφτών Καταστημάτων δεν αποτελείται μόνο από δυο άτομα. Στο μικρό σπίτι, κάπου στο κεντρικό Τόκιο, βρίσκονται η μητέρα, η θεία και η γιαγιά. Όλες περιμένουν τα «ψώνια» της ημέρας καθώς οι μισθοί και η σύνταξη της γιαγιάς δεν αρκούν για να συντηρούνται. Μαζί με τα κλοπιμαία, όμως, πατέρας και γιός φέρνουν μαζί και ένα κοριτσάκι το οποίο το βρήκαν να παίζει μόνο του έξω στο κρύο. Έτσι, η οικογένεια μεγαλώνει, θα μπορούσε να πει κανείς ότι ολοκληρώνεται, και οι ιστορίες του κάθε μέλους της αρχίζουν να ξεδιπλώνονται: Η πολυμήχανη και πονηρή γιαγιά, ο αρχιληστής μπαμπάς, τα χαριτωμένα και πανέξυπνα παιδιά. Οι χαρακτήρες είναι άνθρωποι που έχεις γύρω σου, τόσο καθημερινοί και τόσο όμορφοι.

Ο Kore-eda επανέρχεται στην ίδια θεματική που τον απασχόλησε και στο επίσης βραβευμένο Like Father, Like Son: τι καθορίζει την έννοια του γονέα, η αγάπη ή η γέννα; Όπως και τότε έτσι και τώρα, ξέρεις πως όλα έχουν να κάνουν με την οικογένεια, με τους δεσμούς που χτίζεις και τους δεσμούς που κόβεις.

Το  Shoplifters είναι μια ταινία υψηλής δεξιοτεχνίας που προσεγγίζει ευλαβικά τόσο την ανάγκη για επιβίωση, όσο και την ανάγκη του να ανήκεις κάπου. Συνθέτει μια οικογένεια από 6 ανθρώπους που τα βγάζουν πέρα με ανήθικα μέσα. Που αγκαλιάζονται στο μπαλκόνι μια παγωμένη νύχτα που πέφτουν πυροτεχνήματα και, παρόλο που αυτά δεν φαίνονται από το σπίτι τους, τα ακούνε και κοιτούν τον ουρανό.

«Αν σ’αγαπούσαν, θα έκαναν αυτό» λέει η μητέρα στην μικρή Yuri ένα βράδυ που την κρατούσε αγκαλιά. Η ταινία παίρνει την καρδιά σου, την γεμίζει τρυφερότητα και μετά στη σπάει. Είναι τόσο αφοπλιστικά όμορφή, χωρίς σκηνές εντυπωσιασμού, χωρίς υστερίες και μελοδραματισμούς. Είναι ψύχραιμη και ανεπιτήδευτη, σαν το  «ευχαριστώ» που ψιθυρίζει η γιαγιά στον άνεμο όταν χαζεύει την οικογένειά της να παίζει στη θάλασσα.

Αφιέρωμα «Πριν ξεσπάσει το Κύμα»

Ο ρουμάνικος κινηματογράφος έχει το δικό του αστέρι στο παγκόσμιο σινεμά. Δρέπει τις δάφνες του, ταυτόχρονα όμως ανανεώνεται διαρκώς και επανατοποθετείται απέναντι σε όλα όσα αλλάζουν τον κόσμο. Από τις μεγαλύτερες κινηματογραφικές δυνάμεις, με ένα φυτώριο από το οποίο ξεπηδούν διαρκώς νέα ταλέντα, το ρουμάνικο σινεμά παραμένει σταθερά κάτω από τους προβολείς.

Πώς όμως άρχισαν όλα; Και μάλιστα μέσα σε ένα καθεστώς που για δεκαετίες χρησιμοποιούσε τις ταινίες ως εργαλεία προπαγάνδας; Το 59^ο Φεστιβάλ πραγματοποιεί ένα σπάνιο αφιέρωμα με τίτλο «Πριν ξεσπάσει το Κύμα», παρουσιάζοντας οκτώ μοναχικούς καβαλάρηδες, οκτώ τολμηρούς δημιουργούς οι οποίοι έδειξαν την πραγματικότητα ωμή, ντροπιαστική, άνευ παραπλανητικού περιτυλίγματος. Ήρθαν αντιμέτωποι με την απαγόρευση και τη λογοκρισία, όμως δεν εγκατέλειψαν τη μάχη. Είναι οι πρωτοπόροι που άνοιξαν το δρόμο για το εκρηκτικό νέο κύμα του ρουμάνικου σινεμά.

Λουτσιάν Πιντιλίε (1933-2018). Εμβληματική μορφή του ρουμάνικου κινηματογράφου. Το 1969 στην αιρετική Αναπαράσταση, με μια ταινία μέσα στην ταινία κατά το θέατρο εν θεάτρω, καταγγέλλει την κοινωνία του Τσαουσέσκου και ξεσκεπάζει τους τρόπους χειραγώγησης του καθεστώτος.
Το φιλμ απαγορεύτηκε, όμως έσπειρε τον καρπό για τις επόμενες γενιές. Πλέον, θεωρείται η σημαντικότερη ρουμάνικη ταινία όλων των εποχών.

Μίρτσεα Σαουκάν. Το 1973, γυρίζει τα Εκατό λέι, φιλμ που αμφισβητεί το καθεστώς, τόσο μέσα από τον λόγο όσο και με την κινηματογραφική φόρμα που επιλέγει. Με επιρροές από τη νουβέλ βαγκ, ο Σαουκάν προβάλλει τον εσωτερικό κόσμο των ηρώων, εναλλάσσοντας την αντικειμενική με την υποκειμενική πραγματικότητα.

Μίρτσεα Ντανελιούκ. Με όχημα το cinéma vérité, ο Ντανελιούκ στην Πρόβα μικροφώνου (1980), σπάει τις μέχρι τότε αποδεκτές συμβάσεις και βγάζει την κάμερα στον δρόμο. Καταγράφει την Ρουμανία όπως είναι, καυτηριάζει τον γραφειοκρατικό παραλογισμό, την υποκρισία του συστήματος και τον τυχοδιωκτισμό όσων το τροφοδοτούν.

Ιωσήφ Ντεμιάν. Το 1980 διασκευάζει το Δάκρυ μιας κοπέλας, αστυνομική νουβέλα βασισμένη σε αληθινά γεγονότα. Με στοιχεία ντοκιμαντέρ και μυθοπλασίας, διερευνά ένα έγκλημα που συγκαλύφτηκε, αναδεικνύοντας την επίδραση που έχει η κάμερα στην ανθρώπινη συμπεριφορά.

Αλεξάντρου Τάτος. Το 1982, στις Τρεις σεκάνς, ταινία που καθόρισε το Νέο Ρουμάνικο Κύμα, ο Τάτος μέσα από τρία επεισόδια από τη ζωή ενός κινηματογραφικού συνεργείου, σχολιάζει τη σχέση κινηματογράφου και πραγματικότητας. Πικρό χιούμορ σε ένα φιλμ που αποκαλύπτει τη θλιβερή κομμουνιστική καθημερινότητα της χώρας μέσα από τους αφανείς της Ιστορίας.

Νταν Πίτσα. Στην αλληγορική σάτιρα Προσανατολισμός (1982), το προσωπείο της συλλογικότητας καταρρέει και το αληθινό ανθρωποφαγικό πρόσωπο της κοινωνίας ανατέλλει. Φόντο, ένα δάσος το οποίο φιλοξενεί έναν διαγωνισμό προσανατολισμού, με μια ομάδα υπάκουων εργαζόμενων από τη μια πλευρά, κι έναν αντικομφορμιστή νεαρό εργάτη από την άλλη.

Ναέ Καρανφίλ. Δημιουργός που βρίσκεται στο μεταίχμιο της παλαιότερης γενιάς και του «νέου κύματος» του ρουμάνικου κινηματογράφου. Με το υπέροχο ντεμπούτο του Μην κρέμεστε απ’ το παράθυρο (1993), αναμοχλεύει το πρόσφατο κομμουνιστικό παρελθόν με χιούμορ, ευαισθησία και πολυφωνική αφήγηση.

Κρίστι Πούιου. Η νέα δύναμη του ρουμάνικου σινεμά. Με τη Γερή μπάζα (2001), εισάγει τον μινιμαλισμό, χαρακτηριστικό του Νέου Κύματος, ενώ εστιάζει στη μετα-κομμουνιστική εποχή της ελεύθερης επιχειρηματικότητας. Με ρεαλιστική, συχνά νατουραλιστική διάθεση, ο Πούιου είναι γνήσιος εκφραστής του Νέου Ρεύματος, όρου που μπορεί να περιγράφει την εξέλιξη μιας κινηματογραφίας, όμως με συνέπεια και αριστουργηματικούς σταθμούς, κατέκτησε τον κόσμο.

Το αφιέρωμα πραγματοποιείται με την υποστήριξη της Ταινιοθήκης της Ρουμανίας

Οι Επιλεγμένες ταινίες από τα Βαλκάνια στο 59^ο Φεστιβάλ

 Άγα του Μίλκο Λάζαροφ (Βουλγαρία, Γερμανία, Γαλλία)

Βαλκανική ματιά, όχι όμως και βαλκανική γεωγραφία. Ταξιδεύουμε στη Σιβηρία, στον αρκτικό κύκλο. Ένας πατέρας –ιθαγενής, κυνηγός ταράνδων– θυμωμένος με τη κόρη του γιατί εγκατέλειψε τον παραδοσιακό τρόπο ζωής επιχειρεί μετά τον θάνατο της συζύγου του, να συμφιλιωθεί μαζί της. Φιλμ-αναφορά στον Νανούκ του Βορρά του Φλάερτι, με φόντο τον αφιλόξενο αρκτικό κύκλο.

Έχεις τη νύχτα του Ιβάν Σάλατιτς (Μαυροβούνιο, Σερβία, Κατάρ)

Μια νεαρή παραιτείται από τη δουλειά της στην Ιταλία και επιστρέφει στην πατρίδα της, το Μαυροβούνιο. Εκεί, θα έρθει αντιμέτωπη με τη διαφθορά, την ανεργία, κι ένα αίσθημα απόγνωσης και αδιεξόδου στο οποίο βουλιάζει η κοινωνία. Υποβλητικό, αλληγορικό σχόλιο πάνω στο τέλος μιας δυσοίωνης εποχής στην «πίσω αυλή της Ευρώπης», το Έχεις τη νύχτα, είναι η πρώτη ταινία από το Μαυροβούνιο που προβάλλεται στο Φεστιβάλ Θεσσαλονίκης.

Οικογένεια Μορομέτε 2 του Στέρε Γκούλεα (Ρουμανία)

Τριάντα ένα χρόνια μετά την Οικογένεια Μορομέτε (1987), από τις πλέον θρυλικές ταινίες του ρουμάνικου κινηματογράφου, βασισμένη στο ομώνυμο κλασικό λογοτεχνικό έργο του Μαρίν Πρέντα, ο Γκούλεα διασκευάζει τον δεύτερο τόμο του μυθιστορήματος.

Ήρωας, ο πνευματώδης και θυμόσοφος χωρικός Ίλιε Μορομέτε, ο οποίος αντιστέκεται στα σαρωτικά κύματα της Ιστορίας, λίγο μετά τον Β΄ Παγκόσμιο πόλεμο, κι ενώ μαίνεται ο Εμφύλιος μεταξύ των υποστηρικτών του βασιλιά και των Κομμουνιστών. Παγκόσμια πρεμιέρα στη Θεσσαλονίκη.

Το φορτίο του Όγκνιεν Γκλάβονιτς (Σερβία, Γαλλία, Κροατία, Ιράκ, Κατάρ)

Εν μέσω των βομβαρδισμών της Σερβίας από το ΝΑΤΟ το 1999, ένας οδηγός φορτηγού διατάσσεται να μεταφέρει, με άκρα μυστικότητα, ένα άγνωστο φορτίο από το Κόσοβο στο Βελιγράδι. Βραδυφλεγής ταινία δρόμου, γεμάτη υπαινιγμούς και υποβόσκουσα ένταση – πολιτική και ψυχολογική. Το φιλμ αποτελεί τη μυθοπλαστική εκδοχή του ντοκιμαντέρ του ίδιου σκηνοθέτη Απόρρητο Σχέδιο: Depth Two (18^ο ΦΝΘ).

Άγριος Νοέμβρης του Ισμέτ Σιγαρίνα (UNMI Κόσοβο, Αλβανία, ΠΓΔΜ)

Πρίστινα, αρχές της δεκαετίας του ’90. Η γιουγκοσλαβική κυβέρνηση περιστέλλει την αυτονομία του Κοσόβου και οι αλβανικής καταγωγής πολίτες υφίστανται διώξεις. Ένας χαμηλόβαθμος δημόσιος υπάλληλος, καλείται να επιλέξει αν θα συνθηκολογήσει ή όχι με τις Αρχές, γνωρίζοντας πως και οι δύο επιλογές είναι λάθος. Εξαιρετική ανασύσταση της εποχής και της ψυχολογικής έντασης των αρχών του ’90 στο Κόσοβο.

 «Αδιαφορώ αν καταγραφούμε στην Ιστορία ως βάρβαροι» του Ράντου Ζούντε (Ρουμανία, Τσεχία, Γαλλία, Βουλγαρία, Γερμανία)

Οι Αρχές του Βουκουρεστίου αναθέτουν σε μια νεαρή σκηνοθέτιδα ένα δημόσιο θέαμα, την αναπαράσταση μιας «ηρωικής στιγμής» της ρουμάνικης ιστορίας κατά τον Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο. Στην πραγματικότητα, αυτή η «λαμπρή σελίδα» οδήγησε σε μαζική εξόντωση Εβραίων, και η σκηνοθέτις σχεδιάζει κρυφά να μετατρέψει το θέαμα σε καταγγελία. Ξεκαρδιστική, πνευματώδης, πικρή κωμωδία, που κατεδαφίζει απολαυστικά τους συλλογικούς μύθους που θρέφουν τα εθνικά αφηγήματα. Μεγάλο Βραβείο στο Κάρλοβι Βάρι και επίσημη πρόταση της Ρουμανίας για το Όσκαρ ξενόγλωσσης ταινίας.

Αλίς Τ.  του Ράντου Μουντεάν (Ρουμανία, Γαλλία, Σουηδία)

Το πορτραίτο μιας υιοθετημένης 16χρονης κοπέλας –επαναστατημένης, εγωκεντρικής, ανεύθυνης– που μένει έγκυος. Εφηβικό άγχος, γονεϊκή αγάπη, σύγχυση, θραύσματα του κόσμου της ηρωίδας, με τη σεναριακή υπογραφή του Ραζβάν Ραντουλέσκου, στυλοβάτη του Νέου Ρουμάνικου Κύματος. Βραβείο γυναικείας ερμηνείας στο Λοκάρνο.

Lemonade της Ιοάννα Ουρικάρου (Ρουμανία, Καναδάς, Γερμανία, Σουηδία)

Μια τριαντάχρονη Ρουμάνα μετανάστρια στις ΗΠΑ πασχίζει να λάβει πράσινη κάρτα για να ζήσει το αμερικάνικο όνειρο. Σύντομα, όμως, θα γνωρίσει τη σκοτεινή του όψη: ρατσισμό, καχυποψία, κατάχρηση εξουσίας και σεξουαλική παρενόχληση. Επίκαιρο θέμα, σε παραγωγή του Κριστιάν Μουντζίου.

Πεταλούδες του Τόλγκα Καρατσελίκ (Τουρκία)

Τρία αποξενωμένα αδέλφια πηγαίνουν να βρουν τον πατέρα τους στο χωριό που μεγάλωσαν μετά από τριάντα χρόνια. Γλυκόπικρη κωμωδία δρόμου οικογενειακών σχέσεων με επιρροές από το ανεξάρτητο αμερικάνικο σινεμά. Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ του Σάντανς.

Σιμπέλ των Σάγλα Ζεντζιρτζί και Γκιγιόμ Ζοβανετί (Τουρκία, Γαλλία, Γερμανία, Λουξεμβούργο)

Μια μουγκή και περιθωριοποιημένη κοπέλα επικοινωνεί σφυρίζοντας και αγνοεί τα παραδοσιακά ήθη (δεν φορά μαντίλα) της τουρκικής επαρχίας. Με στοιχεία παραμυθιού και λαϊκών θρύλων, η ταινία θίγει τους ρόλους των φύλων και τη γυναικεία χειραφέτηση, ενώ κάνει και μια πλάγια αναφορά στο κουρδικό ζήτημα. Βραβεία οικουμενικής επιτροπής, FIPRESCI και 2ο Βραβείο της Επιτροπής Νέων στο Φεστιβάλ του Λοκάρνο.

Απολαύστε στο 59^ο Φεστιβάλ και ταινίες μικρού μήκους που μας συστήνουν τα ταλέντα του αύριο: Το χιουμοριστικό animation από την Κροατία Ποδηλάτες του Βέλικο Πόποβιτς, με φόντο ένα μεσογειακό θέρετρο, το υψηλής δεξιοτεχνίας 15λεπτο μονόπλανο Φράκτης της Λεντίτα Ζετσιράι (UNMI Κόσοβο), την ποιητική Ακίδα του Ενές Γιουρνταούν (Τουρκία) σε ευρωπαϊκή πρεμιέρα, το Για κοίτα την του Γκόραν Στόλεφσκι (ΠΓΔΜ), με ήρωα ένα αγοροκόριτσο, θύμα λεκτικού bullying που βουτάει στο ποτάμι να πιάσει τον σταυρό τα Θεοφάνια για να κλείσει τα στόματα των επικριτών του (καλύτερη ταινία μικρού μήκους στο Φεστιβάλ Σάντανς) και το Χριστουγεννιάτικο δώρο του Μπογκντάν Μουρεσάνου (Ρουμανία), απολαυστική μαύρη κωμωδία που ξετυλίγεται όταν το 1989 ένα παιδί στέλνει γράμμα στον Αϊ Βασίλη γράφοντάς του πως  ο πατέρας ζητά τον θάνατο του Τσαουσέσκου.

Τι σημαίνει πρακτικά αυτό; Πρόκειται για μια πρωτοβουλία που στόχο έχει να ενδυναμώσει ακόμη περισσότερο τον ρόλο της Αγοράς, ενώ θα λειτουργεί ως γέφυρα που θα ενώνει τα μυστικά των επαγγελματιών του κινηματογράφου με τους προσκεκλημένους του φεστιβάλ, τους δημοσιογράφους και το ευρύ κοινό. Ο ambassador θα πρεσβεύει και θα προωθεί τις σημαντικές διεργασίες από τις οποίες προκύπτει το σινεμά του αύριο. Ο Φοίβος Δεληβοριάς θα βρίσκεται μαζί μας στη διοργάνωση, θα φέρει σε επαφή τους διεθνείς επαγγελματίες του χώρου με την ελληνική κινηματογραφική κοινότητα, ενώ θα παρουσιάσει την Παρασκευή 9 Νοεμβρίου την τελετή απονομής των βραβείων της Αγοράς του 59^ου ΦΚΘ.

Για όσους γνωρίζουν τον Φοίβο Δεληβοριά, δεν είναι έκπληξη να συνδέεται το όνομά του με τον πυρήνα ενός διεθνούς κινηματογραφικού φεστιβάλ. Για όσους δεν το γνωρίζουν, είναι ένας συνεπής λάτρης του σινεμά. Απ’ όταν, ως έφηβος αγόρασε με το χαρτζιλίκι του την Ιστορία του παγκόσμιου κινηματογράφου του Σαντούλ, έως σήμερα, οι ταινίες παραμένουν μεγάλη του αγάπη. Στο 59^ο Φεστιβάλ ο Φοίβος Δεληβοριάς τιμά την αρχή τους, τον χώρο στον οποίο ζυμώνονται οι μελλοντικές ταινίες, την Αγορά.

Η Αγορά του ΦΚΘ, η οποία υποστηρίζεται από το πρόγραμμα Creative Europe του MEDIA, φέτος θα πραγματοποιηθεί από τις 3 έως τις 10 Νοεμβρίου 2018 στην Αποθήκη Γ΄ (Λιμάνι). Φιλοξενεί 15 κινηματογραφικά σχέδια στο 14^ο Φόρουμ Συμπαραγωγών Crossroads, 12 ταινίες στα Agora Works in Progress, καθώς και περισσότερους από 220 διεθνείς τίτλους στο Agora Film Market.

Σας παρουσιάζουμε τις κορυφαίες δράσεις της Αγοράς:

Βραβεία αξίας 130.000 ευρώ

Στο τμήμα Works in Progress απονέμονται βραβεία σε υπηρεσίες και χρηματικά έπαθλα συνολικής αξίας 130.000 ευρώ. Τα βραβεία δίνουν το Eurimages (ευρωπαϊκό ταμείο χρηματοδότησης κιν/κών συμπαραγωγών), η εταιρεία post production Graal και η εταιρεία υπηρεσιών ήχου και μουσικής MuSou.

Thessaloniki Locarno Industry Academy International (5-10 Νοεμβρίου 2018)

Το Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης σε συνεργασία με το Φεστιβάλ του Λοκάρνο παρουσιάζουν για τρίτη χρονιά το Thessaloniki Locarno Industry Academy International, φέρνοντας τη δράση στη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τη Μεσόγειο. Πρόκειται για μια εκπαιδευτική πλατφόρμα που έχει ως στόχο να βοηθήσει τους νέους και ανερχόμενους επαγγελματίες του σινεμά να επεκτείνουν τις εμπειρίες και διασυνδέσεις τους στους τομείς των διεθνών πωλήσεων, του μάρκετινγκ, της διανομής και του προγραμματισμού. Χορηγός της δράσης είναι η εταιρεία παραγωγής Faliro House.

Training Day (6 Νοεμβρίου 2018)

Η Αγορά καθιερώνει τη δράση Training Day, η οποία απευθύνεται σε όλους τους νέους σκηνοθέτες και παραγωγούς που θα βρίσκονται στο 59^ο Φεστιβάλ και θα έχουν την ευκαιρία να μάθουν από καταξιωμένους επαγγελματίες του κινηματογραφικού χώρου πώς μπορούν να εκμεταλλευτούν τις δυνατότητες που τους παρέχει μια διεθνής αγορά. Στο φετινό Training Day θα συμμετέχουν εκπρόσωποι από το Hellas Film Commission του Ελληνικού Κέντρου Κινηματογράφου και το Εθνικό Κέντρο Οπτικοακουστικών Μέσων και Επικοινωνίας (ΕΚΟΜΕ), καθώς και αντιπροσωπεία κινέζων παραγωγών που θα συζητήσουν ευκαιρίες συμπαραγωγής ανάμεσα στις δύο χώρες. Θα παρουσιαστούν επίσης εργαλεία marketing για την ανάπτυξη και προώθηση μιας ταινίας, αλλά και τη διαδικτυακή διανομή μέσω blockchain, το ίντερνετ του μέλλοντος.

Το Crossroads – Φόρουμ συμπαραγωγών (6-10 Νοεμβρίου 2018)

Το τμήμα Crossroads της Αγοράς επιλέγει κινηματογραφικά σχέδια με βάση την ποιότητα του σεναρίου, τη δημιουργική ομάδα και την πιθανότητα παραγωγής τους. Στόχος του, να υποστηρίξει παραγωγούς ταινιών μεγάλου μήκους που σχετίζονται με τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τη Μεσόγειο.

Τα βραβεία του τμήματος προσφέρουν η εταιρία post-production 2|35 Inc, το CNC (Centre National du Cinema et de l’ image animee), το ARTE France, το Producer’s Network του Φεστιβάλ Καννών, το Sofia Meetings του Φεστιβάλ της Σόφιας, το Mediterranean Film Institute Script 2 Film Workshops, η γαλλική συμβουλευτική εταιρία Initiative Film, το Cinemed, η Heretic Asterisk* και το Ευρωπαϊκό εργαστήρι παραγωγών EAVE.

Φέτος, στο Crossroads συμμετέχουν τα ακόλουθα ελληνικά projects:

1. 40 Days, Σκηνοθεσία-παραγωγή: Πέννυ Παναγιωτοπούλου- P.P. Productions, Συμπαραγωγή: Twenty Twenty Vision, Manyfilms, Ελλάδα-Γερμανία-Γαλλία
2. BARBAROSSA, Σκηνοθεσία: Σωτήρης Γκορίτσας, Παραγωγή: Ηρακλής Μαυροειδής, Άγγελος Βενέτης – Boo Productions, Ελλάδα
3. MAYSOON, Σκηνοθεσία: Νάνσυ Μπινιαδάκη, Παραγωγή: Christopher Zitterbart – Watchmen Productions, Γερμανία Σε συνεργασία με το MFI Script 2 Film Workshop
4. mignon, Σκηνοθεσία: Σοφία Γεωργοβασίλη, Παραγωγή: Βασίλης Χρυσανθόπουλος – Plays2place, Συμπαραγωγή: Irina Andreea Malcea – Luna Film, Ελλάδα- Ρουμανία
5. THE VOICE OF AN ANGEL, Σκηνοθεσία: Τηλέμαχος Αλεξίου, Παραγωγή: Anja Wendell –  Czar Film, Συμπαραγωγή: Φένια Κοσσοβίτσα – Blonde, Γερμανία-Ελλάδα
6. VORTEX, Σκηνοθεσία: Χρύσανθος Μαργκώνης, Παραγωγή: Ελένη Κοσσυφίδου – Blackbird Production, Ελλάδα

>>Δείτε όλα τα projects του Crossroads εδώ:

http://www.filmfestival.gr/el/professionals/media-press/26688-o-foivos-delivorias-ambassador-tis-agoras-tou-59ou-festival

Τα Agora Works in Progress (8 Νοεμβρίου 2018)

Το τμήμα Agora Works in Progress δίνει τη δυνατότητα σε επιλεγμένους sales agents, διανομείς και προγραμματιστές φεστιβάλ από όλο τον κόσμο να είναι οι πρώτοι που θα ανακαλύψουν ταινίες μεγάλου μήκους από τη Νοτιοανατολική Ευρώπη και τη Μεσόγειο, σ’ ένα στάδιο αμέσως πριν την ολοκλήρωση τους. Για όγδοη χρονιά, συνεχίζεται η συνεργασία της Αγοράς με την εταιρεία Graal, από τις σημαντικότερες εταιρείες post-production στην Ελλάδα, η οποία προσφέρει βραβείο με υπηρεσίες post-production στη βραβευμένη ταινία του Works in Progress. Το ευρωπαϊκό ταμείο χρηματοδότησης κιν/κών συμπαραγωγών Eurimages απονέμει το βραβείο Lab Project Award (έως και 50.000 ευρώ) σε μια ταινία πρωτοποριακού χαρακτήρα του τμήματος. Η ελληνική εταιρία MuSou, προσφέρει τη δυνατότητα σύνθεσης και παραγωγής πρωτότυπης μουσικής, βοήθεια στην ανεύρεση και διασφάλιση μουσικών δικαιωμάτων εμπορικής μουσικής καθώς και υπηρεσίες δημιουργίας και επεξεργασίας ήχου.

Φέτος, στα Agora Works in Progress συμμετέχουν τα ακόλουθα ελληνικά projects:

1. IN THE STRANGE PURSUIT OF LAURA DURAND, Σκηνοθεσία: Δημήτρης Μπαβέλλας, Παραγωγή: Τζίνα Πετροπούλου – Vox Documentaries, Συμπαραγωγή: Alatas Films, 2|35, Cekta, Fantasia Audiovisual Ltd, Novi Film, Punk Film Ελλάδα–Σερβία-Βοσνία & Ερζεγοβίνη

2. A SIMPLE MAN, Σκηνοθεσία: Τάσος Γερακίνης, Παραγωγή: Νίκος Μουστάκας – Bad Crowd, Συμπαραγωγή: Arizona Films, Ελλάδα-Γαλλία (Out of Competition)

>>Δείτε όλα τα projects του Agora Works in Progress εδώ: http://www.filmfestival.gr/el/professionals/media-press/26688-o-foivos-delivorias-ambassador-tis-agoras-tou-59ou-festival

Επιπλέον, η Αγορά του ΦΚΘ παρουσιάζει δύο νέες πρωτοβουλίες για τους επαγγελματίες του σινεμά:

Παρασκευή 2 Νοεμβρίου: Εργαστήρι Καινοτομίας Europa Cinemas

(αίθουσα Τάκης Κανελλόπουλος, Μουσείο Κινηματογράφου, 10:00 – 18:00)

Το ΦΚΘ, τα Europa Cinemas και η Ένωση Αιθουσαρχών Ελλάδας συνδιοργανώνουν το Europa Cinemas Innovation Day Lab με θέμα «Ο κινηματογραφικός θεατής του σήμερα και του αύριο: Πώς να αναπτύξετε και να ανανεώσετε το κοινό σας», που απευθύνεται σε αιθουσάρχες. Εισηγήτριες είναι οι Nina Peče, διευθύντρια του Kinodvor (Σλοβενία) και Marynia Gierat, μάνατζερ του Kino Pod Baranami (Πολωνία).

Σάββατο 10 Νοεμβρίου: Η παιδική ταινία στην Νοτιοανατολική Ευρώπη

(Αποθήκη Γ’, 12:00 – 14:00)

Το Φεστιβάλ, αναγνωρίζοντας τη σημασία του νεανικού κοινού για το παρόν και το μέλλον της οπτικοακουστικής βιομηχανίας στην ευρύτερη περιοχή, παρουσιάζει τη δράση «Ταινίες για τα παιδιά στη Νοτιοανατολική Ευρώπη: η κατάσταση των πραγμάτων», με τη συμμετοχή επαγγελματιών του κινηματογραφικού χώρου.

Για περισσότερες πληροφορίες σχετικά με την Αγορά: agora@filmfestival.gr