«Την άνοιξη αν δεν την βρείς, τη φτιάχνεις»

Μενέλαος Λουντέμης

Πέρα από τη γενική διαπίστωση ότι η υφιστάμενη κρίση θα αποδείξει πολλά για το σύστημα υγείας, τα αντανακλαστικά των θεσμών, η λειτουργικότητα των προοδευτικών συστημάτων, που πιστεύουμε πως έχουν εκσυγχρονιστεί (Έχουν; Μπορεί και να έχουν, και αν έχουν θα έπρεπε να διατηρηθούν και να εξελιχθούν). Σε κάθε περίπτωση, για όσους επιθυμούν να αφουγκρασθούν δημιουργικά την κατάσταση, η μετά κορωνοϊού περίοδος, σίγουρα θα θέσει στη διάθεση μας πολλαπλά κοινωνικά συμπεράσματα που θα μας αφυπνίσουν. 

Youthwork και Νεανική Ενεργοποίηση

Μπορεί οι νέοι να μην ανήκουμε στις ευπαθείς ομάδες του πληθυσμού, ωστόσο είναι πολύ σημαντικό να αντιληφθούμε το ρόλο μας, όσον αφορά τόσο τον περιορισμό εξάπλωσης, πριν να είναι αργά (και αργήσαμε), όσο και τη νέα εποχή αντιμετώπισης της δυναμικής δημιουργικής μας παραγωγικότητας. 

Δεν είναι λίγες οι οργανωτικές δομές νεανικής δραστηριοποίησης ανά την Ελλάδα (ας μου επιτραπεί να επικεντρωθώ στη χώρα μας), που ήδη έχουν επιδείξει ζήλο για την ενίσχυση της νεανικής συμμετοχικότητας, την ανάπτυξη δεξιοτήτων από νέους για νέους στη βάση των εμπειριών και της ενεργητικότητας τους, της ευαισθητοποίησης για πολιτικά, οικονομικά, κοινωνικά και άλλα ζητήματα μέσω καινοτόμων δράσεων και συνεργασίας μεταξύ τους. Δεν είναι μικρή, στην αντίπερα όχθη, παρ΄όλο που ο διαχωρισμός δεν είναι απόλυτα σαφής, εκείνη η μερίδα των νέων ανθρώπων, που ακόμη και τη δεδομένη χρονική στιγμή δε θέλησαν να αντιληφθούν τη σημασία της ευθύνης, που φέρει ο καθένας στην εξάπλωση και δεν άλλαξαν ούτε για ένα δευτερόλεπτο την προσέγγιση τους προς την καθημερινότητα, θέτοντας στο απυρόβλητο τη δική τους συμπεριφόρα εκ μόνου του λόγου, πως θεώρησαν πως η νέα πραγματικότητα δεν τους αφορά. 

Η τήρηση κάθε είδους προληπτικών μέτρων ξεπερνά ακόμη και την ατομική ευθύνη του καθενός. Δεν είναι απλά μια αλά καρτ συμπεριφορά, είναι μια αναγκαιότητα που επείγει να υιοθετήσουμε πρώτα από όλα για να προστατεύσουμε τους γύρω μας, και μετά για τη δική μας προστασία. 

Δεν είναι λίγες οι φορές που κατηγορούμε τους πάντες για μη εκσυγχρονισμό. Σήμερα, όμως, βρισκόμαστε ενώπιον μιας κρίσιμης καμπής για την πορεία μας. Λεγόμαστε η γενιά της τεχνολογίας και οφείλουμε να επιβεβαιώσουμε τα οφέλη της. Να μοιραστούμε ό,τι εργαλεία μπορεί να διαθέτουμε, για εξελίξουμε την έννοια της δραστηριοποίησης, χωρίς να απαιτεί τη φυσική μας παρουσία, να δοκιμασθούμε λειτουργικά και ομαδικά. Να μην αφήσουμε κανένα κενό, κανένα χρόνο να πάει χαμένος, αλλά να πρωτοστατήσουμε στη συλλογική προσπάθεια όλων όχι απλά περιορίσουν την εξάπλωση ενός ιού, αλλά κυρίως να αλλάξουμε μια βαθιά νοσηρή νοοτροπία, που μας ακολουθεί κατά ιστορική αλληλουχία. Να σπάσουμε την αλυσίδα της αντίληψης, ότι αξιοποιούμε μόνο ό,τι άλλοι μας διέθεσαν, αλλά να προχωρήσουμε ένα βήμα παραπέρα και να εξαντλήσουμε τη φαντασία μας, τις δεξιότητες και τις γνώσεις μας. Όχι για να αποδείξουμε στους άλλους. Αλλά για να εξελίξουμε τη δική μας κοινωνία. 

Μια τέτοια προσέγγιση, χωρίς κανένα σκοπό να ακούγεται απόλυτη ή καταναγκαστική για κανέναν, θα μπορούσε να αποβεί ιδιαίτερα επαναστατική για τον τρόπο με τον οποίο ελπίζουμε στην αδράνεια να έρθει δευτερογενώς μια κάποια αλλαγή. 

Ας μη σταθούμε μόνο σε αυτές τις δεκατέσσερις μέρες αναστολής, και στην τελική ας τις αξιοποιήσουμε για να βρούμε νέες επιλογές, νέες ευκαιρίες, νέες ιδέες. Ήρθε η ώρα να δούμε προσεκτικά τη δυναμική μας και να προσεγγίσουμε τη συμμετοχικότητα και τη δραστηριοποίηση μας εντός ενός πλαισίου από μια νέα οπτική γωνία, πράττοντας υπεύθυνα, συμπράττοντας με τις ειλικρινείς προσπάθειες όλων να βελτιώσουν μια κατάσταση, πριν καταστεί ανεξέλεγκτη. Και είναι δημιουργική σύμπραξη η ώθηση προς εναλλακτικούς τρόπους απασχόλησης. Μπορούμε, και ίσως βαθιά μέσα μας, να θέλουμε και να μη φανταζόμαστε πως είναι δυνατό.

Η αλλαγή νοοτροπίας υπό καθεστώς πίεσης μπορείς να είναι πολύ πιο λυτρωτική από όσο φανταζόμαστε… Γιατί πολύ απλά, μπορεί να είναι μονόδρομος.Όπως μονόδρομος είναι και θα έπρεπε να είναι η επιλογή και  πρόταξη της υπεύθυνης συμπεριφοράς. Άπαξ και αντιληφθούμε την ευεργετική επίδραση της συλλογικά επιλεγμένης υπευθυνότητας, κατά μαθηματική ακρίβεια μπορεί να μας προκαλέση την αριστοτελική έξη. Η ποιοτική έξη. 

Τυχαίες (ή και όχι) συγκεχυμένες ερωτήσεις.

Βγάζοντας τους νέους και τη δραστηριοποίηση τους από το μικροσκόπιο, ας αναχθούμε πάντως σε όλες τις προκλήσεις που αντιμετωπίσθηκαν εν μέσω κρίσης και ας αξιολογηθούν τόσο οι ενέργειες, όσο και οι δυνατότητες, οι εφαρμογές, οι αντιδράσεις. Ας εκτιμηθούν όλα, ως αποτελέσματα της επόμενης ημέρας.

Τι έπρεπε να πράξουμε αμεσότερα;

Ποια αντίδραση θα μπορούσε να επιφέρει διαφορετικά αποτελέσματα ή σε διαφορετικό χρονικό πλαίσιο.

Τι οφείλουμε να πράξουμε άμεσα, ώστε να μην υπάρχουν περιθώρια μεταγενέστερης ελλιπούς αντιμετώπισης;

Ποιο/ποια από όλα τα εργαλεία που χρησιμοποιήσαμε, οφείλουμε να εγκαθιδρύσουμε σε μόνιμη βάση; (Μπορεί να αναφέρομαι στην ηλεκτρονική διδασκαλία για παράδειγμα στα πανεπιστήμια: πόσοι φοιτητές με ειδικές ανάγκες, θα διευκολύνονταν, πόσοι φοιτητές που δουλεύουν θα μπορούσαν να αναπληρώσουν τις ώρες των μαθημάτων τους; Έχουμε τις δομές. Έχουμε τη διάθεση; Έχεις τα πινέλα. Έχεις τα χρώματα. Ζωγράφισε τον παράδεισο και μπες μέσα, είχε πει ο Πικάσο.)

Μήπως ήρθε η ώρα οι δομές μας να έχουν μια άλλη λειτουργικότητα;

Αν όχι, πώς μπορούμε να εξελιχθούμε; Να προβλέψουμε;

Τι ελλείψεις υπάρχουν στο σύστημα υγείας;

Πότε πρέπει να επιλυθούν;

Ποια νοσηρά κοινωνικά φαινόμενα εντοπίσαμε;

Πώς μπορούμε να αμβλύνουμε τις ανισότητες;

Ποιος αξίζει μια επιβράβευση;

Ποιος μας εξέπληξε και τί;

Ποιος μας απογοήτευσε.

Που υστερήσαμε;

Ποια ήταν η δική μας ευθύνη;

Πριν μεμψιμοιρήσουμε και εξαγγείλουμε πως δεν υπάρχουν πόροι, ας διαπιστώσουμε πρώτα αν υπάρχει διάθεση. Γιατί αν υπάρχει, τίποτα άλλο δεν είναι ικανό να σταματήσει την εξελικτική πορεία. 

ΥΓ. Καμία διδακτική διάθεση δεν υπάρχει στο συγκεκριμένο κείμενο. Προβληματισμός. Ας κρατήσουμε αυτό και ας αλλάξουμε για μια φορά ειλικρά το βλέμμα μας προς το πράγματα. Γιατί αυτή μπορεί να είναι η ευεργετική συγκυρία να προσεγγίσουμε το πρόβλημα, ως μια ευκαιρία. 

Το οφείλουμε στο βιώσιμο μέλλον μας. Μέχρι τότε… #Μένουμε_σπίτι… δημιουργικά

Δεν σου παίρνει ώρα να την εντοπίσεις μέσα στο πλήθος, όχι εξαιτίας της εκκεντρικότητας της, αφού πριν ανέβει στην σκηνή ανακατεύεται με τον κόσμο συζητά μαζί του, τον ακούει και του γελά δυνατά. Ξεχωρίζει με την περίσσια ευγένειά, την πηγαία φωτεινή ενέργεια και το καλής ποιότητας χιούμορ της. Ο πληθυντικός δεν έγινε ποτέ ενικός, γιατί δεν υπήρξε εξαρχής. Θαρρείς πως την γνωρίζεις χρόνια….Τα ηχοχρώματα της μοναδικής φωνής της  είναι μπλε και αυτή την κατατάσσει ως μοναδική στο είδος της. Η Τζώρτζια Κεφαλά αδιαμφισβήτητα είναι ροκ με σημάδι σφραγίδας γνησιότητας.

Πως απελευθερώνεις τέτοια δύναμη και ενέργεια στην σκηνή; Νόμιζα πως μιλούσα με κάποια άλλη πριν ανέβεις στο stage, ήταν ήρεμη, νηφάλια φαινόταν “κανονική”.

Πολλές φορές , έχω την εντύπωση πως την ώρα που παίζουμε μουσική είναι σαν να         συγκεντρώνεις όλη σου την ύπαρξη και ενέργεια σε μια ακτίνα. Πόλεμος των άστρων δηλαδή.. λέιζερ που χτυπάει πανοπλίες, δράκους, φόβους και αναστολές. Όλοι έχουμε αυτή τη δύναμη. Απλά δεν έχουμε βρει την κατάλληλη θέση.

Η ιδιαίτερη χαρακτηριστική φωνή σου σε συνδυασμό με την  θεατρικότητα και τις χορευτικές κινήσεις σου, αποδεικνύουν πως θα ήταν άδικο να σου προσδώσει κανείς μοναχά τον τίτλο της τραγουδίστριας. Τι θα έλεγες για τον τίτλο καλλιτέχνης, με την ευρύτερη σημασία του όρου; Τον κατέχεις επάξια άλλωστε. Με ποιες τέχνες δεν έχεις «καταπιαστεί» ακόμα, ποιες σε  ιντριγκάρουν αυτόν τον καιρό;

Οι καλλιτέχνες καίγονται όμορφα. Σαν την πεταλούδα είσαι που πετάει στο φως. Σε κάποιο  σημείο νιώθεις το κάψιμο και παρ’ όλα αυτά αποφασίζεις να συνεχίσεις την πορεία. Τότε λέγεσαι καλλιτέχνης; Δεν ξέρω. Μεγάλωσα όμως κι εγώ, όπως οι περισσότεροι, με όλους να μου τονίζουν πως αυτά είναι περιττά. Σιγά σιγά ανακαλύπτω τη σχέση του μέσα με το έξω. Του ορατού και του αόρατου. Τα εικαστικά με γοητεύουν εξίσου, παρ’ όλη την άγνοιά μου σε τεχνικές… και ο χορός διαχρονική αγάπη.

Είσαι μια αντισυμβατική προσωπικότητα, αλλεργική στο σταριλίκι, αληθινή και σε όποιον αρέσει, βαριέσαι εύκολα, αγαπάς τις αλλαγές αλλά η υπερβολή σου δεν είναι υπέρμετρη ούτε επιτηδευμένη, είναι τόση… όση. Πως τα πας με την οριοθέτηση; Πόσο δύσκολο είναι να βάζεις όρια σε εσένα, στα παιδιά σου, στους άλλους;

Η ζωή αγαπάει τις αλλαγές.. εγώ απλά προπονούμαι σε αυτές. Γίνομαι έτοιμη, για να τις υποδεχτώ με όση χαρά αντέχω. Όταν φέρεσαι σαν «Σταρ» έχεις αντιληφθεί το προϊόν σου και ξεκινάς να κάνεις μπίζνες με αυτό.. εγώ δεν πουλάω τρέλα, είμαι τρελή. Για να είσαι όμως ελεύθερος και τρελός, πρέπει να έχεις θέσει όρια και να τα σέβεσαι. Πρώτα εσύ. Και μετά ακολουθούν χωρίς προσπάθεια τα παιδιά σου, και οι άνθρωποι γύρω σου. Μια υπενθύμιση στους γύρω βέβαια δεν κάνει κακό..

Η φωνή σου είναι στοιχείο της ταυτότητας σου, ακόμα και αν την ακούσεις με γυρισμένη πλάτη ή στο ραδιόφωνο αναφωνείς «η Τζώρτζια». Ακόμη και δημοτικό τραγούδι να τραγουδήσεις, θα την αναγνωρίσει κανείς….Έχει μείνει αναλλοίωτη. Φοβήθηκες ποτέ μήπως χάσεις αυτό το δώρο; Ποιος είναι ο μεγαλύτερος φόβος σου;

Ασφαλώς και μου έχει περάσει απ’ το μυαλό. Έχουν υπάρξει ατελείωτες συζητήσεις με συνάδελφους που έχουν σαν θέμα αυτή την τάση των ανθρώπων να «χτίζουν» εκεί που αισθάνονται ασφαλείς.  Να ταμπουρώνονται πίσω απ’ την ιδιότητα. Να μένουν εκεί που αισθάνονται όμορφα. Έχουμε και άλλες πλευρές όμως.  Ρίξε  και μια ματιά εκεί. Μόνο καλό  κάνει. Ο μεγαλύτερος φόβος μου, είναι τα ψέματα και οι πλάνες που φτιάχνουμε στο κεφάλι μας.

Πως καταπολεμείς τις φοβίες σου; Πως νικάς ότι σε κατατρώει μέσα σου;

Πηγαίνοντας στον πυρήνα τους. Εκθέτοντας τον εαυτό μου όσο το δυνατόν περισσότερο. Επικίνδυνο, αλλά σωτήριο!

Φαντάζομαι στο σπίτι σου θα ακούγεται η μουσική με κλειστά ή ανοιχτά παράθυρα. Θα τραγουδάς μόνη με παρέα ή με τα παιδιά σου. Θα περπατάς και στο πάτωμα θα έχει μια κιθάρα, μια φυσαρμόνικα, ένα παιδικό αρμόνιο με μπαταρίες. Πέφτω μέσα; Με ποιο τραγούδι έχεις κολλήσει τελευταία και πιάνεις τον εαυτό σου να το σιγοτραγουδάει;

Μέσα πέφτεις! Τελευταία έχω κολλήσει με τους RAMMSTEIN γιατί τους μελετάει ο γιός μου στην κιθάρα..

Η Πάρος, το νησί σου είναι το ησυχαστήριο σου, το λιμάνι σου; Ή τα ανήσυχα πνεύματα δεν βρίσκουν ποτέ και πουθενά την ησυχία τους; 

Εγώ την βρίσκω πάντως! Η Πάρος έχει την ομορφιά της και είναι μια ομορφιά που μου πάει πολύ. Γελάω με τους αέρηδες και χαίρομαι με τις φουρτούνες. Γαληνεύω με την μυρωδιά της. Είναι ρίζα για εμένα. Όμως γενικά είμαι μοναχικός άνθρωπος. Με πιάνει άγρια χαρά στην ερημιά. Έτσι, ήμουν πάντα.

Πως βλέπεις τον κόσμο στα χρόνια της σκληρής ανεργίας, της κρίσης των διαπροσωπικών σχέσεων, της εξαχρείωσης των αξιών;  Ποιος είναι ο δικός σου οδηγός επιβίωσης;

Έρχεται κάποια στιγμή, που αντιλαμβάνεσαι πως η απραξία, η αναμονή, η υπεκφυγή, η κριτική, ο σνομπισμός, και το «τα ξέρω όλα» δεν είναι επιλογή. Αντιθέτως, είναι περιττολογία. Αντιθέτως η πράξη , η συνεργασία και η κατανόηση είναι λύση.

Έχεις κρατήσει την αίσθηση του έρωτα αλώβητη; Έχεις φυλάξει μέσα σου την τρέλα της εφηβείας; Είναι αυτά που κατάφερες να σώσεις στο πέρασμα των χρόνων;Είναι τα όπλα σου; Με αυτά ξεγέλασες τον χρόνο και τον έχεις κάνει φίλο σου;

Αλλάζω! Οι έννοιες δεν είναι ίδιες πια! Ο έρωτας έχει εντελώς άλλη γεύση. Δεν ψάχνω την ολοκλήρωση στα μάτια των άλλων. Φτάνει αυτό. Όχι άλλο η καραμέλα που σου δίνουν να μασάς από παιδί. Πως είσαι μισός και πρέπει να συμπληρωθείς. Αντίθετα, αισθάνομαι δυνατά! Ακόμα θυμάμαι και νιώθω πως ήταν οι πρώτες φορές! Έχω κάθε μέρα πρώτες φορές! Σαν να τα βλέπω όλα απ’ την αρχή.

Εάν η μουσική  ήταν χρώμα για σένα σίγουρα θα ήταν ΜΠΛΕ. Κλείσατε 20 χρόνια ζωής, ενηλικιωθήκατε. Καταφέρατε να ταξιδέψετε όλοι, μαζί σας και εμείς σε αυτό το μουσικό ταξίδι. 20!Έτσι ονομάσατε και το τελευταίο άλμπουμ σας. Πόσο δύσκολο ήταν να κρατηθεί μια ιδιαίτερη μπάντα ροκ, ποπ, τζαζ, φανκ  ζωντανή μέχρι σήμερα στην ελληνική μουσική σκηνή; Και μάλιστα ενωμένη….Πως κρατήθηκαν οι ισορροπίες μεταξύ σας;

Μάλλον πρόκειται για θαύμα. Είμαστε τυχεροί. Γιατί ταιριάζαμε μέσα στην διαφορετικότητά μας. Γιατί προλάβαμε την δισκογραφία και τα ραδιόφωνα. Γιατί ήμασταν έμπειροι. Γιατί είχαμε πίστη. Όσο και γελοίο να είναι το μήνυμά σου, πρέπει να το φωνάξεις.

Και τώρα θα σου ζητήσω κάτι ακατόρθωτο. Χαρακτήρισε  με 5 λέξεις αυτά τα 20 χρόνια………

Να βάλω 8;; « Πες μου κάτι απλό που να μοιάζει αληθινό»! Στίχος από το «κόκκινο φιλί»..

Κλείνοντας, θα ήθελα να μοιραστείς μαζί μας μια σκέψη σου  που είναι καθημερινά καρφωμένη στο μυαλό σου……Μια φράση, μια ευχή. Κάτι που έχεις εκεί μέσα και δεν το ξέρει κανείς…..ακόμα.  

«Μόνο η αγάπη ξέρει» όταν μεγαλώσω θα πω και την συνέχεια… «τώρα έμαθα κι’ εγώ ..»