Ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας κατά της Ουκρανίας έχει διαταράξει τη ζωή εκατομμυρίων Ουκρανών. Εκτιμάται ότι 4,2 εκατομμύρια πρόσφυγες έχουν καταφύγει σε γειτονικές χώρες, ιδίως στην Πολωνία, τη Σλοβακία, την Ουγγαρία και τη Ρουμανία, από όπου μεταβαίνουν σταδιακά σε άλλα κράτη μέλη. Κατά τη διάρκεια αυτής της άμεσης και εντεινόμενης ανθρωπιστικής κρίσης, είναι σημαντικό οι Ουκρανοί πρόσφυγες να έχουν πρόσβαση σε οικονομικά προσιτή συνδεσιμότητα, ώστε να μπορούν να διατηρήσουν επαφή με την οικογένειά τους και τα φιλικά τους πρόσωπα, να χρησιμοποιούν το διαδίκτυο και να έχουν πρόσβαση σε αξιόπιστες πληροφορίες. Ως εκ τούτου, η πρωτοβουλία πολλών τηλεπικοινωνιακών φορέων να μην επιβάλουν ή να μειώσουν τα τέλη διεθνών κλήσεων από και προς την Ουκρανία και τα πρόσθετα τέλη περιαγωγής για τους εκτοπισμένους στην Ευρώπη είναι πολύ ευπρόσδεκτη και θα πρέπει να τεθεί σε ευρύτερη και βιώσιμη βάση.

Η κ. Μαργκρέιτε Βέστεϊγιερ, Εκτελεστική Αντιπρόεδρος για μια Ευρώπη Έτοιμη για την Ψηφιακή Εποχή, δήλωσε σχετικά: «Η δυνατότητα επικοινωνίας με αγαπημένα μας πρόσωπα και η πρόσβαση σε πληροφορίες είναι σανίδα σωτηρίας σε περιόδους κρίσης. Για τον λόγο αυτόν, από κοινού με το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο, στηρίζουμε τις πρωτοβουλίες των τηλεπικοινωνιακών φορέων για τη διευκόλυνση της οικονομικά προσιτής κινητής συνδεσιμότητας για τους ανθρώπους που έχουν εγκαταλείψει εμπόλεμες περιοχές. Επίσης, ενθαρρύνουμε τη λήψη παρόμοιων μέτρων που επιφέρουν ουσιαστικά αποτελέσματα υπό αυτές τις έκτακτες περιστάσεις.»  

Ο κ. Τιερί Μπρετόν, Επίτροπος Εσωτερικής Αγοράς, δήλωσε σχετικά: «Σε αυτή την κατάσταση έκτακτης ανάγκης, πολλοί τηλεπικοινωνιακοί φορείς έχουν επιδείξει εξαιρετική αλληλεγγύη προς τους ανθρώπους που εγκαταλείπουν την Ουκρανία. Σήμερα κάνουν ένα ακόμη σημαντικό βήμα. Επικροτούμε την κοινή δήλωση των ευρωπαϊκών και ουκρανικών φορέων, που διευκολύνει τους πληγέντες από τον πόλεμο του Κρεμλίνου να παραμείνουν συνδεδεμένοι. Η δέσμευση αυτή θα επιτρέψει την ευρύτερη δυνατή εφαρμογή των εθελοντικών μέτρων σε ολόκληρη την Ευρώπη. Οι εκτοπισμένοι σε όλη την Ευρώπη θα μπορούν να τηλεφωνούν στην πατρίδα τους, ενώ όσοι βρίσκονται στην Ουκρανία θα μπορούν να τηλεφωνούν σε αγαπημένα τους πρόσωπα στο εξωτερικό υπό οικονομικά προσιτούς όρους.»

Η εισηγήτρια του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου σχετικά με τον νέο κανονισμό για την περιαγωγή κ. Ανγκέλικα Βίντσιχ (ΕΛΚ, Αυστρία), δήλωσε σχετικά: «Επικροτώ το σημερινό σημαντικό βήμα προς την εξασφάλιση πραγματικά δωρεάν περιαγωγής για τους Ουκρανούς πρόσφυγες. Οι κοινές μας προσπάθειες απέδωσαν καρπούς, και ως εισηγήτρια του νέου κανονισμού για την περιαγωγή είμαι ιδιαίτερα ευγνώμων που μπορέσαμε να διευκολύνουμε αυτή την κοινή δήλωση. Χάρη στη μείωση των ανωτάτων ορίων χονδρικής, οι ουκρανικοί φορείς μπορούν ευκολότερα να προσφέρουν δωρεάν περιαγωγή εντός της Ευρωπαϊκής Ένωσης στους πελάτες τους, διευκολύνοντάς τους να διατηρήσουν επαφή με την οικογένειά τους και τους φίλους τους στην Ουκρανία. Με τον τρόπο αυτόν δεν τους επιβάλλεται πρόσθετη οικονομική επιβάρυνση σε αυτούς τους δύσκολους καιρούς. Προσβλέπω στη συνέχιση της προσπάθειας αυτής.

Κοινή δράση φορέων της ΕΕ και της Ουκρανίας

Αφού αντέδρασαν γρήγορα στην ανθρωπιστική κρίση με ορισμένα εθελοντικά μέτρα σε ολόκληρη την Ευρώπη, οι τηλεπικοινωνιακοί φορείς δεσμεύτηκαν να επιδείξουν περαιτέρω την προθυμία τους να βοηθήσουν και να στηρίξουν τους Ουκρανούς υπό τις τραγικές αυτές συνθήκες. Αναγνωρίζοντας τη σημασία της συνδεσιμότητας σε περιόδους κρίσης, υπό τις τρέχουσες εξαιρετικές περιστάσεις, η κοινή δήλωση αποσκοπεί στη διαμόρφωση μιας συντονισμένης προσέγγισης για να διασφαλιστεί ότι τόσο οι φορείς της ΕΕ όσο και οι φορείς της Ουκρανίας θα συνεχίσουν να παρέχουν οικονομικά προσιτή συνδεσιμότητα στους πρόσφυγες από την Ουκρανία. Οι τηλεπικοινωνιακοί φορείς δεσμεύονται να εφαρμόσουν εθελοντικά μέτρα, και συγκεκριμένα να μειώσουν τα τέλη χονδρικής για την περιαγωγή και άλλα τέλη που επιβάλλουν μεταξύ τους, ώστε να καταστεί δυνατή η πραγματοποίηση διεθνών κλήσεων με την Ουκρανία. Έτσι θα ελαχιστοποιηθεί το πρόσθετο κόστος τόσο για τους φορείς της ΕΕ όσο και για τους ουκρανικούς φορείς, με αποτέλεσμα να μπορεί κάθε φορέας να καλύψει το αντίστοιχο κόστος του. Ταυτόχρονα, οι Ουκρανοί υπογράφοντες την εν λόγω δήλωση δεσμεύονται να μεταβιβάσουν τα οφέλη των εθελοντικών μέτρων που εφαρμόζουν οι ενωσιακοί εταίροι τους στους τελικούς χρήστες.

Η κοινή δήλωση έχει ήδη υπογραφεί από 24 φορείς εγκατεστημένους στην ΕΕ, συμπεριλαμβανομένων διαφόρων ομίλων που δραστηριοποιούνται στην ΕΕ, από την ένωση που εκπροσωπεί διάφορους φορείς εκμετάλλευσης εικονικών κινητών δικτύων (MVNO Europe) και από τους 3 φορείς εκμετάλλευσης κινητών επικοινωνιών που είναι εγκατεστημένοι στην Ουκρανία. Ο κατάλογος είναι διαθέσιμος εδώ. Η υπογραφή πραγματοποιήθηκε υπό την αιγίδα και την υποστήριξη της Επιτροπής και του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και διευκολύνθηκε επίσης από τον Φορέα Ευρωπαϊκών Ρυθμιστικών Αρχών για τις Ηλεκτρονικές Επικοινωνίες, τον BEREC, και την ουκρανική εθνική ρυθμιστική αρχή, την NCEC. Η ευρεία υποστήριξη θα καταστήσει δυνατή την επέκταση των εθελοντικών μέτρων για τη στήριξη της οικονομικά προσιτής συνδεσιμότητας μεταξύ της ΕΕ και της Ουκρανίας και τη βελτίωση της σταθεροποίησης και της βιωσιμότητάς τους για όσο διάστημα χρειαστεί.

Η δήλωση είναι ανοικτή από σήμερα σε όλους τους φορείς που επιθυμούν να την υπογράψουν ανά πάσα στιγμή, εφαρμόζεται για τρεις μήνες και θα επανεξεταστεί ώστε να ληφθούν υπόψη η ταχέως μεταβαλλόμενη κατάσταση, οι σχετικοί ανθρωπιστικοί στόχοι και κατά πόσον είναι καταλληλότερα άλλα μακροπρόθεσμα μέτρα των δημόσιων αρχών ή/και του κλάδου. Η Επιτροπή, ο BEREC και η NCEC θα εξακολουθήσουν να παρακολουθούν τις εξελίξεις και τα εθελοντικά μέτρα.

Άλλες δράσεις των φορέων

Από τις πρώτες ημέρες της παρούσας κρίσης, οι υπογράφοντες την κοινή αυτή δήλωση έχουν αναλάβει διάφορες δράσεις για τη διασφάλιση της συνδεσιμότητας σε όλους τους τομείς. Τηλεπικοινωνιακοί φορείς εγκατεστημένοι στην ΕΕ έχουν διανείμει δωρεάν εκατομμύρια κάρτες SIM σε πρόσφυγες από την Ουκρανία. Ένας μεγάλος και αυξανόμενος αριθμός προσφύγων που χρησιμοποιούν τέτοιες κάρτες SIM επωφελούνται επίσης από δωρεάν διεθνείς κλήσεις προς την Ουκρανία. Ορισμένοι φορείς της ΕΕ επιτρέπουν επίσης δωρεάν περιαγωγή και παρέχουν δωρεάν WiFi και φόρτιση σε παραμεθόριες περιοχές ή καταφύγια. Παράλληλα, οι ουκρανικοί φορείς, οι οποίοι διατηρούν σε λειτουργία τη συνδεσιμότητα εντός της Ουκρανίας και με την Ουκρανία, παρά τις στρατιωτικές επιθέσεις, εξασφάλισαν από τις πρώτες ημέρες της κρίσης την εθνική περιαγωγή εντός της χώρας και πρόσφεραν δωρεάν διεθνή περιαγωγή στους πρόσφυγες που εγκατέλειψαν τις εμπόλεμες περιοχές.

Τα κονδύλια της ΕΕ μπορούν να συμβάλουν στη βελτίωση της επικοινωνίας

Παράλληλα, τα κράτη μέλη της ΕΕ μπορούν να κάνουν χρήση του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού Ταμείου (ΕΚΤ) και του Ευρωπαϊκού Ταμείου Περιφερειακής Ανάπτυξης (ΕΤΠΑ) για τη χρηματοδότηση δράσεων που παρέχουν στους πρόσφυγες πρόσβαση σε βασικές υπηρεσίες, όπως οι υπηρεσίες επικοινωνίας. Το ΕΚΤ, για παράδειγμα, μπορεί να χρηματοδοτήσει κουπόνια για τους πρόσφυγες, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την αγορά συνδρομών κινητών επικοινωνιών (κάρτες SIM). Το ΕΤΠΑ μπορεί να στηρίξει την ασφαλή τοπική συνδεσιμότητα μέσω επενδύσεων σε υποδομές και συναφή εξοπλισμό προς όφελος των προσφύγων. Μέσω της δράσης συνοχής για τους πρόσφυγες στην Ευρώπη (CARE), η Επιτροπή έχει διασφαλίσει την ύπαρξη ευελιξίας στους κανόνες του ΕΚΤ, του ΕΤΠΑ και του Ταμείου Ευρωπαϊκής Βοήθειας προς τους Απόρους (ΤΕΒΑ), ώστε να καταστεί δυνατή, στο τρέχον πλαίσιο, η ταχεία ανακατανομή της διαθέσιμης χρηματοδότησης για τη στήριξη έκτακτης ανάγκης. Τα μέτρα αυτά θα συμβάλουν στη βιωσιμότητα των εθελοντικών μέτρων, διατηρώντας την επιβάρυνση των ιδιωτικών φορέων τόσο της ΕΕ όσο και της Ουκρανίας σε διαχειρίσιμο επίπεδο.