Η Αβδέλλα βρίσκεται στο δυτικό άκρο της ΠΕ Γρεβενών. Απέχει από τα Γρεβενά 43 χλμ. Το χωριό είναι κτισμένο στις ανατολικά της Βόρειας Πίνδου, σε κατάφυτη περιοχή και στα όρια του εθνικού δρυμού Βάλια Κάλντα σε μεγάλο υψόμετρο (1300μ.).

Ο επισκέπτης μπορεί να ανακαλύψει πολιτιστικούς και πολιτισμικούς θησαυρούς που κρύβονται στις πέντε Εκκλησίες του χωριού που αποτελούν σπάνια θρησκευτικά μνημεία διασώζοντας αγιογραφίες και εικόνες ιστορικής σημασίας που χρονολογούνται πριν από 500 χρόνια περίπου.

Το χωριό της Αβδέλλας συνορεύει με τα άλλα τρία βλαχοχώρια το Περιβόλι, την Σμίξη και τη Σαμαρίνα.

Στον οικισμό λειτουργούν καταστήματα, ψησταριές, καφετέριες, ξενώνας. Κόσμημα η πανέμορφη πλακόστρωτη πλατεία με τον υπεραιωνόβιο πλάτανο η οποία περιβάλλεται από καταστήματα εστίασης με βλάχικες επιγραφές. Αποτελεί πύλη του «Εθνικού  Πάρκου Βόρειας Πίνδου».

Δυο πανέμορφες μικρές λίμνες που βρίσκονται στα αλπικά του Μαυροβουνίου σε μία από τις πιο παρθένες περιοχές της Ελλάδας. Το Μαυροβούνι ή Φλέγγα είναι ένα βουνό της Ηπείρου, η κορυφογραμμή του οποίου χωρίζει τον νομό Ιωαννίνων από το νομό Γρεβενών.

Η ψηλότερη κορυφή του είναι η Φλέγγα στα 2.159 μέτρα ενώ αποτελεί μέρος του Εθνικού Δρυμού της Βάλια Κάλντα. Στα νότια βρίσκεται η τεχνητή λίμνη του Αώου ενώ βόρια απλώνεται η κοιλάδα της Βάλια Κάλντα. Οι δύο δίδυμες λίμνες της Φλέγγας, που στη βλάχικη ντοπιολαλιά ονομάζονται «Λάκλου μάρε» και «Λάκλου νιίκου», βρίσκονται σε υψόμετρο 1.960 και 1.940 μέτρων, σε μικρή απόσταση μεταξύ τους (100 μέτρα), στα υποαλπικά υψίπεδα του Μαυροβουνίου.

Η Πάνω Φλέγγα έχει μέγεθος 5,6 στρέμματα και η Κάτω Φλέγγα 3,5 στρέμματα. Τα νερά των πηγών και του λιώσιμου του χιονιού μαζεύονται στην πρώτη (Πάνω Φλέγγα) και με ένα μικρό ποταμάκι τροφοδοτούν την δεύτερη (Κάτω Φλέγγα), η οποία όταν υπερχειλίσει στέλνει τα νερά στο Αρκουδόρεμα της Βάλια Κάλντα. Λίγο δίπλα από τις λίμνες απλώνονται χαρακτηριστικοί πετρώδεις σχηματισμοί που δημιουργήθηκαν από αρχαίους παγετώνες.

Οι λίμνες της Φλέγγας συνδέονται με πολλούς θρύλους, όπως αυτός που λεει ότι ο γιος του Μακεδόνα, Πίνδος, αφού τον έδιωξαν τα αδέρφια του κρύφτηκε στις κορφές της Φλέγγας και είχε για φίλο του το δράκοντα Λύγκο. Τα αδέλφια του όμως τον ανακάλυψαν, σκότωσαν τον Πίνδο και από τα τα δάκρυα του δράκου για τον χαμό του φίλου του, γεννήθηκαν οι δύο λίμνες. Τα δασωμένα μονοπάτια που οδηγούν στις λίμνες και η μοναδική θέα από την κορυφή της Φλέγγας, αποτελούν μια από τις πιο δυνατές εμπειρίες περιήγησης στη χώρα μας.

Οι λίμνες βρίσκονται στο σημείο όπου η υποαλπική βλάστηση δίνει τη θέση της στα αλπικά λιβάδια. Γύρω της υπάρχουν μεγάλα μαυρόπευκα και υπεραιωνόβια ρόμπολα, μερικά από τα οποία στέκουν γυμνά, χτυπημένα από τους κεραυνούς, σαν αγάλματα της φύσης. Η βλάστηση σημαντική και σπάνια με πολλά ενδημικά είδη. Από αυτά, πιο σημαντικά είναι η ενδημική κενταύρια Centaurea vlachorum, ο νάρκισσος Narcissus poeticus radiiflorus, η Bornmuellera tymphaea, η Primula veris, η τουλίπα Tulipa australis, οι κρίνοι Lillium albanicum, L. martagon, η καμπανούλα Campanula hawkinsiana, η Gentiana verna balcanica, η φριτιλάρια Fritillaria epirotica, ο κρόκος Crocus crysanthus, οι βιόλες Viola dukadjinica, V. orphanidis, V. albanica, V. epirota και οι ορχιδέες Neotinea ustulata, Coeloglossum viride, Orchis pallens, O. pinetorum.

Οι ορνιθοπανίδα αποτελείται από πολλά σπάνια είδη, χαρακτηριστικά των αλπικών τοπίων, όπως όρνια, χιονάδες, πυρροκότσυφες, τοιχοδρόμοι, χιονόστρουθοι, χιονοψάλτες, καλιακούδες και κόρακες. Από τα αρπακτικά πουλιά απαντώνται χρυσαετοί, φιδαετοί, γερακίνες, σαΐνια, διπλοσάινα, σφηκιάρηδες, ξεφτέρια, χρυσογέρακες και βραχοκιρκίνεζα. Στην περιοχή ζούνε επίσης μαύροι δρυοκολάπτες, χειμωνόσπινοι, πύρρουλες, δεντροβάτες, διπλοκεφαλάδες, σταυρομύτες, λοφιοπαπαδίτσες, πυρροβασιλίσκοι, βραχοτσοπανάκοι, γερακότσιχλες, πετροπέρδικες, σταχτοπετρόκληδες, σταρήθρες, λιβαδοκελάδες, κ.α.

Στις δύο λιμνες ζούνε μεγάλοι πληθυσμοί από αλπικούς τρίτωνες. Η ερπετοπανίδα συμπληρώνεται με είδη, όπως σαλαμάνδρες, κιτρινομπομπίνες, φρύνοι, γραικοβάτραχοι, πηδοβάτραχοι, τοιχογουστέρες, στεφανοφόροι, σαΐτες, οχιές και σπάνιες νανόχεντρες.

Ιδιαίτερα πλούσια είναι και η πανίδα των θηλαστικών, όχι μόνο σε αριθμό ειδών αλλά και σε σπάνια είδη. Η περιοχή είναι το βασίλειο της καφέ αρκούδας, ενώ κοπάδια λύκων κάνουν συχνά την εμφάνιση τους. Μικρά κοπάδια από αγριόγιδα βρίσκουν προστασία στις ψηλότερες κορφές, ενώ λίγο πιο κάτω, στα δάση ζούνε αγριόγατοι, ζαρκάδια, αγριογούρουνα, αλεπούδες, ασβοί, κουνάβια, σκίουροι, δεντρομυωξοί και λαγοί.

Πως θα πάτε

Με κέντρο τη Βωβούσα ή το Μέτσοβο μπορείτε μετά από λίγα χιλιόμετρα να προσεγγίσετε την περιοχή. Υπάρχουν τρία μονοπάτια που οδηγούν στις λίμνες της Φλέγγας: Το πρώτο ξεκινάει από το Αρκουδόρεμα στο ύψος της συμβολής με το ρέμα «Μνήματα», το δεύτερο απ’ το ρέμα «Σαλατούρα» και το τρίτο απ’ το διάσελο «Σαλατούρα Μηλιάς» και ακολουθεί την κορυφογραμμή του Μαυροβουνίου. Ο χρόνος ανάβασης διαρκεί 3 έως 4 ώρες περίπου. Μπορείτε επίσης, αν έχετε αμάξι 4×4, να ανεβείτε από την Λίμνη Αώου και μετά από 5 χλμ. χωματόδρομου να φτάσετε στην κορυφογραμμή. Από εκεί βλέπετε την  κορυφή της Φλέγγας στα δυτικά κάτω από την οποία βρίσκονται οι λίμνες. Προσοχή στους ποιμενικούς.