Με αφορμή την επέτειο από την Επανάσταση του 1821, στοχαζόμαστε πάνω σε ζητήματα που αφορούν την ιδιοπροσωπεία του νέο-ελληνικού έθνους και το περιεχόμενο της ταυτότητας του.

Προτού αναφερθούμε στην Γαλλική Επανάσταση και την (άμεση) σχέση που έχει με την εθνική μας παλιγγενεσία, θα ήταν μάλλον απαραίτητο να δώσουμε κάποιες σύντομες εξηγήσεις σχετικά με την έννοια του έθνους. Η αρχαία ελληνική άποψη περί έθνους (όμαιμον, ομόγλωσσον, ομόθρησκον), δεν ταυτίζεται πλήρως με την σημερινή. Η σημερινή έννοια διαμορφώθηκε κατά τη διάρκεια του Μεσαίωνα και ολοκληρώθηκε οριστικά μετά την Γαλλική Επανάσταση (1789) έχοντας τη τελευταία ως καθοριστικό καταλύτη. Έτσι λοιπόν το έθνος τελικά κατέληξε να περιλαμβάνει εκτός από τα προαναφερθέντα χαρακτηριστικά (γλώσσα, θρησκεία, καταγωγή, ήθη και έθιμα τα οποία ήταν επιθυμητά αλλά πλέον όχι απαραίτητα), τα κοινά συμφέροντα και τον κοινό εχθρό. Ως παράδειγμα δεν θα μπορούσαμε να βρούμε κάτι πιο αντιπροσωπευτικό από το σημερινό ισπανικό έθνος, το οποίο διαμορφώθηκε από την συμμαχία μιας πανσπερμίας διαφορετικών φυλών και εθνοτήτων (Φοίνικες, Ίβηρες, Κέλτες, Βάσκοι, Γότθοι, Βάνδαλοι, Καταλανοί) εναντίον των Αράβων (οι οποίοι ειρήσθω εν παρόδω, πέρα από το ελαφρώς μελαψό χρώμα στο δέρμα των σημερινών συμπαθέστατων Ισπανών άφησαν ανεξίτηλα τα σημάδια τους και στον υπέροχο ισπανικό πολιτισμό, ο οποίος κατ’ ουσίαν είναι σχεδόν κατά το ήμισυ αραβικός). Αλλά και οι ίδιοι οι Γάλλοι δεν πάνε καθόλου πίσω, καθώς τα ξεκάθαρα γερμανικά φύλα των Φράγκων, Βουργουνδών και Αλαμανών εκλατινίστηκαν και ανακατεύτηκαν αξεδιάλυτα με τους Γαλάτες (δηλαδή Κέλτες), συγκροτώντας το σημερινό έθνος των Γάλλων που μόνο εμείς τους αποκαλούμε έτσι και όλοι οι υπόλοιποι τους αποκαλούν Φράγκους (France, Frankreich = χώρα των Φράγκων). Τόσο αξεδιάλυτα, που  οι σημερινοί Γάλλοι και Γερμανοί ακόμα μαλώνουν για το αν ο Καρλομάγνος  είναι Γάλλος ή Γερμανός (ένα εξαρχής βλακώδες ερώτημα, αφού ο Καρλομάγνος ζούσε στο τότε και όχι στο σήμερα, και τότε ήταν Φράγκος σκέτα αφού δεν υπήρχαν ούτε Γάλλοι ούτε Γερμανοί).

Το ελληνικό έθνος έχει την ιδιαιτερότητα ότι σε αντίθεση με άλλα διαμορφώθηκε από αρχαιοτάτων χρόνων (είναι αρχαίο έθνος, όπως π.χ. το περσικό) και ως ζωντανός οργανισμός εξελίσσεται, προσαρμόζεται, αφομοιώνει και αφομοιώνεται. Δεν εξαλείφθηκε ποτέ όπως πολλοί προσπαθούν να μας πείσουν. Ο ελληνισμός σαφώς και έχει ιστορική συνέχεια, μια συνέχεια όμως που δεν βασίζεται σε γονιδιακές – ρατσιστικές γελοιότητες αλλά στον πολιτισμό και τις ιστορικές συνθήκες.

Επανερχόμενοι στο θέμα μας, ας δούμε τα βασικά χαρακτηριστικά της κοινωνίας εντός της οποίας κυοφορείται η Γαλλική Επανάσταση.

Γαλλία, 1789:

• Δυσαρμονία ανάμεσα στην μεγάλη και αυξανόμενη (οικονομική) ισχύ της αστικής τάξης και στη ισχνή πολιτική της παρουσία.
• Δυσαρμονία ανάμεσα στην αποκλειστική συμμετοχή της ολιγομελούς αριστοκρατίας – φεουδαρχίας  στην διαχείριση του κράτους και στα φθίνοντα οικονομικά της ερείσματα.
• Πολυπληθής τάξη χωρικών οι οποίοι ζούσαν σε συνθήκες απόλυτης εξαθλίωσης.
• Τεράστια περιουσία της εκκλησίας, τεράστια ισχύς των ανώτερων κληρικών – ένδεια του κατώτερου κλήρου.

Για να αντιμετωπίσει την κοινωνική δυσαρέσκεια και την παραπαίουσα οικονομία του κράτους ο Λουδοβίκος 16ος συγκαλεί ως μονάρχης έναν απαρχαιωμένο θεσμό, την Γενική Συνέλευση των (τριών) Τάξεων (κλήρος, ευγενείς, λαός) με σκοπό να προχωρήσει σε μεταρρυθμίσεις. Οι ευγενείς – φεουδάρχες και ο ανώτερος κλήρος θέλουν να διατηρήσουν τα προνόμια τους, ενώ οι αστοί θέλουν σύνταγμα που να τους κατοχυρώνει δικαιώματα, έχουν τις εξαθλιωμένες μάζες με το μέρος τους και είναι αποφασισμένοι για όλα.

Μέσα από την σύγκρουση αστών και μαζών με το προνομιούχο κατεστημένο γεννήθηκε μια νέα πολιτική ιδέα με καθοριστική σημασία, η οποία θα αποτελούσε την κινητήρια δύναμη της Γαλλικής Επανάστασης (και αρκετών ακόμα): το δόγμα της κυριαρχίας του έθνους.

Η συζήτηση μετατοπίζεται από διάφορα ζητήματα συμφερόντων συγκεκριμένων ομάδων – συντεχνιών, στο μέγα ερώτημα: τι θέλει το έθνος; Η Γενική Συνέλευση των Τάξεων μετονομάζεται σε κάτι πρωτόγνωρο για τα δεδομένα της εποχής: Εθνική Συνέλευση.

Η μετονομασία προκαλείται από τους αστούς οι οποίοι ζητούν μετ’ επιτάσεως οι τρεις τάξεις να συνεδριάσουν και να ψηφίσουν από κοινού κι όχι ξεχωριστά όπως παλαιότερα. Και αυτό γιατί γνωρίζουν καλά ότι εάν ψηφίσει ξεχωριστά η κάθε τάξη είναι χαμένοι από χέρι (ευγενείς και κλήρος θα συμμαχούσαν) ενώ αν ψηφίσουν όλοι μαζί ως ενιαίο σώμα θα επικρατήσουν μετά βεβαιότητας (είχαν άνετη πλειοψηφία). Όταν το αίτημα δεν γίνεται δεκτό, ανακηρύττουν εαυτούς «Εθνοσυνέλευση» με τον ισχυρισμό ότι αντιπροσωπεύουν την συντριπτική πλειοψηφία του έθνους (98%), ορμούν και τα κάνουν όλα λαμπόγυαλο. Να ένα τρανό παράδειγμα γιατί δεν πρέπει να υποτιμούμε ποτέ την σημασία των ζητημάτων διαδικασίας: κοτζάμ Γαλλική Επανάσταση ξέσπασε με αφορμή ένα ζήτημα διαδικασίας.

«Έθνος» πλέον ονομάζεται το σώμα των πολιτών (δηλαδή με απλά λόγια ο λαός), το οποίο και αναγορεύεται σε «πηγή όλων των εξουσιών». Η επανάσταση στην Γαλλία εκδηλώνεται και επικρατεί στο όνομα της λαϊκής – εθνικής κυριαρχίας.

Οι επαναστάτες διακηρύττουν πολλές φορές την απόφασή τους ότι είναι Γάλλοι, όχι επειδή οι περιοχές στις οποίες κατοικούν έχουν προσαρτηθεί με συνθήκες μεταξύ μοναρχών όπως μέχρι τότε κατά κόρον συνέβαινε στην φεουδαρχική Ευρώπη, αλλά επειδή οι ίδιοι επιθυμούν να δηλώνουν αυτή την ταυτότητα. Οι μάχες και οι αγώνες δίνονται πλέον για την πατρίδα και τον λαό και όχι για τον μονάρχη. Οι πολίτες δεν υπηρετούν τον μονάρχη αλλά ο τελευταίος υπάρχει για να υπηρετεί την πατρίδα και τον λαό. Το μοναδικό κριτήριο εθνικής ταυτότητας είναι πλέον η επιθυμία του λαού. Η μοναδική κυριαρχία είναι η κυριαρχία του λαού.

Ας δούμε τώρα τα βασικά χαρακτηριστικά της κοινωνίας εντός της οποίας κυοφορείται η δική μας Επανάσταση, η Ελληνική, 32 χρόνια ύστερα από την ιδεολογική μητέρα της, την Γαλλική.

Ελλάδα, 1821:

• Καταστροφική πορεία της οικονομίας της Οθωμανικής αυτοκρατορίας
• Απόλυτη εξαθλίωση των φτωχών χωρικών.
• Συνθήκες τρομοκρατίας και στυγνής καταπίεσης των Ελλήνων (και όχι μόνο) από τους Τούρκους.
• Οικονομική άνοδος όσων Ελλήνων κατάφεραν να διαφύγουν στο εξωτερικό.

Έλληνες έμποροι παίρνουν στα χέρια τους το εξαιρετικά προσοδοφόρο μονοπώλιο της μεταφοράς σιτηρών από λιμάνια της Αιγύπτου και του Ευξείνου Πόντου σε άλλα λιμάνια της Ανατολής και της Μεσογείου. Ακμάζουν, πλουτίζουν, μορφώνονται, ιδρύουν παντού ελληνικές εμπορικές παροικίες (Βενετία, Τεργέστη, Μασσαλία, Οδησσός, Ιάσιο, Βουκουρέστι μα προπάντων Βιέννη) και γίνονται εκπρόσωποι μιας νέας τάξης, της αστικής. Ιδρύουν και χρηματοδοτούν σχολεία τόσο στο εξωτερικό όσο και πίσω στην πατρίδα, έρχονται σε όσμωση με τις επαναστατικές ιδέες της Γαλλικής Επανάστασης που σαρώνουν την Ευρώπη κυρίως μέσω του Ναπολέοντα, εκδίδουν βιβλία και εφημερίδες. Η πρώτη ελληνική εφημερίδα στην ιστορία, η «Εφημερίς» των αδελφών Πούλιου (στενών συνεργατών του Ρήγα), με καταγωγή από την Σιάτιστα της Μακεδονίας, εκδίδεται στην Βιέννη ακριβώς την περίοδο διεξαγωγής της Γαλλικής Επανάστασης. Στους κόλπους της ελληνικής διασποράς ριζώνουν οι ιδέες της Γαλλικής Επανάστασης και μεταλαμπαδεύονται (με πολλές δυσκολίες) στον υπόδουλο ελληνισμό.

Έλληνες ναυτικοί που διασπούν τον αποκλεισμό των νότιων γαλλικών λιμανιών από τον αγγλικό στόλο για να μεταφέρουν τρόφιμα στις γαλλικές φρουρές κατά την περίοδο των Ναπολεόντειων πολέμων μυούνται στις νέες ιδέες και γυρνώντας πίσω τις προπαγανδίζουν. Το ελευθερία – ισότητα – αδελφοσύνη (liberte – egalite – fraternite) γίνεται και ιδανικό των σκλάβων Ελλήνων.

Βραχύβιες καταλήψεις των Επτανήσων από τον γαλλικό στρατό (1797 – 1799, 1807 – 1814) οδηγούν στην ίδρυση του πρώτου (ημιαυτόνομου) νεοελληνικού κράτους (Ιόνιος Πολιτεία) και στην διοχέτευση μέσω αυτού φιλελεύθερων/ριζοσπαστικών/επαναστατικών ιδεών στον κυρίως ελλαδικό χώρο.

Ενδεικτικές είναι ρήσεις και πράξεις μεγάλων προσωπικοτήτων του ελληνισμού εκείνης της εποχής. Ο Ρήγας προσάρμοσε την Μασσαλιώτιδα στα ελληνικά (Δεύτε παίδες των Ελλήνων) και προσπάθησε να οργανώσει συνάντηση με τον Ναπολέοντα (γνήσιο τέκνο της Γαλλικής Επανάστασης). Ο Κοραής, αυτόπτης μάρτυρας της Γαλλικής Επανάστασης, έγραψε ότι: «Η Γαλλική Επανάσταση στάθηκε η πρώτη αιτία που βοήθησε τους Έλληνες να στεριώσουν εντός τους την ήδη από πριν ανάγκη του φωτισμού τους». Αλλά ακόμα και αυτός ο ίδιος ο Κολοκοτρώνης, ο θρυλικός Γέρος του Μωριά είπε ότι: «Η Γαλλική Επανάσταση και ο Ναπολέων, ο θεός του πολέμου, άνοιξαν τα μάτια του κόσμου». Ενδεικτικά είναι και τα τρία πρώτα συντάγματα της  επαναστατημένης Ελλάδας που ήταν ίσως πιο φιλελεύθερα, ριζοσπαστικά και δημοκρατικά ακόμα και από αυτά της Γαλλίας. Το γιατί δεν εφαρμόστηκαν ποτέ στην πράξη αποτελεί θέμα που χρειάζεται ξεχωριστή ανάλυση.

Ολοκληρώνοντας, έχουμε επιγραμματικά και συγκριτικά:

Γαλλική Επανάσταση:

• Αποτίναξη της καταπίεσης των ντόπιων αριστοκρατών – φεουδαρχών και του προϊσταμένου τους, του βασιλιά και επανίδρυση του κράτους.
• Η επανάσταση είναι «εσωτερική». Οι Γάλλοι πολεμούν με εξωτερικό εχθρό μόνον όταν οι βασιλικοί οίκοι της Ευρώπης σπεύδουν να βοηθήσουν τον συνάδελφό τους Λουδοβίκο. Ο τελευταίος καρατομείται όχι επειδή αρνείται τις μεταρρυθμίσεις που ζητούν οι αστοί, αλλά επειδή κρίνεται ένοχος εσχάτης (δηλαδή εθνικής) προδοσίας και συνεργασίας με την Πρωσία και την Αυστρία κατά της πατρίδας.
• Η επανάσταση έχει εντονότατα αντιθρησκευτικά χαρακτηριστικά.
• Η επανάσταση συντελείται από αστούς και μάζες.

Ελληνική Επανάσταση:

• Αποτίναξη του τουρκικού ζυγού και ίδρυση ανεξάρτητου κράτους.
• Η επανάσταση είναι «εξωτερική». Οι Έλληνες εξαρχής πολεμούν εναντίον ξένου δυνάστη. Στο στόχαστρο μπαίνουν και ντόπιοι καταπιεστές, αλλά σε δεύτερη κλίμακα.
• Η επανάσταση αρκετές φορές παίρνει τον χαρακτήρα θρησκευτικής σύγκρουσης (χριστιανοί – μουσουλμάνοι). Η στάση της επίσημης εκκλησίας είναι θέμα που χρειάζεται ξεχωριστή ανάλυση.
• Η επανάσταση κυοφορείται από τους αστούς αλλά συντελείται από τις μάζες.

Πριν από την Γαλλική Επανάσταση, μόνο δύο ή τρεις μοναρχίες στην Ευρώπη (Αγγλία, Γαλλία, Ισπανία) δικαιολογημένα αποκαλούνται εθνικοί θεσμοί. Εκατό χρόνια μετά την Επανάσταση, δεν υπάρχει ούτε ένα κράτος στη Γηραιά Ήπειρο που να μην επικαλείται την αρχή των εθνοτήτων για την ύπαρξή του…

Ενδεικτική βιβλιογραφία:

Απόστολος Ε. Βακαλόπουλος, Νέα Ελληνική Ιστορία 1204 – 1985.

Ι.Σ. Κολιόπουλος, Νεώτερη Ευρωπαϊκή Ιστορία 1789 – 1945.

Νίκος Σβορώνος, Το ελληνικό έθνος. Γένεση και διαμόρφωση του νέου ελληνισμού.

David Brewer, Ελλάδα 1453 – 1821, οι άγνωστοι αιώνες.

Eric Hobsbawm, Η εποχή των επαναστάσεων 1789- 1848.

John Roberts, Επανάσταση από τα πάνω και από τα κάτω. Πολιτική ιστορία της Ευρώπης από την Γαλλική Επανάσταση έως τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο.

Η ελληνική σημαία και το μπλε χρώμα συνθέτουν το σημερινό ειδικό επετειακό doodle.

Σχετικά με το σημερινό doodle, η Google σημειώνει πως «το σημερινό doodle αναγνωρίζει την ανεξαρτησία της Ελλάδας από την Οθωμανική Αυτοκρατορία. Μετά από 400 χρόνια κατοχής, η Εθνική Ημέρα της Ελλάδας γιορτάζει την έπαρση της γαλανόλευκης σημαίας της Ελλάδας στον ουρανό ως διακήρυξη της ανεξαρτησίας της.

Η Ελλάδα τιμά τη γιορτή με παρελάσεις και ομιλίες. Αυτές οι γιορτές προσελκύουν χιλιάδες θεατές που αργότερα απολαμβάνουν παραδοσιακά πιάτα, όπως ο μπακαλιάρος (τηγανισμένος μπακαλιάρος) συνοδευόμενος από έναν πουρέ σκόρδου και πατάτας, που ονομάζεται σκορδαλιά.

Αυτή η σημαντική ημέρα στην ιστορία σηματοδοτεί τη μάχη που κερδήθηκε με κόπο και σηματοδοτεί τη συνεχιζόμενη ελευθερία της Ελλάδας για περισσότερα από 200 χρόνια. Ζήτω η 25η Μαρτίου».

Πολλές φορές έως τώρα είχαμε τη χαρά να επισκεφθούμε ανάλογου μεγέθους και ποιότητας αρχαιολογικές εκθέσεις, τις οποίες το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης και ο επί 25 χρόνια διευθυντής του, Νικόλαος Σταμπολίδης, οργάνωσαν και παρουσίασαν. Εχουμε δει αφιερώματα στον έρωτα, στον θάνατο, στην υγεία, στο χρήμα. Η συγκεκριμένη έκθεση αποτέλεσε και πάλι μια πρόκληση, τόσο ως προς τη σύλληψη και τον σχεδιασμό όσο και ως προς την υλοποίησή της. Παρουσιάζει περίπου 320 έργα, από την αρχική επιλογή 600 υποψήφιων εκθεμάτων.

Μουσειολογική μελέτη

Οι δύο επιμελητές, ο κ. Σταμπολίδης και ο δρ Ιωάννης Φάππας, ταξίδεψαν σε όλη την Ελλάδα, ερεύνησαν μπαίνοντας σε κλειστά –λόγω της πανδημίας– μουσεία, άνοιξαν τις αποθήκες τους και ήρθαν σε επικοινωνία με αντίστοιχους φορείς στο εξωτερικό, έτσι ώστε ο επισκέπτης του «Κάλλους» να δει συγκεντρωμένα και άψογα «ενορχηστρωμένα» από τη μουσειολογική μελέτη, εκθέματα που προέρχονται από 52 εφορείες αρχαιοτήτων της μητροπολιτικής και νησιωτικής χώρας, 9 ιταλικά μουσεία και το Museo Gregoriano Etrusco του Βατικανού – οι αρχαιότητες από τη Μεγάλη Ελλάδα συμβάλλουν στην κατανόηση του φαινομένου της διασποράς της έννοιας του κάλλους και στις αποικίες της Δύσης. Στη συντριπτική τους πλειονότητα τα συγκεκριμένα έργα βγαίνουν από το «σπίτι» τους για πρώτη φορά.

«Οπως έκανα πάντοτε, έτσι και για τη συγκεκριμένη έκθεση επισκέφθηκα ο ίδιος τους χώρους για να δω επιτόπου τα έργα. Δεν μπορεί μια φωτογραφία ή ένας κατάλογος να αναπληρώσει το βίωμα του φυσικού περιβάλλοντος», σχολιάζει ο κ. Σταμπολίδης. «Επιπλέον, μου αρέσει να συναναστρέφομαι τους ανθρώπους. Η σχέση μου μαζί τους και ιδιαίτερα με τους συναδέλφους μου αρχαιολόγους, είναι βασικό συστατικό της επιτυχίας αυτών των πολυσυλλεκτικών εκθέσεων. Στη συγκεκριμένη περίπτωση, μιλώντας για την υπέρτατη ομορφιά, συλλάβαμε και εκτελέσαμε μια παρουσίαση που περιμένει τον επισκέπτη να “ντύσει” με τα δικά του νοήματα και αισθήματα το κάθε έκθεμα, για να καθρεφτίσει πάνω του τον πραγματικό, αλλά και τον ιδανικό εαυτό του».

Η έκθεση διαρθρώνεται σε 10 ενότητες –ενδεικτικά αναφέρουμε: «Κάλλος θνητών», «Καλλιστεία θεοτήτων», «Δαιμονικό κάλλος», «Καλλωπισμός», και τη συγκινητική τελευταία ενότητα των «Ωραίων αώρων»– τις οποίες μπορεί ο επισκέπτης να περιδιαβεί με ποικίλους τρόπους. Τα εκθέματα που επιλέχθηκαν χρονολογούνται κυρίως από τον 7ο έως και τον 1ο αι. π.Χ., δηλαδή από την αρχαϊκή έως και την ελληνιστική περίοδο και συμπληρώνονται από ελάχιστα έργα των ρωμαϊκών χρόνων, σε περιπτώσεις όπου πρωτότυπα έργα των προηγούμενων περιόδων έχουν σωθεί μόνο σε αντίγραφα. Το κάλλος αποτυπώνεται μέσα από έναν τεράστιο πλούτο και ποικιλία αρχαιοτήτων, όπως αγάλματα, αγγεία, όστρακα, κάτοπτρα, κοσμήματα, αρωματοδόχα ληκύθια, χρηστικά είδη καλλωπισμού (κρέμες, χρώματα κτλ), πήλινα, λίθινα, μετάλλινα έργα και τερακότες διαφόρων περιόδων –κυρίως αρχαϊκά, κλασικά και ελληνιστικά–, ειδώλια και εργαλεία κόμμωσης, όπως σιδερένια ψαλίδια, χτενάκια, καθρέφτες, στολίδια για τα μαλλιά.

Η εξαιρετική σε πλούτο και παλμό ξενάγηση που μας προσέφερε χθες ο καθηγητής στις αίθουσες του Μουσείου Κυκλαδικής Τέχνης θα μπορούσε να εκληφθεί και ως ένας αποχαιρετισμός, καθώς από τις 14 Σεπτεμβρίου έχει αναλάβει τα νέα του καθήκοντα ως γενικός διευθυντής του Μουσείου Ακρόπολης. Τον ρωτάμε πώς βιώνει αυτή τη μετάβαση. «Το να φεύγω με “Κάλλος” από το μουσείο που υπηρέτησα επί ένα τέταρτο του αιώνα, και να ανηφορίζω προς την αρχαιοελληνική καλαισθησία που αντιπροσωπεύεται από το Μουσείο της Ακρόπολης, είναι μια τύχη αγαθή που η θεά Τύχη, στην οποία πίστευαν οι αρχαίοι, φαίνεται ότι μου φύλαξε», απαντά.

Διάρκεια έως 16.1.22. 
Η έκθεση πραγματοποιείται σε συνεργασία με το ΥΠΠΟ, με υποστήριξη της L’Oréal.

Πηγή: https://www.kathimerini.gr/

Το Σάββατο 5 Ιουνίου 2021, 19:30 ξεκινά η σειρά διαδικτυακών εισηγήσεων του Δήμου Βοΐου «Το Βόιο στην δημιουργία και στην πορεία του ελληνικού κράτους» με την εισήγηση του Δρ. ιατρού κ. Δημήτριου Καραμπερόπουλου Πρόεδρου της Επιστημονικής Εταιρείας Μελέτης Φερών-Βελεστίνου-Ρήγα με τίτλο «Οι Σιατιστινοί σύντροφοι του Ρήγα Βελεστινλή».

Η εισήγηση θα πραγματοποιηθεί διαδικτυακά και θα μεταδοθεί ζωντανά από την ιστοσελίδα του Δήμου Βοΐου (https://dimosvoiou.gr/).

Όποιοι θα ήθελαν να υποβάλλουν ερωτήσεις στον ομιλητή παρακαλούνται να υποβάλλουν αίτημα στο email lkotsikas@gmail.com προκειμένου να λάβουν ηλεκτρονικά τον σχετικό σύνδεσμο με την διαδικτυακή πλατφόρμα υλοποίησης της εκδήλωσης.

Ο Δρ. ιατρός κ. Δημήτριος Καραμπερόπουλος είναι ιστορικός της Ιατρικής και ασχολείται ιδιαίτερα με την εποχή του Νεοελληνικού Διαφωτισμού και τους ιατρούς της αρχαιότητας Ιπποκράτη και Γαληνό. Είναι πρόεδρος της Επιστημονικής Εταιρείας Μελέτης Φερών-Βελεστίνου-Ρήγα (http://www.rhigassociety.gr/new/ ) και έχει διοργανώσει επτά διεθνή Συνέδρια για τον Ρήγα Βελεστινλή και τη γενέτειρά του, εκδίδοντας παράλληλα τους τόμους των Πρακτικών τους. Επιμελήθηκε την ολοκληρωμένη για πρώτη φορά έκδοση ΑΠΑΝΤΩΝ των έργων του Ρήγα το 2007 με ευρετήρια και σχόλια. Έχει εκδώσει το Σύνταγμα του Ρήγα σε δέκα γλώσσες, Βαλκανικές και Ευρωπαϊκές. Έχει παρουσιάσει τις τρεις σημαντικότερες έρευνες των τελευταίων δεκαετιών για τον Ρήγα.
Τελευταία βιβλία του:
«Ρήγας Βελεστινλής και το στρατηγικό σχέδιο της επανάστασής του» και «Μελέτες για τον Ρήγα Βελεστινλή. 30 χρόνια (1990-2020)».