Ο  άρτιος συνδυασμός του υδάτινου και του  πράσινου στοιχείου ,  η απαράμιλλης ομορφιάς φύση που περιβάλλει τον οικισμό και οι φιλόξενοι άνθρωποί του, καθιστούν το Σισάνι έναν όμορφο προορισμό σε κάθε εποχή του χρόνου.

Τα ποιοτικά χαρακτηριστικά και οι θρεπτικές αξίες των φασολιών Σισανίου δίνουν προοπτικές για βιολογικές καλλιέργειες και τη δυνατότητα της ενασχόλησης όλο και περισσότερων  νέων με  την αγροτική παραγωγή. Το κλίμα , οι εδαφολογικές συνθήκες και τα αρδευτικά ευνοούν την εφαρμογή βιολογικής γεωργίας σε όλα τα προϊόντα που παράγονται στην περιοχή .

Το ενδιαφέρον επισκεπτών από την Ελλάδα και το εξωτερικό προσελκύουν οι πολιτιστικές εκδηλώσεις που διοργανώνονται τον μήνα Αύγουστο , αφιερωμένες στο τοπικό προϊόν, το φασόλι.

Λίγα λόγια για τον οικισμό

Η ιστορία του οικισμού ξεκινά από την αρχαιότητα. Τη ρωμαϊκή περίοδο υπήρξε πόλη που άκμαζε, αφού αναφέρεται γυμναστήριο, στάδιο, διοργάνωση αγώνων. Για την αρχαία πόλη του Σισανίου, ο φιλόλογος και ιστορικός Μαργαρίτης Δήμιτσας αναφέρει: «εν τη θέση ταύτη, υπήρχε πόλις τις αρχαία, άγνωστος ημίν αλλαχόθεν. Η δε άγνωστος αυτή πόλις ήν Ελληνική, έχουσα διοργάνωσιν ομοίαν τη των εν Ελλάδι και Πελοποννήσω πόλεων».

Στο Σισάνι ανακαλύφθηκε ένας από τους μεγαλύτερους Βυζαντινούς Ναούς της χώρας, οι εργασίες της ανασκαφής ξεκίνησαν στης 20 Απριλίου του 1991.

Τα ευρήματα από την ανασκαφή μαρτυρούν την ύπαρξη ενός σημαντικού για την περιοχή θρησκευτικού κέντρου, με τον πολυτελή Σταυρόσχημο Ναό με τρούλο που εντάσσεται στην σειρά τω μεγάλων επισκοπικών ναών, οι οποίοι χτίστηκαν στον χώρο της Μακεδονίας τον 11ο αιώνα.

Η ονομασία του παραμένει άγνωστη, αλλά σε ένα τμήμα της κτητορικής συνθήκης όπου απεικονίζεται η Θεοτόκος με γονυπετή τον κτήτορα-επίσκοπο αποδεικνύει ότι ήταν επισκοπή.

Το Σισάνι σύμφωνα με την Εκκλησιαστική Ιστορία αποτέλεσε κατά τον 11ο αιώνα έδρα της επισκοπής Σισανίου, με δικαιοδοσία ολόκληρης της σημερινής επαρχίας Βοΐου. Στα τέλη του 17ου αιώνα η έδρα της Επισκοπής μεταφέρθηκε στην Σιάτιστα, κατά πάσα πιθανότητα εξαιτίας της καταστροφής του Σισανίου από τους Τούρκους.

Οι επαρχιακοί δρόμοι του Βοΐου συνδέουν τους οικισμούς του με έναν ιδιαίτερο τρόπο και  προσφέρουν στον επισκέπτη διαδρομές γεμάτες χρώματα και όμορφες εικόνες.

Ο πανέμορφος παραδοσιακός οικισμός της Βουχωρίνας  βρίσκεται σε υψόμετρο 750μ., μόλις 11 χλμ από το Τσοτύλι, περιτριγυρισμένος από βελανιδιές, καρυδιές και καστανιές, σμιλεμένος από πέτρα, για να αντέχει στο πέρασμα του χρόνου και τους σκληρούς χειμώνες κι αποτελεί την ιδανική επιλογή για απόδραση και αναζωογόνηση κοντά στη φύση, με μονοπάτια για πεζοπορία όπου  συναντάς τον ποταμό Πραμόριτσα και πέτρινα γεφύρια που μαρτυρούν την τέχνη που άκμασε στην περιοχή.

Πριν την Βουχωρίνα,  στην εθνική οδό Κοζάνης-Ιωαννίνων βρίσκεται κτισμένος ο Ιερός Ναός Αγίου Γεωργίου Βουχωρίνας που περιβάλλεται από συνεχόμενα δάση βελανόδεντρων και περιτριγυρίζεται από τον ποταμό Πραμόριτσα.

Τόπος ιερός αλλά και ιστορικός. Ιερός γιατί καθαγιάζεται και προστατεύεται από τον Άγιο Γεώργιο, τον μεγαλομάρτυρα και τροπαιοφόρο, που χρόνια τώρα τιμάται και λατρεύεται στο ομώνυμο εξωκλήσι από τους κατοίκους της Βουχωρίνας αλλά και της ευρύτερης περιοχής του Βοΐου, και ιστορικός γιατί σε χαλεπούς για την πατρίδα καιρούς, καθʼ όλη τη διάρκεια του Ελληνοϊταλικού Πολέμου 1940-41 και προπάντων κατά τους πρώτους κρίσιμους μήνες, λειτούργησε στον Άγιο Γεώργιο σταθμός ανεφοδιασμού του μετώπου, των μαχόμενων στις πρώτες γραμμές μονάδων του Στρατού, με έναν λόχο υπό τον υπολοχαγό Παπαδογιώργο, πολύτιμος βοηθός του οποίου υπήρξε ο εκ Κορυφής Βοΐου δεκανέας Μιχάλης Τσόγκας. .

Ο χώρος προσφέρεται για ευχάριστες αποδράσεις στη φύση , εκδρομές και ξεκούραση για τους ταξιδιώτες.

www.dimosvoiou.gr

Δημαρχείο Βοΐου, Πλατεία Τσιστοπούλου 5 Σιάτιστα, 50 300, Ελλάδα
Τηλ. +30 24653 50100

Ο Βυθός ανήκει στα μαστοροχώρια του Βοΐου και έχει κρατήσει την παραδοσιακή του μορφή, με τα πετρόκτιστα σπίτια και  τα καλντερίμια. Οι κάτοικοι του χωριού συνεχίζουν να ζουν διατηρώντας τον παραδοσιακό χαρακτήρα του οικισμού.  Οι φυσικές του ομορφιές είναι πολλές και ξεχωριστές. Θαυμάσια δάση καστανιάς, οξιάς, βελανιδιάς, προκαλούν τον θαυμασμό των επισκεπτών. Ενδιαφέρουσα η πανίδα με την καταγραφή σπάνιων θηλαστικών, πουλιών και εντόμων.

Πρώτα δημιουργήθηκε ο Κάτω Ντόλος από διασκορπισμένες αγροτικές οικογένειες και αργότερα έγιναν οι τρεις συνοικισμοί του Επάνω Ντόλος. Οι κάτοικοι του χωριού διακρίθηκαν σαν μαστόρους και καλφάδες. Τα έργα τους και σήμερα προκαλούν το θαυμασμό (εκκλησίες, σχολεία, σπίτια, γεφύρια, βρύσες κ.τ.λ.).

Το φρουριακό Μοναστήρι της Αγίας Τριάδος Βυθού

Λίγα χιλιόμετρα μετά τον οικισμό, βρίσκεται η Ιερά Μονή Αγίας Τριάδος, χτισμένη στους πρόποδες του Προφήτη Ηλία, ανάμεσα στα περίφημα μαστοροχώρια της Ανασελίτσας, το Ζουπάνι (Πενταλόφο), Ντόλο (Βυθό), Κωνστάντζικο (Αυγερινό), που είναι γνωστά και με την γενική ονομασία Ζουπάνια.

Το μοναστήρι άρχισε να χτίζεται στα τέλη του 18ου αιώνα, στη θέση ¨Αλώνια¨, από περίφημους μαστόρους  της περιοχής, που έβαλαν όλη την τέχνη τους, αλλά και χριστιανούς που προσέφεραν γενναιόδωρα εργατικά χέρια εργατικά και χρήματα.

Οι εργασίες περατώθηκαν το 1797 και τρία χρόνια αργότερα στήθηκε ο ναός της Αγίας Τριάδος, για την ανέγερση και την διακόσμηση του οποίου συνεργάστηκαν Πενταλοφίτες κτίστες και λιθοξόοι Πωγωνιώτες πελεκάνοι ξύλου και Χιοναδήτες αγιογράφοι.

Το καθολικό της μονής είναι ένα εξαιρετικό έργο του πρωτομάστορα Γεωργίου Κούστα με καταγωγή από το Ζουπάνι  και ανεγέρθηκε στα 1800, κατασκευασμένο με εξαιρετικές και αυστηρά επιλεγμένες πελεκητές πέτρες.

Ο ναός διαθέτει νάρθηκα – γυναικωνίτη, πάνω από τον οποίο βρίσκεται το παρεκκλήσι του Αγίου Μόδεστου, του οποίου η λίθινη οροφή διαιρείται σε τρία μέρη μέσω δύο τόξων, τα οποία καλύπτονται με ισάριθμους, τυφλούς σφαιρικούς θόλους και ένα εξαιρετικής τέχνης και επιχρυσωμένο ξυλόγλυπτο τέμπλο,  κατασκευασμένο με την δύσκολη τεχνική του σκαλιστού, στον αέρα.

Όλες οι επιφάνειες του κυρίως ναού και του ιερού καλύπτονται με τοιχογραφίες που φιλοτεχνήθηκαν, σύμφωνα με την κτητορική επιγραφή στα 1802, επί Μητροπολίτη Νεοφύτου και ηγουμενίας Νεοφύτου από τον Χιονιαδίτη αγιογράφο, Μιχαήλ.

Ο ηγούμενος της Μονής, Αρχιμανδρίτης Μάξιμος Γεωργόπουλος, ιεροκήρυκας της Ιεράς Μητροπόλεως Σισανίου και Σιατίστης, υποδέχεται ζεστά και φιλόξενα κάθε επισκέπτη και φροντίζει με αγάπη και ευλάβεια τον εσωτερικό και εξωτερικό χώρο του μοναστηριού, έχοντας τη στήριξη και τη βοήθεια των κατοίκων των γύρω οικισμών και του Δήμου.

Η επισκεψιμότητα του Μοναστηριού είναι αρκετά μεγάλη, ιδίως την άνοιξη και το καλοκαίρι, καθώς πλήθος κόσμου συρρέει για να προσκυνήσει τη θαυματουργή εικόνα της Αγίας Τριάδος και να θαυμάσει το καταπράσινο τοπίο.

Για τους φυσιολάτρες και τους οπαδούς του ορεινού τουρισμού, αλλά κι αυτούς που αναζητούν στιγμές χαλάρωσης, ηρεμίας και διαφυγής στη φύση, το Άνω Βόιο είναι ο κατάλληλος προορισμός για κάθε εποχή του χρόνου.