Στέλιος Μήλιος

Σήμερα τιμάμε τους ήρωες που θυσιάστηκαν για εμάς, ας μην τους πληγώνουμε, ας τους κάνουμε περήφανους μέσα από τους αγώνες μας…

Η εξέγερση του Πολυτεχνείου το Νοέμβριο του 1973 αποτελεί την κορυφαία αντιδικτατορική εκδήλωση, όπου προανήγγειλε την πτώση της χούντας των Συνταγματαρχών, η οποία από τις 21-4-67 είχε επιβάλει καθεστώς στυγνής δικτατορίας στη χώρα. Τα ιδανικά της ελευθερίας, της ανεξαρτησίας, της ειρήνης, της ελεύθερης σκέψης και βούλησης και της δημοκρατίας ήταν οι αξίες που έκαναν δίκαιο των αγώνα και τις θυσίες των φοιτητών. Η εξέγερση των φοιτητών αποτελεί αναπόσπαστο σύμβολο του αγώνα καθώς και πηγή ιδεών και ιδανικών. Ήταν, είναι και θα είναι η απάντηση σε κάθε μορφής χούντας.
Τότε το σύνθημα ήταν: «Ψωμί, παιδεία, ελευθερία».

Ζητούσαν το αυτονόητο και το κέρδισαν. Το κέρδισαν και το διεκδίκησαν έπειτα από την έννοια της συλλογικότητας και της θυσίας. Αγωνίστηκαν και θυσιάστηκαν για τις επόμενες γενιές. Για να ζούμε σε ένα κόσμο που θα επικρατεί ειρήνη, δημοκρατία και ελευθερία.

Κατά πόσο όμως έχουμε σήμερα την δυνατότητα να απολαμβάνουμε μία φέτα ψωμί; Η παιδεία μας είναι ικανή να μας μορφώσει; Είναι δωρεάν και έχουν πρόσβαση όλοι σε αυτήν; Ζούμε όντως με ελευθερία και δημοκρατία; Υπάρχει ειρήνη και ισότητα;

Η απαντήσεις σε αυτά τα ερωτήματα τις βρίσκουμε μέσα από την καθημερινότητα μας. Από το 2009 μέχρι σήμερα έχει ξεκινήσει μια νέα μορφή χούντας. Η Ελλάδα βρίσκεται αντιμέτωπη με ένα καθεστώς οικονομικής δικτατορίας που έχει άμεση επίδραση στη κοινωνία και στη μεταξύ σχέση των ανθρώπων.
Διανύουμε μια εποχή με την μεγαλύτερη ανθρωπιστική κρίση. Άνεργοι και άστεγοι πρωταγωνιστούν στις κοινωνίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Η παιδεία στη χώρα μας βρίσκετε στα χειρότερα εκπαιδευτικά και μορφωτικά επίπεδα. Φοιτητές αφήνουν τις σπουδές τους λόγω οικονομικών προβλημάτων. Η δημοκρατία και η ελευθερία δεν υφίστανται στον σύγχρονο κόσμο του διαδικτύου και της καθοδηγούμενης προπαγάνδας που ζούμε.

Καθημερινά ακούμε για πολέμους και όχι για ηγέτες που επιδιώκουν στην ειρήνη και την ισότητα. Όλοι προσπαθούν να επιβιώσουν δίχως αξίες και ηθικές.
Σήμερα το σύνθημα πρέπει να είναι ξανά το ίδιο. Πρέπει να υπάρξουν οι σύγχρονοι αγωνιστές που θα διεκδικήσουν ξανά ΨΩΜΙ ΠΑΙΔΕΙΑ ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ. Οι φωνές στα κάγκελα και στους δρόμους είναι δημοκρατία και ελευθερία. Ήρθε η ώρα λοιπόν να αφήσουμε το δικό μας στίγμα στην ανθρωπότητα. Μην το ξεχνάς. Η ιστορία είναι κομμάτι μας και εμείς δικό της!

Η δράση θα ξεκινήσει το Σάββατο 17 Νοεμβρίου σε ώρες λειτουργίας καταστημάτων, όπου φοιτήτριες και φοιτητές της Σχολής Καλών Τεχνών Φλώρινας θα βρίσκονται στην Κοζάνη για να φιλοτεχνήσουν βιτρίνες εμπορικών καταστημάτων γυναικείας ένδυσης, δίνοντας ένα μήνυμα κατά της βίας, υπέρ των γυναικών. Τα εκθέματα θα παραμείνουν στις βιτρίνες των καταστημάτων μέχρι και την 25η Νοεμβρίου. Οι καλλιτέχνιδες/ες που θα λάβουν μέρος στη δράση είναι : Ελένη Γάτσιου, Κατερίνα Γκώγκου, Ελένη Δινοπούλου, Γλύκα Διονυσοπούλου, Καλυψώ Θεοδωρέσκου, Δημήτρης Καλημέρης, Χριστίνα Καλομενίδου, Νάσια Κουμπέτσου, Όλγα Μονάχου, Κατερίνα Μπακογιάννη, Σεμπαστιάνο Ντομπρόζι, Βασιλική Παναγιώτου, Ζωή-Μαρία Ρασάικου, Έφη Τζήκα, Άννα Τουφεξή.

Παράλληλα, το εμπορικό κοινό της πόλης θα έχει τη δυνατότητα να ενημερώνεται για τα τηλέφωνα επικοινωνίας με το Συμβουλευτικό Κέντρο Κοζάνης και τον Ξενώνα Φιλοξενίας Γυναικών Δήμου Κοζάνης, δομές οι οποίες ανήκουν στο Πανελλαδικό Δίκτυο Δομών για την πρόληψη και καταπολέμηση της βίας κατά των γυναικών της Γενικής Γραμματείας Ισότητας των Φύλων.

Η παρούσα δράση σηματοδοτεί την έναρξη σειράς ενεργειών ενημέρωσης και ευαισθητοποίησης του κοινού, οι οποίες θα πραγματοποιηθούν εντός της εβδομάδας που προηγείται της Παγκόσμιας Ημέρας.

Η διεύθυνση και το τηλέφωνο του Ξενώνα παραμένουν απόρρητα για την ασφάλεια των φιλοξενούμενων.

Ο Ξενώνας Φιλοξενίας Γυναικών Δήμου Κοζάνης συγχρηματοδοτείται από την Ελλάδα και την Ευρωπαϊκή Ένωση στο πλαίσιο του Περιφερειακού Επιχειρησιακού Προγράμματος Δυτικής Μακεδονίας 2014-2020.

Ήταν μια βροχερή μέρα του περασμένου Νοεμβρίου όταν η Μόνικα Ζάλτσερ, συνταξιούχος παστόρισσα της Ευαγγελικής Εκκλησίας στη Βιέννη, ψυχοθεραπεύτρια και γιαγιά με οκτώ εγγόνια, αποφάσισε ότι δεν μπορεί πλέον να παρατηρεί αμέτοχη -και θυμωμένη- τις εξελίξεις στη χώρα της. Αποφάσισε, λοιπόν, να ξεκινήσει στο Facebook μια σελίδα με τίτλο “Γιαγιάδες ενάντια στη Ακροδεξιά” (Omas gegen rechts), αναζητώντας άλλες γυναίκες στην ηλικία της με την ίδια αγωνία.

«Καλημέρα» και «συγνώμη». Δύο λέξεις, των οποίων η χρήση, σύμφωνα με τον αμερικανό κοινωνιολόγο των πολιτιστικών θεωριών, Ε.Γκόφμαν, αντικατοπτρίζει την εικόνα  και την λειτουργία μιας κοινωνίας. Εμείς σήμερα, πόσο συχνά τις χρησιμοποιούμε; Πόσο ευγενικά συμπεριφερόμαστε στην καθημερινότητά μας, στις παρέες μας, στις απλές και στις σύνθετες συναναστροφές;

Η χρήση κάποιων λέξεων όπως «καλημέρα», «συγγνώμη», «ορίστε», «παρακαλώ», «ευχαριστώ», καθώς και η χρήση του πληθυντικού αριθμού δεν εξασφαλίζουν από μόνες τους την ομαλή συμβίωση, ούτε επαρκούν για να εξαλείψουν τη βία ή τις βίαιες συμπεριφορές, οι οποίες εκδηλώνονται κάλλιστα και σε συνθήκες απόλυτης ευγένειας. Οι κάτοικοι των μεγάλων αστικών κέντρων συνηθίζουν όλο και περισσότερο να ζουν σε συνθήκες αγένειας.

Όσον αφορά την ελληνική κοινωνία, η έλλειψη ευγένειας πηγάζει από πολλές αιτίες. Βασικό ρόλο διαδραματίζουν οι κοινωνικές συνθήκες. Η ανασφάλεια λόγω ανεργίας, κοινωνικών αλλαγών, αύξηση φόρων, απολύσεων, αβεβαιότητας για το μέλλον κ.ά., επηρεάζουν την κοινωνική συμπεριφορά.

Οι πολίτες αντιμετωπίζουν προβλήματα  τα οποία είναι αποτέλεσμα των παραπάνω συνθηκών και υιοθετούν εύκολα συγκρουσιακές συμπεριφορές στην καθημερινότητάς τους. Για παράδειγμα, δημιουργούνται εντάσεις για μία θέση στο λεωφορείο, σε συνηθισμένες συναλλαγές στις τράπεζες κλπ.

Για την δυσάρεστη αυτή κατάσταση, μεγάλη είναι η ευθύνη των Μ.Μ.Ε. Καθημερινά στην πλειοψηφία των τηλεοπτικών εκπομπών κυριαρχούν συμπεριφορές υβριστικές με χυδαιότητα, και από άτομα που ασκούν εξουσία. Αντί να παρέχουν ουσιαστική ενημέρωση και ψυχαγωγία, γεννούν  φανατισμούς και ανταγωνισμούς. Παιχνίδια όπως το «Survivor» κ.ά. προάγουν έναν αθέμιτο πολλές φορές ανταγωνισμό αψηφώντας τον συνάνθρωπο. Από την άλλη πλευρά ο τηλεθεατής ως παθητικός δέκτης τα δέχεται όλα αυτά χωρίς κριτική σκέψη. Δημιουργείται ένα αποχαυνωμένο κοινό, το οποίο ενστερνίζεται τον παραπάνω τρόπο επικοινωνίας. Όλα αυτά συμβάλουν στην αναπαραγωγή τέτοιων συμπεριφορών στις κοινωνικές συναναστροφές.

Αντίθετα, οι λέξεις «ευγενικός» και «καλόβουλος» ταυτίζονται με τον αδύναμο, το κορόιδο, τον άνθρωπο που μπορεί κάποιος εύκολα να χειριστεί. Αρχικά, η ελληνική οικογένεια, όσον αφορά την ευγένεια, περνάει στα παιδιά της αντιφατικά μηνύματα. Οι διδαχές  των γονέων για καλή συμπεριφορά, αντικρούονται με την αγένεια στην οποία καθημερινά τα εκθέτουν. Συχνό παράδειγμα αποτελεί η αγενής οδηγική συμπεριφορά των ενηλίκων.

Ο άλλος βασικός φορέας κοινωνικοποίησης, το σχολείο, ενώ διατείνεται πως διδάσκει την συνύπαρξη και συνεργασία μεταξύ των μαθητών, ουσιαστικά προάγει τον ανταγωνισμό. Η κατηγοριοποίηση των μαθητών σε «καλούς» και «κακούς» επιφέρει εντάσεις και αντιζηλίες ανάμεσα στα παιδιά και αναπόφευκτα αγενή συμπεριφορά.

Συνέπεια αυτής της κατάστασης είναι η εμφάνιση των «νταήδων» δηλαδή παιδιών με αγενείς έως βίαιες συμπεριφορές, που επιβάλλονται σε ήσυχα και ευγενικά «θύματα».

Φαίνεται πως αυτό που λείπει από τις σχέσεις είναι η ενσυναίσθηση και η αποδοχή.  Ενσυναίσθηση είναι η ικανότητα να μπαίνει κάποιος στην θέση του άλλου και να τον κατανοεί.  Αποδοχή σημαίνει να δέχεσαι τον συνάνθρωπο έτσι όπως είναι. Όταν θα επικρατήσουν οι δύο παραπάνω όροι,  οι συνθήκες συμβίωσης, θα είναι καλύτερες.

Αυτό που συμπεραίνεται είναι ότι οι παραπάνω σημαντικοί φορείς (οικογένεια, σχολείο, ΜΜΕ) θα πρέπει να ανταποκριθούν πλήρως στις απαιτήσεις του ρόλου τους σύμφωνα με τις παρούσες συνθήκες. Δηλαδή, η οικογένεια να διδάσκει την ευγένεια με το παράδειγμά της, το σχολείο να προάγει την συνεργασία και την ισότητα και τέλος τα ΜΜΕ, να ενημερώνουν προβάλλοντας ανθρώπους πρότυπα. Επιπλέον, ο καθένας έχει ατομική ευθύνη για τον τρόπο που συμπεριφέρεται στους άλλους. Αν δηλαδή προβάλλει τα καθημερινά προβλήματά του ως δικαιολογία για αγενή συμπεριφορά.

Τελικά, ας σκεφτούμε : πόσο διαφορετική θα είναι η ζωή μας, αν συμπεριφερθούμε με σεβασμό και ευγένεια σε όλους τους ανθρώπους, ξεκινώντας με μία χαμογελαστή καλημέρα την ημέρα μας; Είμαι σίγουρη πως θα την ανταποδώσουν!