Θεέ μου πρωτομάστορα , μύρισες την ανάσταση» («Άξιον Εστί», Άσμα Δ’).

Σύμφωνα με άλλες εκδοχές, η ονομασία Μάιος προέρχεται:

Από τη λατινική λέξη μάγιορ, που είναι ο συγκριτικός βαθμός του επιθέτου μάγκνους = μεγάλος. (Πλούταρχος)

Από τη λατινική λέξη μαγιέστας = μεγαλειότητα. (Οβίδιος)

Από τους «μαγιόρες», τους ενδόξους προγόνους των Ρωμαίων, στους οποίους ήταν αφιερωμένος.

Επί αυτοκράτορος Κλαυδίου, η Σύγκλητος πρότεινε την αλλαγή της ονομασίας του Μάιου σε Κλαύδιο, για να φανεί αρεστή στον ισχυρό άνδρα της Ρώμης, όμως η ονομασία αυτή δεν επικράτησε.

Στην Αρχαία Ρώμη τον μήνα Μάιο γιορτάζονταν:

Τα Φλοράλια (Floralia), τα ρωμαϊκά Ανθεστήρια, προς τιμή της Flora, θεάς της βλάστησης και της άνοιξης.

Τα Λεμούρια (Μειλίχια), για τον εξευμενισμό των νεκρών.

Την Πρωτομαγιά οι Ρωμαίοι τιμούσαν την Αγαθή Θεά (Bona Dea), με πανηγύρια, στα οποία συμμετείχαν μόνο γυναίκες.

Στο αρχαίο Αττικό ημερολόγιο ο Μάιος αντιστοιχούσε με το δεύτερο δεκαπενθήμερο του μήνα Μουνιχιώνα και το πρώτο δεκαπενθήμερο του μήνα Θαργηλιώνα.

Στο διάστημα αυτό στην Αθήνα γιορτάζονταν τα:

Ολυμπιεία, προς τιμή του Δία, με ιππικά αγωνίσματα, θυσίες και γεύματα στην περιοχή του Ιλισσού.

Μουνίχια, προς τιμή της θεάς Αρτέμιδας, στη χερσόνησο της Μουνιχίας (σημερινή Καστέλα), με κυρίως συμμετέχοντες τους εφήβους.

Θαργήλια, προς τιμή του Απόλλωνα, αφιερωμένη στον εξαγνισμό της πόλης από τα μιάσματα, που εξασφαλιζόταν μέσω των λεγόμενων καθαρμάτων. Τα καθάρματα ήταν άνθρωποι που επιλέγονταν βάσει της φαυλότητας,της φτώχειας ή της ασχήμιας τους. Τους περιέφεραν ως αποδιοπομπαίους τράγους στους δρόμους της Αθήνας για να απορροφήσουν το διάχυτο κακό και στη συνέχεια τους εξόριζαν.

Ο Μάιος είναι ο μήνας των λουλουδιών και της βλάστησης. Στη λαϊκή συνείδηση συσχετίζεται παρετυμολογικά με τα μάγια και τη μαγεία. Γι’ αυτό και οι προλήψεις ότι δεν πρέπει να γίνονται γάμοι τον Μάιο, ούτε κάποια σοβαρή εργασία τον μήνα αυτό («Το Μάη μήτε δέντρο να φυτέψεις, μήτε παιδί να παντρέψεις» λέει η παροιμία). Σε γενικές γραμμές, οι λαϊκές ονομασίες του Μαΐου προέρχονται από τη φύση:

• Πράσινος
• Κερασάρης
• Τριανταφυλλάς
• Λούλουδος

Πανελλήνιο έθιμο την Πρωτομαγιά είναι να πλέξιμο στεφανιών με λουλούδια και στάχυα («Μάηδες», «Μαγιοστέφανα») για την ευφορία της Γης. Τα κρεμούν στις εξώπορτες ή στους εξώστες των σπιτιών μέχρι τις 24 Ιουνίου, οπότε τα καίνε στις φωτιές του Αϊ-Γιάννη. Συνηθίζεται να βάζουν στο στεφάνι ένα σκόρδο ή ένα αγκάθι ως αποτρεπτικό του όποιου κακού.

Ωστόσο, οι ραγδαίες βροχές του Μαΐου προκαλούν ζημιές στα σιτηρά, εξ ου και η παροιμία «Στον καταραμένο τόπο, μήνα Μάη βρέχει».

Κείμενο: Πάρης Πατσιλιάς 

Η Άνοιξη έφτασε και η προετοιμασία και φροντίδα του κήπου ή του μπαλκονιού μας πρέπει να είναι μια από τις προτεραιότητές μας. Ο Μάρτιος θεωρείται ένας από τους πιο κρίσιμους μήνες για τις κηπουρικές εργασίες  μετά την ταλαιπωρία που υπέστη η φύση από τις χαμηλές θερμοκρασίες του Χειμώνα. Ήδη τα χρώματα και τα αρώματα της καινούργιας εποχής κάνουν την εμφάνισή τους και αλλάζουν το μουντό σκηνικό του κήπου μας.

Έτσι η προετοιμασία του εδάφους, το σκάλισμα, το πότισμα, το κλάδεμα και η προστασία από ανεπιθύμητους επισκέπτες είναι εργασίες αναγκαίες και αποτελούν το ήμισυ του παντός προκειμένου να απολαύσουμε έναν καταπράσινο και υγιή κήπο τους επόμενους μήνες. Βάζοντας λοιπόν στο πρόγραμμα τις ακόλουθες κηποτεχνικές εργασίες το αποτέλεσμα θα μας αποζημιώσει.

Πριν ξεκινήσετε με τις εργασίες σας βεβαιωθείτε ότι διαθέτετε τον απαραίτητο εξοπλισμό και  τα κατάλληλα εργαλεία που θα σας διευκολύνουν με την κηπουρική. Τα βασικά, λοιπόν, εργαλεία που χρειάζεστε είναι ένα ζευγάρι γάντια κηπουρικής που να είναι ανθεκτικά και όχι πολύ ογκώδη. Για την σωστή συντήρησή τους βεβαιωθείτε ότι τα προφυλάσσετε από τον ήλιο, το νερό και τα έντομα. Έπειτα ένα μικρό φτυάρι για το σωστό σκάψιμο και την απομάκρυνση των ζιζανίων, μια τσουγκράνα για το στρώσιμο του χώματος στο έδαφος, μια τσάπα ανάλογα με τις ανάγκες του κήπου σας. Εάν έχετε έναν λαχανόκηπο μια φαρδιά τσάπα είναι ιδανική για εσάς, εάν πάλι μιλάμε για πολυετείς κήπους τότε μια λεπτότερη θα σας βολέψει καλύτερα.

Επιπλέον, ένας εκτοξευτής νερού που θα προστεθεί στο λάστιχο θα σας διευκολύνει κατά το πότισμα του κήπου σας. Διαφορετικά σημεία του κήπου απαιτούν διαφορετικής μορφής πότισμα, και έτσι ο εκτοξευτής νερού σας δίνει τον πλήρη έλεγχο της πίεσης του νερού.

Το πρώτο σημαντικό βήμα είναι ο σχολαστικός έλεγχος του κήπου μας. Πριν ξεκινήσουμε με τις εργασίες μας θα πρέπει να διαπιστώσουμε τυχόν ζημιές που προκλήθηκαν από τις χειμερινές βροχές, τα χιόνια και τις χαμηλές θερμοκρασίες. Έπειτα καθαρίζουμε σχολαστικά τα φύλλα και τους καρπούς που έχουν πέσει στο έδαφος και απομακρύνουμε τα ανεπιθύμητα χορτάρια που πνίγουν τα φυτά μας και δημιουργούν φιλικό περιβάλλον στους εχθρούς(έντομα) και τους μύκητες. Είμαστε ιδιαιτέρως προσεκτικοί προκειμένου να συνεχίσουμε να προφυλάσσουμε τα φυτά που είναι ευαίσθητα στο κρύο και δεν τα μεταφέρουμε ακόμα σε εξωτερικούς χώρους.

Το δεύτερο βήμα είναι η προετοιμασία του εδάφους. Ιδιαίτερη προσοχή θα πρέπει να δώσουμε στα λιμνάζοντα νερά από τις βροχές και στην καλή αποστράγγιση του εδάφους. Μόλις το χώμα δεν είναι τόσο υγρό, το όργωμα του κήπου βασικό καθώς έτσι θα να ανανεωθεί το έδαφος με οξυγόνο, θα σπάσουν οι σβόλοι και θα απομακρυνθούν τα ανεπιθύμητα ζιζάνια. Σκάβουμε, λοιπόν, καλά τον κήπο μας και προσθέτουμε κοπριά ή κάποιο βιολογικό λίπασμα ή κομποστ.  Είναι σημαντικό στο στάδιο της λίπανσης του κήπου μας να θυμόμαστε ότι θα πρέπει να χρησιμοποιούμε κομπόστ, βιολογικό λίπασμα και καλοχωνεμένη κοπριά, προκειμένου να ενσωματωθούν τα συστατικά στο χώμα και να απορροφηθούν από τα φυτά μας.

Επίσης, θεωρείται η κατάλληλη στιγμή για το κλάδεμα των κωνοφόρων και καρποφόρων δέντρων μας, αλλά και για τις τριανταφυλλιές μας. Καλό είναι να κουρέψουμε τους θάμνους ώστε να διατηρήσουν το σχήμα τους. Αφού κλαδέψουμε, ψεκάζουμε τα φυτά μας με βιολογικά προϊόντα, όπως υδατοδιαλυτό χαλκό και θειάφι, προσθέτουμε στάχτη γύρω από τα φυτά διότι λόγω αυξημένης υγρασίας, δημιουργείται ένα φιλικό περιβάλλον για σαλιγκάρια και γυμνοσάλιαγκες. Να θυμάστε ότι το λίπασμα δεν πρέπει να τοποθετείτε κοντά στο λαιμό του φυτού και θα πρέπει γίνετε ένα καλό πότισμα ώστε να διαλυθεί και να απορροφηθεί από το χώμα. Όσον αφορά τις γλάστρες, χρησιμοποιούμε υγρό λίπασμα που απορροφάται καλύτερα και δεν υπάρχει κίνδυνος να καούν τα φυτά.

Με γνώμονα πάντοτε τις καιρικές συνθήκες, μπορούμε να ξεκινήσουμε με την φύτευση σπόρων ή φυτών. Κατά την φύτευση καλό είναι να προσέχουμε το χώμα να είναι προς το στεγνό χωρίς πολύ υγρασία. Τα φυτά που θα πάρετε από το φυτώριο είναι ήδη ανθισμένα ή θα ανθίσουν σε λίγες μέρες, ωστόσο όσα θα σπείρετε ή οι βολβοί που θα φυτέψετε θα ανθίσουν το καλοκαίρι. Όσον αφορά την μεταφύτευση είναι η ιδανική εποχή να μεταφυτέψουμε τα φυτά μας σε μεγαλύτερες γλάστρες ή το φρέσκο χώμα. Αν επιθυμείτε να δημιουργήσετε ένα κήπο γεμάτο χρώματα και αρώματα επιλέξτε να φυτέψετε υακίνθους, ντάλιες κρίνα, μπιγκόνιες και γλαδιόλες. Από λαχανικά σπέρνουμε σπανάκι, καρότο, παντζάρια, μαϊντανό, άνηθο, αλλά και σπόρους από ντομάτα, πιπεριά και μελιτζάνα.  Τέλος, είναι η εποχή για να κάνετε εξαέρωση στο γκαζόν σας.

Καθώς βαδίζουμε προς τα μέσα της Άνοιξης και η θερμοκρασία αυξάνεται θα πρέπει να εστιάσουμε στο σωστό πότισμα των φυτών μας. Ξεκινάμε το πότισμα με δυο φορές την εβδομάδα, αναλογιζόμενοι πάντοτε τις καιρικές συνθήκες και τις απαιτήσεις του εδάφους.

INFO:

Πατσιλιάς Εμ. Πάρης, Γεωπόνος Α.Π.Θ.

Τηλέφωνο: 6948087137

Ε-mail: info@patsiliasfytorio.gr

Διεύθυνση: Κολοκοτρώνη και Σλήμαν γωνία Κοζάνη