ΣΗΜΕΡΑ ΘΑ ΜΙΛΗΣΟΥΜΕ ΓΙΑ ΕΞΩΓΗΙΝΟΥΣ. Δεν εννοώ βέβαια τους εξωγήινους της πολιτικής ζωής μας. Εκείνοι πράγματι σε άλλους κόσμους βρίσκονται• όπου δεν φαίνεται να φτάνει ούτε η οργή ούτε ο πόνος των Ελλήνων. Εμείς ωστόσο θα μιλήσουμε για τους άλλους εξωγήινους, τους αινιγματικούς, που δεκαετίες τώρα αναζητεί η επιστήμη. Μόνον όμως πρόσφατα η εικόνα άρχισε λίγο να φωτίζεται.

ΣΤΗΝ ΑΛΛΑΓΗ ΑΥΤΗ ΣΥΝΕΒΑΛΑΝ ΔΥΟ ΚΑΘΟΡΙΣΤΙΚΟΙ ΠΑΡΑΓΟΝΤΕΣ. Ο πρώτος υπήρξε μια αναπάντεχη διαπίστωση: Ότι είδη ζωής, που βέβαια είναι πρωτόγονα και ατελή, εντοπίσθηκαν σε συνθήκες ή σημεία του πλανήτη μας που μέχρι χθες έμοιαζαν απαγορευτικά. Πράγματι: Μέσα σε ωκεάνια ρήγματα ή και στην καρδιά ηφαιστείων, στους πόλους της Γης αλλά και στις παγωμένες λίμνες της Ανταρκτικής, επιβιώνουν βακτήρια και μικροοργανισμοί, που αντλούν από παράδοξες πηγές την απαραίτητη για τη ζωή ενέργεια. Χαρακτηριστικό είναι το παράδειγμα των νησιών Γκαλαπάγκος, όπου ύστερα από αναρίθμητες καταδύσεις στα βαθιά νερά τους οι ειδικοί εντόπισαν ένα εξαιρετικά πολύπλοκο αλλά και πλούσιο οικοσύστημα. Αποικίες, δηλαδή, σκουληκιών και μικροοργανισμών, που «ζουν» και αναπαράγονται χάρη στην ενέργεια των υποθαλασσίων ηφαιστείων. Οι χημικές ουσίες, που απελευθερώνει η εσωτερική θερμότητα της Γης, αποτελούν την τροφή των μικροοργανισμών• ενώ με τη σειρά τους, και αυτοί γίνονται η τροφή για είδη που βρίσκονται υψηλότερα στην τροφική αλυσίδα. Μέχρι σήμερα έχουν ανακαλυφθεί περισσότερες από εκατό τέτοιες σκοτεινές «οάσεις» ζωής. Είναι πιθανό λοιπόν, παρόμοιοι ζωντανοί και ανθεκτικοί κόσμοι να αφθονούν και σε πλανήτες που με τα δικά μας μέτρα μοιάζουν αφιλόξενοι και εχθρικοί.

ΣΕ ΑΥΤΟ ΤΟ ΣΗΜΕΙΟ, ΜΙΑ ΑΛΛΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ήρθε να τονώσει τους ιδεολόγους της εξωγήινης ζωής. Υπήρχε πράγματι από παλιά η υποψία ότι οι πλανήτες δεν είναι αποκλειστικότητα του ηλιακού συστήματος. Συνοδεύουν, αντίθετα, πολλά από τα άστρα του γαλαξία μας. Με την εξέλιξη των οργάνων παρατήρησης, η υποψία αυτή μπορεί σήμερα να θεωρηθεί μια επιστημονική βεβαιότητα. Έτσι, το ειδικά εξοπλισμένο διαστημικό τηλεσκόπιο Κέπλερ, που εκτοξεύθηκε τον Μάρτιο του 2009, είχε ως κύρια αποστολή του την αναζήτηση «εξωπλανητών»• που διαβιούν, δηλαδή, έξω από το ηλιακό μας σύστημα. Μέχρι τώρα το τηλεσκόπιο έχει ήδη εντοπίσει μερικές εκατοντάδες εξωπλανήτες, που όπως η Γη περιφέρονται σε μια «κατοικήσιμη» ζώνη γύρω από ένα άστρο. Φαίνεται όμως ότι είναι πλανήτες αερίων, χωρίς ξηρά ή θάλασσα, ενώ το μέγεθός τους υπερβαίνει κατά πολύ τη Γη. Με έμμεσο πάντα τρόπο, πολλοί εξωπλανήτες έχουν ανιχνευτεί και από επίγεια τηλεσκόπια. Σε απόσταση 50 ετών φωτός, για παράδειγμα, και στον αστερισμό του Ζυγού, ανακαλύφθηκε ένας πλανήτης περίπου διπλάσιος από τη Γη. Είναι όμως απίθανο να φιλοξενεί ζωή, αφού ο δικός του «ήλιος» είναι ένας «ερυθρός νάνος» -αστέρι, δηλαδή, με πολύ ασθενέστερη ακτινοβολία.Η ΑΝΑΖΗΤΗΣΗ ΛΟΙΠΟΝ ΤΗΣ ΕΞΩΓΗΙΝΗΣ ΖΩΗΣ άλλαξε πλεύση, αλλά και κέρδισε νέα ορμή τα τελευταία χρόνια. Δεν έχει ίσως πια τη θεαματικότητα που με ωραίο τρόπο συχνά ανέδειξαν οι ταινίες επιστημονικής φαντασίας. Ούτε ικανοποιεί τις εναγώνιες προσδοκίες του ανθρώπου, που σε κάθε διαστημική αποστολή στον Άρη ή στους κοντινούς πλανήτες έβλεπε τη στιγμή που ένα εξωγήινο ον θα μας κουνούσε φιλικά το χέρι. Ακόμα και το φιλόδοξο πρόγραμμα SETI, που σάρωνε υπομονετικά τον ουρανό αναζητώντας τα «σήματα» μιας εξωγήινης νοημοσύνης, έχει οδηγηθεί περίπου σε χειμερία νάρκη.

Η ΡΙΖΙΚΗ ΟΜΩΣ ΑΛΛΑΓΗ ΠΟΡΕΙΑΣ, στην αναζήτηση της εξωγήινης ζωής, δείχνει μεγαλύτερο ρεαλισμό, και έχει πιο στέρεη επιστημονική βάση. Δεν εκκινά τόσο από το απέραντο διάστημα, όσο από την ίδια τη Γη. Είδαμε ότι οι ακραίες συνθήκες που επικρατούν σε ορισμένες λίμνες ή ωκεάνια βάθη της, δεν εμποδίζουν την ανάπτυξη απλών ειδών ζωής. Το εύρος συνεπώς της ζώνης, που ενδεχομένως φιλοξενεί κάποιες πρωτόλειες μορφές της, είναι πολύ μεγαλύτερο απ’ όσο υποθέταμε. Με αυτό το πρίσμα σχεδιάζονται οι νέες διαστημικές αποστολές στον Αρη, το Δία, τον Κρόνο ή τους δορυφόρους τους. Αν μάλιστα επιβεβαιωθεί η ύπαρξη νερού ή πάγου, σε κάποιον από τους μακρινούς αυτούς συγγενείς της Γης, η ελπίδα ότι θα εντοπισθούν και ίχνη ζωής στο μέλλον θα ενισχυθεί. Παράλληλα το ευρωπαϊκό πρόγραμμα «Δαρβίνος», που θα αποτελείται από μια «συστοιχία» διαστημικών τηλεσκοπίων, αναμένεται να αρχίσει τη λειτουργία του στο τέλος της δεκαετίας. Ενώ όμως θα προσπαθήσει να ανιχνεύσει πλανήτες παρόμοιους με τη Γη, ας σημειωθεί ότι το κρίσιμο ερώτημα, για το πώς άρχισε στον δικό μας πλανήτη η ζωή, δεν έχει εύκολη απάντηση.

ΜΕΣΑ Σ’ ΑΥΤΟ ΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ, μια πρόσφατη ανακάλυψη συντάραξε και πάλι τον επιστημονικό κόσμο, αλλά και το απλό κοινό. Όπως ανακοίνωσε η NASA στις 2 Δεκεμβρίου του 2010, στην λίμνη Μόνο της Καλιφόρνιας ανακαλύφθηκε ένα «εξωτικό» βακτήριο, που έχει μια απίστευτη δομή. Συγκεκριμένα, έχει αντικαταστήσει στο DNA του τον φώσφορο με αρσενικό, που αποτελεί βέβαια δηλητήριο για τη ζωή όπως την ξέρουμε! Όπως πιστεύαμε, μόνον έξι χημικά στοιχεία είναι επιτρεπτά αλλά και απαραίτητα, για να ανθίσει ο κύκλος της ζωής: Ο άνθρακας, το οξυγόνο, το άζωτο, το υδρογόνο, ο φώσφορος και το πυρίτιο. Το αρσενικό είναι ένας ανεπιθύμητος «εισβολέας», που ανατρέπει πεποιθήσεις, αλλά και ανοίγει νέες δυνατότητες. Έτσι στους δεκάδες δηλητηριώδεις πλανήτες, που ανήκουν στο δικό μας ηλιακό σύστημα ή περιφέρονται γύρω από τα μακρινά άστρα, δεν αποκλείεται η «ζωή» να έχει ακολουθήσει δρόμους αλλόκοτους. Αν η βασική δομή της είναι διαφορετική, τότε και οι εξελικτικές μορφές της ασφαλώς θα μας εκπλήξουν.

ΠΡΙΝ ΩΣΤΟΣΟ Η ΦΑΝΤΑΣΙΑ Η ΤΑ ΟΝΕΙΡΑ ΜΑΣ ΔΙΑΓΡΑΨΟΥΝ ΑΛΜΑΤΑ, είναι ανάγκη να συνοψισθούν προσεκτικά τα βασικά μας συμπεράσματα. Φαίνεται ότι ποικίλες μορφές ζωής είναι δυνατόν να αναπτυχθούν στη Γη υπό συνθήκες που μέχρι χθες έμοιαζαν αδιανόητες. Η διαπίστωση αυτή ενισχύει την πιθανότητα, βακτήρια ή άλλοι μικροοργανισμοί να ενδημούν και στους πλανήτες που -όπως πάλι διαπιστώνεται- δεν είναι σπάνιοι στο αστρικό διάστημα. Μόνο που η εξέλιξη της ζωής από τα πρωτόγονα, ατελή δημιουργήματά της σε όντα, έστω και διαφορετικής νοημοσύνης από τη δική μας, δεν φαίνεται να αποτελεί καθόλου βεβαιότητα.

ΑΝ ΕΠΙΠΛΕΟΝ ΛΗΦΘΟΥΝ ΥΠΟΨΗ ΟΙ ΑΔΙΑΝΟΗΤΕΣ ΑΠΟΣΤΑΣΕΙΣ που κυριαρχούν, το όνειρο του ανθρώπου, να επικοινωνήσει με ομολόγους του κάπου στο Σύμπαν, παραμένει μακρινό και αμφισβητούμενο. Πικρή η αίσθηση: Για τις δεκαετίες όμως ή και τους αιώνες που ακολουθούν, είμαστε καταδικασμένοι στην εξωγήινή μας μοναξιά!

Η ΓΗΙΝΗ ΜΟΝΑΞΙΑ ΕΙΝΑΙ ΣΚΛΗΡΟΤΕΡΗ ΚΑΙ ΠΙΟ ΠΑΡΑΛΟΓΗ. Υπάρχει ωστόσο γύρω μας, στη γειτονιά ή το μικρό χωριό, στην πόλη ή τα μακρινά νησιά. Είναι καιρός εκεί να εστιάσουμε την προσοχή μας, εκεί να στρέψουμε την ανάσα και το βλέμμα μας. Καθώς μάλιστα η «κρίση» ωθεί όλο και περισσότερους στην απόγνωση και την ανέχεια, η αλληλεγγύη προς τον Αλλο, η έγνοια για το πώς πορεύεται, θα είναι και το πρώτο βήμα για να μην χαθούμε όλοι. Έτσι, όταν συναντηθούμε -αν ποτέ συναντηθούμε- με τους εξωγήινους, θα έχουμε πολλά να διηγηθούμε. Ίσως όμως και να τους διδάξουμε.

Το κείμενο δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Ελευθεροτυπία (30/4/2011). Ο Γιώργος Γραμματικάκης (21 Μαίου 1939 –  25 Οκτωβρίου 2023) γεννήθηκε και πέρασε τα παιδικά του χρόνια στο Ηράκλειο της Κρήτης. Διέγραψε, στη συνέχεια, έναν μεγάλο κύκλο σπουδών και επιστημονικής έρευνας, για να επιστρέψει το 1982 στα πάτρια εδάφη ως καθηγητής στο Τμήμα Φυσικής του Πανεπιστημίου Κρήτης. Ενδιάμεσοι σταθμοί ήσαν το Πανεπιστήμιο Αθηνών, το Imperial College του Λονδίνου, ο «Δημόκριτος» και το Ευρωπαϊκό Κέντρο Πυρηνικών Ερευνών (CERN) στη Γενεύη. Τα επιστημονικά του ενδιαφέροντα στρέφονται γύρω από τη δομή της ύλης και την κοσμολογία, ενώ ως επισκέπτης καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Harvard ασχολήθηκε επίσης με την ιστορία της επιστήμης. Συμμετείχε ακόμα στο πείραμα «Νέστωρ», που είχε ως στόχο να ανιχνεύσει τα φαντασματικά νετρίνα στα θαλάσσια βάθη της Πύλου. Εξελέγη δύο φορές (1990 και 1993) Πρύτανης του Πανεπιστημίου Κρήτης, και για μια τετραετία διετέλεσε Πρόεδρος του Ιονίου Πανεπιστημίου. Υπήρξε μέλος του Δ.Σ. της ΕΡΤ, Προέδρος του Μουσείου «Νίκος Καζαντζάκης» στην Κρήτη, ενώ από το 2012 είναι Αντιπρόεδρος στο Δ.Σ. της Εθνικής Λυρικής Σκηνής. Συνεργάσθηκε παλαιότερα με τις εφημερίδες Βήμα και Ελευθεροτυπία, και αργότερα με το διαδικτυακό Protagon. Ασχολήθηκε ιδιαίτερα με τη σύνδεση της Επιστήμης με τη Μουσική, και οι σχετικές εκδηλώσεις, με τη συνεργασία κορυφαίων μουσικών, έχουν παρουσιασθεί σε πολλά μέρη της Ελλάδος, αλλά και στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών και Θεσσαλονίκης. Υπήρξε μέλος σε επιτροπές Ευρωπαίων εμπειρογνωμόνων για τις προοπτικές της παιδείας και της έρευνας στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Έχει τιμηθεί με ποικίλες διακρίσεις, ενώ είναι επίτιμος δημότης των δήμων Δράμας και Σητείας. Το 2014 εξελέγη Ευρωβουλευτής με το «Ποτάμι», και από τότε συμμετέχει στις Επιτροπές Πολιτισμού και Παιδείας, και επίσης Περιβάλλοντος και Δημόσιας Υγείας, του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου. Εκτός από την Κόμη της Βερενίκης, από τις Πα­νεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης κυ­κλοφορούν επίσης τα βιβλία του Η αυτοβιογραφία του φωτός και Ένας αστρολάβος του Ουρανού και της Ζωής, και από τις εκδόσεις Πόλις τα Κοσμογραφήματα (εξαντλημένο). Η Κόμη της Βερενίκης, που κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1989, έγινε και τηλεοπτική σειρά από την ΕΤ-1.

Το Halloween έχει μια μυστικιστική χροιά, συνδεδεμένη με το παρελθόν. Η ρίζα της λέξης Halloween προέρχεται από το All-hallow-even και δηλώνει την παραμονή (eve) της γιορτής των Αγίων Πάντων, για τους Χριστιανούς. All Hallows σημαίνει στα αγγλοσαξωνικά η «Γιορτή των Πάντων».

Ωστόσο, άλλοι θεωρούν ότι οι ρίζες της γιορτής αυτής τοποθετούνται στην κέλτικη παράδοση, στον εορτασμό του Samhain, δηλαδή το τέλος του καλοκαιριού και την έναρξη των προετοιμασιών για την έλευση της βαρυχειμωνιάς.

Χαρακτηριστικά σημεία του Halloween αποτελούν τα χρώματα, που είναι το πορτοκαλί και το μαύρο, όπου το πορτοκαλί συμβολίζει τις σοδειές και το μαύρο τους νεκρούς. Επιπλέον, ο στολισμός των σπιτιών με κολοκύθες που φέρουν ανθρώπινα χαρακτηριστικά. Πώς όμως επικράτησαν οι κολοκύθες;

Όλα περιστρέφονται γύρω από τον Jack. Και όχι οποιονδήποτε Jack, αλλά τον “jack-o’-lantern”. Πρόκειται για έναν τεμπέλη αλλά ταυτόχρονα πανέξυπνο αγρότη.

Οι μύθοι λεν πως ο Τζακ ξεγέλασε το διάβολο και τον έπεισε να μπει στην κουφάλα ενός δέντρου, σκαλίζοντας την εικόνα ενός σταυρού στον κορμό του ώστε να τον παγιδεύσει εκεί. Οι φάρσες του Τζακ είχαν ως αποτέλεσμα, όταν πέθανε, να του αρνηθούν την είσοδο στον Παράδεισο και -καθώς είχε νευριάσει επίσης τον Διάβολο που κυβερνούσε την Κόλαση- και την είσοδό του στην Κόλαση. Έτσι η ψυχή του Τζακ έμεινε χαμένη, παγιδευμένη ανάμεσα στον κόσμο των νεκρών και τον κόσμο των ζωντανών. Ως παρηγοριά, ο Διάβολος του έδωσε λίγη χόβολη να φωτίζει το δρόμο του στο σκοτάδι μεταξύ των δυο κόσμων. Από τότε ο Τζακ φτιάχνει τα φανάρια από κολοκύθα, βάζει ένα κερί μέσα τους και περιπλανάται σε όλη τη γη ψάχνοντας ένα μέρος να αναπαυθεί.

Τα δύσκολα χρόνια του Μεσαίωνα, την ημέρα της γιορτής των Αγίων Πάντων οι ποιο φτωχοί και άποροι συνήθιζαν να γυρίζουν από σπίτι σε σπίτι και να ζητούν φαγητό. Σε αντάλλαγμα, προσέφεραν προσευχές για τις ψυχές των ανθρώπων που είχε χάσει η οικογένεια του σπιτιού.

Το σύγχρονο έθιμο όμως διαδόθηκε από ένα παλαιότερο σκωτσέζικο έθιμο, το οποίο διατηρείται σε κάποια σημεία της Σκωτίας και έχει ως εξής: Παιδάκια μεταμφιέζονται, γυρίζουν από σπίτι σε σπίτι και τραγουδούν αυτοσχέδια ποιημάτακια, κάνουν κόλπα με τραπουλόχαρτα ή διηγούνται ιστορίες με αντάλλαγμα γλυκίσματα!

Happy Halloween λοιπόν!

Η παράδοση των πανηγυριών συνδέεται κυρίως με τον αγροτικό χώρο, με επίκεντρα τόσο τις εκκλησίες των οικισμών, όσο και τα υπαίθρια εξωκλήσια. Παλαιότερα την οργάνωση των πανηγυριών αναλάμβαναν οι κοινότητες, οι επαγγελματικές συντεχνίες, καθώς και οι γεωργικοί και κτηνοτροφικοί σύλλογοι.

«Το µεγάλο πανηγύρι του χωριού µας είναι µέρα ξεχωριστή για όλους µας»

Τα περισσότερα και τα πιο γνωστά πανηγύρια λαμβάνουν χώρα το καλοκαίρι και προ παντός το Δεκαπενταύγουστο! Το «Πάσχα του Καλοκαιριού»! Τα τελευταία είναι αφιερωμένα στην Παναγία, περίοδο κατά την οποία τα αστικά κέντρα αδειάζουν, και όλοι συρρέουν στα χωριά για να γιορτάσουν, να χορέψουν, να γλεντήσουν, μα πάνω από όλα να ανταμωθούν!

Τα πανηγύρια, το σπουδαίο αυτό κομμάτι της ελληνικής παράδοσης, συμπυκνώνουν ως κοινωνικό γεγονός, τόσο πολιτισμό, όσο καμία άλλη εκδήλωση.

Το ελληνικό καλοκαίρι έχει γεύση από καρπούζι, μεσημέρια κάτω από πλατάνια και παραδοσιακά πανηγύρια, που στήνονται σε κάθε μικρή πλατεία τα καλοκαιρινά βράδια.

ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης: Ένα ζωντανό κέντρο πολιτισμού

Το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης αποτελεί ένα από τα πιο δραστήρια και δημιουργικά περιφερειακά θέατρα της χώρας. Με πλούσια ιστορία και σημαντικές παραγωγές, έχει καταφέρει να κερδίσει την εκτίμηση του κοινού και των κριτικών. Ωστόσο, για να συνεχίσει να παίζει σημαντικό ρόλο στην πολιτιστική ανάπτυξη της περιοχής, το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης χρειάζεται περαιτέρω αναβάθμιση και εξωστρέφεια.

Η ανάγκη για ένα δυνατό ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης

Ένα ισχυρό ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης είναι απαραίτητο για την πολιτιστική αναζωογόνηση της περιοχής και την προώθηση της θεατρικής τέχνης σε τοπικό και εθνικό επίπεδο. Για να επιτευχθεί αυτό, είναι σημαντικό να επικεντρωθούμε σε συγκεκριμένες δράσεις:

• Αναβάθμιση υποδομών: Η βελτίωση των θεατρικών εγκαταστάσεων και των τεχνολογικών υποδομών είναι απαραίτητη για την παροχή ποιοτικών παραστάσεων και την καλύτερη εξυπηρέτηση του κοινού.
• Ενίσχυση καλλιτεχνικού δυναμικού: Η προσέλκυση καταξιωμένων καλλιτεχνών και η επένδυση στην εκπαίδευση νέων ταλέντων θα συμβάλλουν στην αναβάθμιση του καλλιτεχνικού επιπέδου των παραγωγών.
• Προώθηση συνεργασιών: Η ανάπτυξη συνεργασιών με άλλους πολιτιστικούς φορείς και διεθνείς οργανισμούς θα ενισχύσει την εξωστρέφεια του θεάτρου και θα διευρύνει το κοινό του.
• Εκπαιδευτικά προγράμματα και κοινωνικές πρωτοβουλίες: Η διοργάνωση θεατρικών εργαστηρίων και κοινωνικών δράσεων θα ενισχύσει την πολιτιστική εκπαίδευση και τη συμμετοχή της τοπικής κοινότητας.

Ένα δυνατό ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για την πολιτιστική ανάπτυξη της περιοχής, προσφέροντας υψηλής ποιότητας θεατρικές παραγωγές και εκπαιδευτικές ευκαιρίες στους κατοίκους. Με την κατάλληλη στήριξη από την πολιτεία και την τοπική κοινωνία, το ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Κοζάνης μπορεί να συνεχίσει να αποτελεί έναν ζωντανό και δυναμικό πολιτιστικό φορέα, συμβάλλοντας ενεργά στην πολιτιστική αναγέννηση της περιοχής και στην προώθηση της θεατρικής τέχνης στην Ελλάδα και το εξωτερικό.

Το φαινόμενο αυτό αποδεικνύει πόσο μεγάλη είναι η ανάγκη των πολιτών της Κοζάνης για μουσική, συναυλίες, θέατρο κτλ. Σε μια εποχή όπου οι καθημερινές δυσκολίες και οι πιέσεις της ζωής συχνά κυριαρχούν, οι κάτοικοι της πόλης αναζητούν διεξόδους που τους προσφέρουν χαρά, διασκέδαση και ψυχική ανάταση. Η συναυλία αυτή ήταν ακριβώς αυτό: μια πολυαναμενόμενη στιγμή απόδρασης και σύνδεσης μέσω της μουσικής.

Η μαζική συμμετοχή δεν ήταν απλώς μια ένδειξη της δημοτικότητας του καλλιτέχνη. Ήταν μια σαφής δήλωση ότι η Κοζάνη χρειάζεται περισσότερες τέτοιες εκδηλώσεις. Η πολιτιστική δραστηριότητα δεν είναι πολυτέλεια αλλά αναγκαιότητα, κάτι που εμπλουτίζει τη ζωή των κατοίκων και συμβάλλει στην κοινωνική συνοχή και την αλληλεπίδραση. Από συναυλίες και θεατρικές παραστάσεις μέχρι εκθέσεις τέχνης και λογοτεχνικές βραδιές, κάθε μορφή πολιτισμού έχει τη δύναμη να εμπνεύσει, να εκπαιδεύσει και να ενδυναμώσει.

Είναι εμφανές ότι η πόλη της Κοζάνης έχει απεριόριστες δυνατότητες να εξελιχθεί σε ένα ζωντανό πολιτιστικό κέντρο. Η χθεσινή συναυλία ήταν μια απόδειξη ότι όταν δίνεται η ευκαιρία, ο κόσμος θα ανταποκριθεί με ενθουσιασμό. Απαιτούνται όμως συνεχιζόμενες προσπάθειες από την αυτοδιοίκηση και τους πολιτιστικούς φορείς για τη διοργάνωση και υποστήριξη τέτοιων εκδηλώσεων.

Η επιτυχία της συναυλίας στο ΔΑΚ Κοζάνης είναι ένα ξεκάθαρο μήνυμα: ο κόσμος διψάει για πολιτισμό!!!

Το φεστιβάλ δεν είναι απλώς μια σειρά συναυλιών. Είναι η ευκαιρία για τους κατοίκους να συνδεθούν με την τέχνη, τη μουσική και τον πολιτισμό. Είναι ο χρόνος για να αποδράσουν από την καθημερινή ρουτίνα και να ανανεώσουν τις ενέργειές τους. Όμως, για τους κοζανίτες, αυτή η απόδραση είναι ακόμα μια φορά ανύπαρκτη.

Τι συνέβη με τις προσπάθειες του δήμου και των τοπικών αρχών; Γιατί η Κοζάνη, μια πόλη με πλούσια πολιτιστική κληρονομιά και ενεργή κοινότητα, δεν μπορεί να φιλοξενήσει ένα τέτοιο γεγονός; Είναι ζήτημα προτεραιότητας ή έλλειψης πολιτικής θέλησης;

Η Κοζάνη έχει όλα τα απαραίτητα συστατικά για ένα επιτυχημένο φεστιβάλ: όμορφους χώρους, παθιασμένους καλλιτέχνες και ένα κοινό που πεινά για πολιτιστικές εκδηλώσεις. Ωστόσο, αυτή η δυναμική δεν έχει μεταφραστεί σε ένα συγκεκριμένο φεστιβάλ που θα μπορούσε να αναδείξει την πόλη και να προσελκύσει επισκέπτες από διάφορες περιοχές.

Η έλλειψη ενός μεγάλου φεστιβάλ στην Κοζάνη είναι περισσότερο από ένα πρόβλημα αφέλειας. Είναι η απόδειξη της αδυναμίας της πόλης να εκμεταλλευτεί το δυναμικό της και να προσφέρει στους κατοίκους της την απαραίτητη ποικιλία και αναψυχή που θα τους έδινε ένα τέτοιο γεγονός.

Οι κάτοικοι της Κοζάνης αξίζουν ένα φεστιβάλ που θα αντανακλά τον πλούτο τους και θα ενισχύει τον τοπικό πολιτισμό. Ο χρόνος έχει έρθει για την πόλη να επενδύσει σε αυτό το είδος εκδηλώσεων, δημιουργώντας έτσι μια κληρονομιά που θα ευεργετεί τις επόμενες γενιές.

Βρεττάκος Αλέξανδρος

Κάθε χρόνο φωτογραφίζω την αποκριά στην Κοζάνη. Μια αποκριά που ζω  από μικρός ακόμη και που άγνωστο πώς, αισθάνομαι το χρέος να διαφυλάξω την αυθεντικότητά της μέσα από τον φακό της μηχανής μου. Οι φωτογραφίες που προσπαθώ να βγάλω θέλω να εκπέμπουν αυτό που νιώθει ο Κοζανίτης στον φανό, αναλλοίωτο χωρίς μοντερνισμούς και εντυπωσιασμούς, χωρίς εξωτερικά στοιχεία αλλά με μια ατμόσφαιρα παραδοσιακή ανακινώντας την εσωτερική μας ανάγκη όλοι μαζί να γίνουμε “ένα” γύρω από την φωτιά.

Παλέντζα Σούλα

’’Φανός’’ ένα πανάρχαιο έθιμο της Κοζάνης. Μια ιδιότυπη τελετή που περιλαμβάνει τραγούδι, χορό και φαγοπότι γύρω από το «βωμό» της καθαρτήριας πυράς. Hφωτογραφία τραβήχτηκε στο Φανό Σκ’ρκα.

Κούτσιανου Γεωργία

” Η Αποκριά στην Κοζάνη τα διαθέτει όλα. Κόσμο, χρώμα, μουσική, κρασί… Πέραν της έγχρωμης πραγματικότητας, υπάρχει και κάτι άλλο που πάλλεται στην ατμόσφαιρα. Είναι η ενέργεια, είναι ο ρυθμός, είναι οι αισθήσεις. Το ασπρόμαυρο διαθέτει μια αφαιρετική ιδιότητα υπερβαίνοντας την επιφάνεια των χρωμάτων. Επιπρόσθετα έχει ταυτιστεί με τη διαχρονικότητα. Το έθιμο της Κοζανίτικης Αποκριάς είναι επίσης διαχρονικό. Μοιραία λοιπόν, έγινε μια σύζευξη των δύο.”

Αναστασόπουλος Σάκης

«Η φωτογραφία  είναι τραβηγμένη στο φανό «Λάκκους τ΄Μάγγαν». Μου έκανε ιδιαίτερη εντύπωση αυτή η κλασσική φιγούρα που δεν εναρμονίζεται με τις κλασσικές παραδοσιακές φιγούρες τις αποκριάς  τις Κοζάνης αλλά με πήγεπίσω σε μια άλλη εποχή..»

Δαζάνης Σάκης

Κοζανίτικη Αποκριά σημαίνει:

– Ελευθερία έκφρασης

– Έντονος ερωτισμός

– Φωτιά, Χορός, Τραγούδι

 

Προβολή 13 ταινιών, εκλεκτοί προσκεκλημένοι-ομιλητές, συναυλία με τις μουσικές και τα τραγούδια απότις ταινίες του Σταύρου Τσιώλη

 

Η Ταινιοθήκη Θεσσαλονίκης επιστρέφει δυναμικά για την κινηματογραφική σεζόν 2023-2024, με συναρπαστικά αφιερώματα σε κορυφαίους δημιουργούς, αξέχαστους ηθοποιούς και δημοφιλή κινηματογραφικά είδη, τα οποία θα δώσουν την ευκαιρία στο κοινό της Θεσσαλονίκης να απολαύσει εξαιρετικές και σπάνιες ταινίες στη μαγεία της σκοτεινής αίθουσας. Η φετινή σεζόν για την Ταινιοθήκη Θεσσαλονίκης ξεκινά με την πλήρη ρετροσπεκτίβα στο έργο του πολυαγαπημένου Σταύρου Τσιώλη, με τίτλο «Μια τόσο κοντινή παρουσία», η οποία θα πραγματοποιηθεί από τις 7 έως τις 13 Δεκεμβρίου 2023, στο Ολύμπιον, φιλοξενώντας το σύνολο των ταινιών που σκηνοθέτησε ο έλληνας δημιουργός, στις αίθουσες Ολύμπιον και Παύλος Ζάννας.

Το αφιέρωμα της Ταινιοθήκης θα τιμήσουν με την παρουσία τους εκλεκτοί προσκεκλημένοι και ομιλητές από το στενό οικογενειακό και επαγγελματικό περιβάλλον του Σταύρου Τσιώλη. Η Κατερίνα Τσιώλη, κόρη του σκηνοθέτη, παραγωγός και συνσεναριογράφος σε πολλές ταινίες του, αλλά και στιχουργός σε ορισμένα από τα υπέροχα τραγούδια που κόσμησαν το κινηματογραφικό του έργο, θα παρευρεθεί σε όλες τις ταινίες του αφιερώματος και θα μιλήσει για την πλούσια κινηματογραφική κληρονομιά του πατέρα της. Επιπλέον, ο Κώστας Ιορδανίδης, μοντέρ στις σημαντικότερες ταινίες του Σταύρου Τσιώλη, θα αναλύσει στο κοινό τόσο τον κινηματογραφικό κόσμο που είχε πλάσει ο έλληνας δημιουργός όσο και τη διαδικασία της ψηφιοποίησης του έργου του, στις προβολές των ταινιών Ακατανίκητοι εραστές και Μια τόσο μακρινή απουσία, οι οποίες θα πραγματοποιηθούν την Κυριακή 9 Δεκεμβρίου (19:15 Παύλος Ζάννας και 21:30 Ολύμπιον, αντίστοιχα). Τέλος, η τσελίστρια Εύη Καζαντζή, η οποία συμμετείχε στην ταινία Ας περιμένουν οι γυναίκες (ερμηνεύοντας τη νοσοκόμα-φίλη της Κλυταιμνήστρας), θα μας μεταφέρει άγνωστα σκηνικά και απολαυστικές στιγμές από τα γυρίσματα της θρυλικής ταινίας του Σταύρου Τσιώλη, η οποία θα κλείσει το αφιέρωμα της Ταινιοθήκης την Τετάρτη 13 Δεκεμβρίου (Ολύμπιον, 21:30).

H συνολική πορεία του Σταύρου Τσιώλη στο ελληνικό σινεμά υπήρξε μακρά, σύνθετη και εξαιρετικά ενδιαφέρουσα. Έχοντας αρχικά εργαστεί σε πάνω από πενήντα ταινίες ως βοηθός σκηνοθέτη, ο Τσιώλης πραγματοποίησε το σκηνοθετικό του ντεμπούτο με την ταινία Μικρός δραπέτης (1968), διαπρέποντας αρχικά στα είδη του φιλμ νουάρ και στο κοινωνικό δράμα, με κορωνίδα της πρώτης περιόδου την αξέχαστη ταινία Κατάχρησις εξουσίας (1971), με πρωταγωνιστή τον Νίκο Κούρκουλο. Στη συνέχεια, κι αφότου εξαφανίστηκε πλήρως από τα κινηματογραφικά δρώμενα για δεκατέσσερα ολόκληρα χρόνια, ο Σταύρος Τσιώλης επέστρεψε το 1985 με την ταινία (με τον σχεδόν αυτοβιογραφικό τίτλο) Μια τόσο μακρινή απουσία (βραβεία γυναικείων ερμηνειών για την Πέμη Ζούνη και τη Δήμητρα Χατούπη, καθώς και βραβείο καλύτερης φωτογραφίας για τον Γιώργο Αρβανίτη στο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης), ενώ την επόμενη χρονιά τη σκυτάλη πήρε το Σχετικά με τον Βασίλη: στη δεύτερη περίοδο του έργου του, ο Σταύρος Τσιώλης στρέφεται σε ένα σινεμά ενδοσκοπικό και ιδιοσυγκρασιακό, με μελαγχολική διάθεση και απολογιστικό τόνο, χτίζοντας μια άτυπη γέφυρα με την καταληκτική περίοδο της φιλμογραφίας του.

Από τις αρχές της δεκαετίας του ’90, με αφετηρία την απολαυστική ταινία Έρωτας στη χουρμαδιά, η οποία εγκαινιάζει και τη συνεργασία του με τον Αργύρη Μπακιρτζή, το προσωπικό βλέμμα του Σταύρου Τσιώλη αποκρυσταλλώνεται στη μορφή και στο περιεχόμενο που αγαπήθηκε με πάθος από το κοινό: τη σπαρταριστή ηθογραφική κωμωδία που ταξιδεύει με τρυφερότητα στην ελληνική επαρχία, συνδυάζοντας το λαογραφικό στοιχείο, το δηκτικό κοινωνικό σχόλιο και το περιπαικτικό χιούμορ. Σημείο αναφοράς στην όψιμη περίοδο του Σταύρου Τσιώλη, πέρα από την τεράστια επιτυχία του Ας περιμένουν οι γυναίκες, είναι η ταινία Παρακαλώ, γυναίκες, μην κλαίτε, όπου ο Σταύρος Τσιώλης ένωσε δυνάμεις στο σενάριο με τον αξέχαστο Χρήστο Βακαλόπουλο. Οι δυο τους αναζήτησαν με πάθος όλα εκείνα τα υφολογικά και δραματουργικά στοιχεία που αποτυπώνουν σε μια κινηματογραφική ταινία την αίσθηση του ανήκειν, τον καταγωγικό δεσμό και τη βαθύτερη σύνδεση με την άγραφη παράδοση ενός τόπου.

Συναυλία των Qarabağ

Υ (Εδέσσης 5, Άνω Λαδάδικα), Δευτέρα 11/12, 22:00

Στο πλαίσιο του αφιερώματος της Ταινιοθήκης Θεσσαλονίκης, το μουσικό σχήμα των Qarabağ (Καραμπάχ) μάς προσκαλεί σε μια ταξιδιάρικη μουσική βραδιάπλημμυρισμένη από τις μουσικές και τραγούδια που έχουμε απολαύσει όλες και όλοι στις ταινίες του Σταύρου Τσιώλη, τη Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου, στις 22:00, στο μπαρ Υ. Η είσοδος θα είναι ελεύθερη για το κοινό, το οποίο θα έχει την ευκαιρία να ακούσει, μεταξύ άλλων, ορισμένα από τα τραγούδια που ερμηνεύτηκαν σε ταινίες του Σταύρου Τσιώλη, αλλά δεν ηχογραφήθηκαν ποτέ. Το σχήμα των Qarabağ αποτελούν οι:

Κίρκη Ηλιάδη-Χαρμάνα: φωνή

Ηλίας Καραμπατζάκης: ούτι, φωνή

Θανάσης Ξιούφης: κιθάρα, φωνή

Πάνος Αχτσιόγλου: πιάνο

Θοδωρής Σιταράς: τρομπέτα, ακορντεόν

Γιώργος Δημητριάδης: μπάσο, φωνή

Αποστόλης Βελισκάκης: κρουστά

Πρόγραμμα προβολών:

Πέμπτη 7 Δεκεμβρίου

Γυναίκες που περάσατε από ’δω (2017) – 20:30 (Ολύμπιον)

Παρασκευή 8 Δεκεμβρίου 

Μικρός δραπέτης (1968) – 19:30 (Παύλος Ζάννας)

Παρακαλώ, γυναίκες, μην κλαίτε (1992) – 21:30 (Ολύμπιον)

Σάββατο 9 Δεκεμβρίου

Η ζούγκλα των πόλεων (1970) – 19:30 (Παύλος Ζάννας)

Φτάσαμεε!… (2004) – 21:30 (Ολύμπιον)

Κυριακή 10 Δεκεμβρίου

Ακατανίκητοι εραστές (1988) – 19:15 (Παύλος Ζάννας)

Μια τόσο μακρινή απουσία (1985) – 21:30 (Ολύμπιον)

*τις προβολές θα προλογίσει ο Κώστας Ιορδανίδης, μοντέρ του Σταύρου Τσιώλη και υπεύθυνος για την ψηφιοποίηση του έργουτου

Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου

Πανικός (1969) – 19:30 (Παύλος Ζάννας)

Ο χαμένος θησαυρός του Χουρσίτ Πασά (1995) – 21:30 (Ολύμπιον)

*συναυλία του μουσικού σχήματος των Qarabağ στο μπαρ Υ (22:00)

Τρίτη 12 Δεκεμβρίου

Κατάχρησις εξουσίας (1971) – 19:30 (Παύλος Ζάννας)

Έρωτας στη χουρμαδιά (1990) – 21:30 (Ολύμπιον)

Τετάρτη 13 Δεκεμβρίου

Σχετικά με τον Βασίλη (1986) – 19:30 (Παύλος Ζάννας)

Ας περιμένουν οι γυναίκες (1998) – 21:30 (Ολύμπιον)

*την προβολή θα προλογίσει η τσελίστρια Εύη Καζαντζή, η οποία συμμετείχε στην ταινία

Οι ταινίες του αφιερώματος:

Γυναίκες που περάσατε από ’δω (2017)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν: Κωνσταντίνος Τζούμας, Ερρίκος Λίτσης, Ελένη Ουζουνίδου, Κωνσταντία Τακάλου, Έλλη Τρίγγου. Διάρκεια: 85΄

Δύο άνεργοι άντρες προχωρημένης ηλικίας προσλαμβάνονται να φυλάξουν τσίλιες σε ένα αθηναϊκό σπίτι, όπου χτίζεται αυθαίρετα ένα επιπλέον δωμάτιο. Από τον δρόμο ακριβώς απ’ έξω περνούν τυχαίοι περαστικοί, ίσως και κάποιοι πολεοδόμοι και ελεγκτές του ΙΚΑ που υποκρίνονται τους ανυποψίαστους διαβατές. Ο δρόμος είναι ένα πέρασμα και οι άνθρωποι που τον περπατούν κουβαλάνε ο καθένας τα δικά τους όνειρα, τις δικές του πληγές και ελπίδες,ωστόσο όλους τους ενώνει η ασβέστη ανάγκη για θαλπωρή και ανθρώπινη επαφή. Στη διάρκεια μιας μέρας και μιας νύχτας, οι δύο άνεργοι άνδρες θα βρεθούν θεατές και πρωταγωνιστές στο δράμα και στις ζωές των συνανθρώπων τους.

ΟΛΥΜΠΙΟΝ: Πέμπτη 7 Δεκεμβρίου – 20:30

Μικρός δραπέτης (1968)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν: Μαρία Παπαϊωάννου, Νίκος Οικονομίδης, Γιώργος Ζωγράφος, Νάνσυ Μάνδρου. Διάρκεια: 87΄

Στο κινηματογραφικό του ντεμπούτο, ο Σταύρος Τσιώλης τοποθετεί στο επίκεντρο της ιστορίας ένα μικρό αγόρι που το σκάει από το αναμορφωτήριο, όπου είχε περάσει τα τελευταία χρόνια, και κρύβεται στο σπίτι ενός νεαρού κοριτσιού. Ανάμεσά τους θα αναπτυχθεί μια πολύ δυνατή φιλία, όταν όμως περάσει τυχαία από την περιοχή ο περιοδεύων θίασος των γονιών του μικρού, εκείνοι θα τον πάρουν μαζί τους. Στην τρυφερή σχέση δύο παιδιών ο Τσιώλης εντοπίζει κάτι το σχεδόν πρωτογενές, μια ματιά αγνή με παιδική αφέλεια και ανοιχτή καρδιά, η οποία ξορκίζει έναν σκληρό κόσμο που δεν βγάζει νόημα.

ΠΑΥΛΟΣ ΖΑΝΝΑΣ: Παρασκευή 8 Δεκεμβρίου – 19:30

Παρακαλώ, γυναίκες, μην κλαίτε (1992)

Σκηνοθεσία: Σταύρος Τσιώλης. Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης, Χρήστος Βακαλόπουλος. Παίζουν: Αργύρης Μπακιρτζής, Δημήτρης Βλάχος, Δώρα Μασκλαβάνου, Νικόλαος Κέκκος, Έμιλυ Παπαχρήστου. Διάρκεια: 85΄

Δύο διάσημοι συντηρητές εικόνων καταφθάνουν από την Αθήνα σε ένα ορεινό χωριό της Αρκαδίας για να αποκαταστήσουν τις κατεστραμμένες τοιχογραφίες μιας ιστορικής βυζαντινής εκκλησίας. Η παρουσία τους θα δώσει άλλη πνοή στην ήρεμη ζωή των κατοίκων του χωριού, πυροδοτώντας μια σειρά από παρεξηγήσεις, αναστατώσεις και αναπάντεχες στιγμές τρυφερότητας, μέχρι την έλευση του χειμώνα, οπότε και θα εγκαταλείψουν το έργο τους ημιτελές.

ΟΛΥΜΠΙΟΝ: Παρασκευή 8 Δεκεμβρίου – 21:30

Η ζούγκλα των πόλεων (1970)

Σκηνοθεσία: Σταύρος Τσιώλης. Σενάριο: Νίκος Φώσκολος. Παίζουν: Κώστας Πρέκας, Μαίρη Χρονοπούλου, Μάνος Κατράκης, Ανδρέας Μπάρκουλης, Σπύρος Καλογήρου. Διάρκεια: 97΄

Ο αστυνομικός ρεπόρτερ Νίκος Αυγέρης έχει αναλάβει να καλύψει ένα ύποπτο αυτοκινητιστικό δυστύχημα, που στοίχισε τη ζωή σε έναν ανώτατο κρατικό υπάλληλο. Από την έρευνα αποκαλύπτεται ότι το θύμα είχε τον οικονομικό έλεγχο ενός μεγάλου οικοδομικού οργανισμού και χρηματιζόταν για να καλύπτει τις παρανομίες της διοίκησης. Ο συγκεκριμένος οργανισμός είχε καταχραστεί μεγάλα ποσά που προορίζονταν για την ανέγερση κατοικιών για άστεγους τραυματίες πολέμου και τώρα η διοίκησή του ενοχλείται σφόδρα από τις αποκαλύψεις του Αυγέρη. Έτσι, προσπαθούν να του κλείσουν το στόμα, αλλά εκείνος δεν πτοείται, συνεχίζοντας την έρευνα, μέχρι που φτάνει μπροστά σε μία σοκαριστική αποκάλυψη.

ΠΑΥΛΟΣ ΖΑΝΝΑΣ: Σάββατο 9 Δεκεμβρίου – 19:30

Φτάσαμεε!… (2004)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν: Γιάννης Ζουγανέλης, Παύλος Κοντογιαννίδης, Άννα Παναγιωτοπούλου, Κωνσταντίνα, Ταμίλα Κουλίεβα. Διάρκεια: 90΄

Αύγουστος, και το περίφημο νυχτερινό κέντρο του Μίμη (The River) στη Λιβαδειά χρειάζεται επειγόντως ορχήστρα, μιας και στους Δελφούς ξεκίνησε ήδη το Μεγάλο Συνέδριο Ελληνοαμερικανών Ομογενών. Από τα χαράματα αρχίζουν να καταφθάνουν μουσικά συγκροτήματα από όλη την Ελλάδα για να πάρουν τη δουλειά! Στη διάρκεια του εικοσιτετραώρου, 40 μουσικοί και τραγουδιστές θα προβάρουν τα τραγούδια τους, θα λογομαχήσουν, θα αναπολήσουν, θα φλερτάρουν, τρώγοντας, πίνοντας, τραγουδώντας και παίζοντας μουσική. Ένα πολύχρωμο μωσαϊκό χαρακτήρων ξεδιπλώνεται, αποκαλύπτοντας έναν ολότελα διαφορετικό κόσμο που αναπνέει δίπλα μας.

ΟΛΥΜΠΙΟΝ: Σάββατο 9 Δεκεμβρίου – 21:30

Ακατανίκητοι εραστές (1988)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν:Τάσος Μηλιώτης, Όλια Λαζαρίδου, Μαρία Πανούτσου, Κωνσταντίνος Τζούμας. Διάρκεια: 80΄

Ο μικρός Βασίλης το σκάει από το ορφανοτροφείο, τριγυρίζει στο κέντρο της Αθήνας κι ύστερα παίρνει το τρένο για την Τρίπολη. Περιπλανιέται στην ορεινή Αρκαδία και πέφτει πάνω σε μια κοπέλα που της έχει χαλάσει το αυτοκίνητο. Οι δυο τους θα συνεχίσουν την περιπλάνηση για ολόκληρο το καλοκαίρι, μέχρι να γυρίσει ο μικρός στο σπίτι της γιαγιάς του, ένα ερείπιο χωρίς κανένα ίχνος ζωής. Η κοπέλα χάνεται και ο μικρός κατεβαίνει στην Τρίπολη, όπου κάνει διάφορες δουλειές για να ζήσει. Ανήμερα της γιορτής του, ο Βασίλης εγκαταλείπει την πόλη και παίρνει το δρόμο της επιστροφής για το χωριό του.

ΠΑΥΛΟΣ ΖΑΝΝΑΣ: Κυριακή 10 Δεκεμβρίου – 19:15

Μια τόσο μακρινή απουσία (1986)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν: Πέμη Ζούνη, Δήμητρα Χατούπη, Μπέτυ Βαλάση, Ζαχαρίας Ρόχας, Κωνσταντίνος Τζούμας. Διάρκεια: 75΄

Η Αγγελική, διαμαρτυρόμενη για τον εγκλεισμό της μεγαλύτερης και ατίθασης αδερφής της στο ψυχιατρείο, την παίρνει από το ίδρυμα, αντιμετωπίζοντας τη σκληρή πίεση και εχθρότητα της οικογένειάς της και την αδιαφορία των φίλων της. Μια σπαρακτική ιστορία αφοσίωσης και θυσίας, η οποία συγκινεί με τη δραματουργική δύναμη και λιτότητά της.

ΟΛΥΜΠΙΟΝ: Κυριακή 10 Δεκεμβρίου – 21:30

Πανικός (1969)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν: Κώστας Καζάκος, Άγγελος Αντωνόπουλος, Σοφία Ρούμπου, Νίκος Γαλανός. Φωτογραφία: Γιώργος Αρβανίτης. Διάρκεια: 90΄

Μια ομάδα τριών κακοποιών απάγει τον μικρό Τασούλη και ζητάει λύτρα για την απελευθέρωσή του από τον πατέρα του, τον επιχειρηματία Μάρκο Μαρά. Η αστυνομία προσπαθεί να τους εντοπίσει, ενώ ο Μαράς αποφεύγει την αστυνομία για να μπορέσει να συγκεντρώσει γρήγορα το ποσό. Ο γιος του πάσχει από μια σπάνια ασθένεια και πρέπει να πάρει οπωσδήποτε μέσα στις επόμενες πέντε μέρες το φάρμακο που τον κρατάει στη ζωή. Η παράδοση των λύτρων καθυστερεί και οι μέρες περνούν, καθώς η αστυνομία με επικεφαλής τον επιθεωρητή Μακρίδη προσπαθεί να παγιδέψει τους απαγωγείς.

ΠΑΥΛΟΣ ΖΑΝΝΑΣ: Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου – 19:30

Ο χαμένος θησαυρός του Χουρσίτ Πασά (1995)

Σκηνοθεσία: Σταύρος Τσιώλης. Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης, Χρήστος Βακαλόπουλος, Γιώργος Τζιώτζιος. Παίζουν: Αργύρης Μπακιρτζής, Λίνα Κοσσυφίδου, Βαλεντίνα Παπαδημητράκη, Τάκης Μόσχος, Μάκης Κοντιζάς, Μήτσος Καραμήτσος, Μιχάλης Γιαννάτος, Χάρης Μιχαλογιαννάκης, Πέτρος Καλογερόπουλος, Γιώργος Παναγιωταράκος, Δημοσθένης Κομποτιάτης. Διάρκεια: 81΄

Εκκινώντας από ένα πραγματικό γεγονός, τη μαζική απόδραση 80 κρατουμένων από τις φυλακές της Αθήνας στις 29 Ιανουαρίου 1993, η ταινία παρακολουθεί την πορεία μιας ομάδας απελπισμένων ανθρώπων προς το μάταιο όνειρο για μια καλύτερη ζωή. Με οδηγό έναν ακριβοπληρωμένο χάρτη, έντεκα δραπέτες των φυλακών του Κορυδαλλού διασχίζουν την Πελοπόννησο αναζητώντας τον χαμένο θησαυρό του στρατηγού Χουρσίτ Πασά. Ένα κίνητρο απληστίας που γίνεται σταδιακά αιτία διχασμού, συγκρούσεων και αποχωρισμών.

ΟΛΥΜΠΙΟΝ: Δευτέρα 11 Δεκεμβρίου – 21:30

Κατάχρησις εξουσίας (1971)

Σκηνοθεσία: Σταύρος Τσιώλης. Σενάριο: Νίκος Φώσκολος. Παίζουν: Νίκος Κούρκουλος, Μπέτυ Λιβανού, Μάνος Κατράκης, Σπύρος Καλογήρου, Γιάννης Αργύρης. Διάρκεια: 104΄

Ένας αστυνομικός προσπαθεί να ανακαλύψει τον δολοφόνο του αδελφού του, ο οποίος ήταν πιανίστας και μορφινομανής. Ως μέλος του Τμήματος Δίωξης Ναρκωτικών προσπαθεί να εντοπίσει τον αρχηγό μιας σπείρας εμπόρων ναρκωτικών. Όμως ο ανορθόδοξος τρόπος δράσης που υιοθετεί αναστατώνει τους ανωτέρους του. Ωστόσο, του επιτρέπουν να συνεχίσει τις έρευνες, μέχρι που η σπείρα ανακαλύπτει ότι είναι αστυνομικός.

ΠΑΥΛΟΣ ΖΑΝΝΑΣ: Τρίτη 12 Δεκεμβρίου – 19:30

Έρωτας στη χουρμαδιά (1990)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν: Λάζαρος Ανδρέου, Αργύρης Μπακιρτζής, Δώρα Μασκλαβάνου, Βίνα Ασίκη, Χρήστος Βακαλόπουλος. Μουσική: Παύλος Παπαδόπουλος, Σταμάτης Σπανουδάκης. Διάρκεια: 90΄

Ένας λαδέμπορος και συγχρόνως χορηγός-ευεργέτης της τοπικής ορχήστρας, συντετριμμένος μετά τον θάνατο της λατρεμένης συζύγου του, ξεκινά μια εξωφρενική περιπλάνηση στην Πελοπόννησο παρέα με έναν φίλο του και μουσικό της ορχήστρας, τον οποίο κατηγορεί πως είχε σχέση με τη γυναίκα του. Οι δυο τους αναζητούν μια χουρμαδιά, η οποία θα πιστοποιήσει, σύμφωνα με μια φωτογραφία που έχει στα χέρια του ο έμπορος, την απιστία. Ένα θεοπάλαβο ταξίδι στο παράλογο της ανθρώπινης ύπαρξης, στη δίνη του πένθους, σε μια άλλη Ελλάδα που ξεμακραίνει στον ορίζοντα.

ΟΛΥΜΠΙΟΝ: Τρίτη 12 Δεκεμβρίου – 21:30

Σχετικά με τον Βασίλη (1985)

Σκηνοθεσία: Σταύρος Τσιώλης. Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης, Χρήστος Βακαλόπουλος, Κωνσταντίνος Τζούμας. Παίζουν: Τάσος Δενέγρης, Κατερίνα Τσιώλη, Χρήστος Βακαλόπουλος, Λουκία Πιστιόλα. Διάρκεια: 76΄

Ένας καθηγητής κοινωνιολογίας έχει παραιτηθεί -χωρίς κανένα φανερό λόγο- από τη δουλειά του, αλλά και από οτιδήποτε άλλο όριζε τη μέχρι πρότινος ζωή του, έχοντας επιλέξει να ζει μόνος του. Η ταινία καταγράφει μερικές στιγμές από την καθημερινότητά του του, τη σχέση με την κόρη του και την περιπλάνησή του στην ελληνική ύπαιθρο, σε μια μάταιη απόπειρα να βρει απαντήσεις στα υπαρξιακά ερωτήματα που τον βασανίζουν.

ΠΑΥΛΟΣ ΖΑΝΝΑΣ: Τετάρτη 13 Δεκεμβρίου – 19:30

Ας περιμένουν οι γυναίκες (1998)

Σκηνοθεσία-Σενάριο: Σταύρος Τσιώλης. Παίζουν: Γιάννης Ζουγανέλης, Αργύρης Μπακιρτζής, Σάκης Μπουλάς, Αγγελική Ηλιάδη, Έμιλυ Παπαχρήστου, Αρχοντούλα Ξένου. Διάρκεια: 87΄

Το Ας περιμένουν οι γυναίκες είναι κορωνίδα της φιλμογραφίας του Τσιώλη η οποία απέκτησε με τα χρόνια cult status χάρις την μοναδική αναπαράσταση μιας ολόκληρης εποχής και νοοτροπίας η οποία έχει χαθεί, ωστόσο τα απόνερα της έχουν λιμνάσει στο παρόν. Τρεις μπατζανάκηδες, σε κρίσιμη ηλικία, μπλέκουν κατά τη διάρκεια του καλοκαιριού σε εφήμερες ερωτικές περιπέτειες στην περιοχή της λίμνης Βόλβης, ενώ οι οικογένειές τους παραθερίζουν στη Θάσο και… μπορούν να περιμένουν.

ΟΛΥΜΠΙΟΝ: Τετάρτη 13 Δεκεμβρίου – 21:30