Σύμφωνα με το ICOM τα μουσεία είναι πολιτιστικοί οργανισμοί, μη κερδοσκοπικού και κοινωνικού χαρακτήρα, ανοιχτοί προς το κοινό, οι οποίοι κατέχουν συλλογές, τις οποίες συντηρούν, τις εκθέτουν, διενεργούν έρευνες και επικοινωνούν.  Ο ρόλος τους είναι εκπαιδευτικός, ψυχαγωγικός και κοινωνικός. Τα μουσεία απευθύνεται σε όλες τις κοινωνικές κατηγορίες και ομάδες, ανεξαρτήτως φύλου, εθνικότητας, θρησκείας, ηλικίας, σε Αμεα κ.ά., ώστε να καλύψει όλες τις ανάγκες των επισκεπτών.

Ισχύει όμως αυτό για τα ΑΜΕΑ;

Πόσο συχνά τα μουσεία ανοίγουν τις πόρτες τους για τα ΑΜΕΑ;
Έχετε παρατηρήσει εάν διαθέτουν κατάλληλο εξοπλισμό για την πρόσβασή τους;
Εάν τα γραφεία πληροφοριών ή τα ταμεία τους έχουν υψομετρική διαφορά για τα άτομα αυτά;
Εάν προσφέρουν δωρεάν είσοδο στους συνοδούς τους;
Εάν τελικά αυτά τα άτομα είναι αποδεκτά πρωτίστως από την κοινωνία ώστε να επισκέπτονται τα μουσεία για να ψυχαγωγηθούν ή να εκπαιδευτούν;

Πολλά είναι τα μουσεία απ’ όλον τον κόσμο τα οποία διαθέτουν εκπαιδευτικά προγράμματα, υπηρεσίες και τον απαραίτητο εξοπλισμό ειδικά σχεδιασμένα για τα ΑΜΕΑ.
Θαυμαστό παράδειγμα αποτελεί το μουσείο του Λούβρου, το οποίο διαθέτει τον χώρο La Petite Galerie, μία ειδικά σχεδιασμένη αίθουσα  για τα άτομα με αναπηρίες και προσφέρει υποστηρικτικές υπηρεσίες, π.χ. κείμενα με την γραφή Braille. Όπως επίσης, στην αίθουσα Touch Gallery, πραγματοποιείται πρόγραμμα για άτομα με προβλήματα οράσεως όλων των ηλικιών, όπου έχουν την δυνατότητα να αγγίξουν τα γλυπτά που εκτίθενται, κατανοώντας την υφή και το σχήμα τους. Έτσι λοιπόν ξεκινάει το ταξίδι των επισκεπτών, με την καθοδήγηση ειδικών, με σκοπό να ανακαλύψουν τις ανάγλυφες δημιουργίες. Το κυριότερο όμως είναι πως την έκθεση μπορούν να την παρακολουθήσουν και άτομα που δεν έχουν προβλήματα όρασης! Θα χρειαστεί να κλείσουν τα μάτια τους και να ζήσουν την εμπειρία της έκθεσης, ενδυναμώνοντας τις αισθήσεις της αφής. Ακόμη, στο τέλος της δράσης, θα πρέπει να μοιραστούν τις απόψεις τους και ύστερα να αποκαλυφθούν τα έργα. Με την  συμμετοχή σε αυτήν την δράση, επιτυγχάνεται η ενσυναίσθηση και η ευαισθητοποίηση όλων, καθώς  μπαίνουν στην θέση των ατόμων με προβλήματα όρασης.

Το Λούβρο κατάφερε να συμβάλει στην κοινωνική ένταξη,  καθώς και στην ευαισθητοποίηση του κοινού, προλαμβάνοντας τον ρατσισμό και την περιθωριοποίηση που τυχόν βιώνουν κάποια ΑΜΕΑ.

Στην Ελλάδα όμως, τα παραδείγματα είναι απογοητευτικά. Το πρόσφατο δυσάρεστο γεγονός με το χαλασμένο αναβατόριο στον Λόφο της Ακρόπολης, έγινε αφορμή για απολύσεις των υπευθύνων οι οποίοι δεν μερίμνησαν για την επισκευή του.
Άραγε, η κίνηση αυτή είχε ως αποτέλεσμα την αλλαγή της κατάστασης;  Ή παρεμποδίστηκε η άσκηση των ισότιμων δικαιωμάτων των ΑΜΕΑ;
Πρωταρχικός στόχος των υπεύθυνων των πολιτιστικών οργανισμών θα πρέπει να είναι η ένταξη των ΑΜΕΑ και όχι οι διαχωριστικές συμπεριφορές.

Τα μουσεία αποτελούν φορείς κοινωνικής ένταξης, αποδοχής και ισότητας. Οι όροι προσβασιμότητα, συμμετοχή και ενσωμάτωση είναι τρεις αλληλένδετες έννοιες, οι οποίες πρέπει να εφαρμόζονται κυρίως για τα άτομα με ειδικές ανάγκες. Βασικό δικαίωμα των ΑΜΕΑ είναι να απολαμβάνουν υπηρεσίες, όπως όλοι. Γι αυτό το λόγο λοιπόν, με την αρχή του «Καθολικού σχεδιασμού», τα μουσεία θα πρέπει να καταφέρουν με τις εσωτερικές και εξωτερικές διαμορφώσεις των χώρων τους για τα ΑΜΕΑ, να περιορίσουν το αίσθημα αποκλεισμού και την μη αποδοχής.

Ας ανοίξουμε όλοι τις αγκαλιές μας στα άτομα με τις ιδιαίτερες δυνάμεις είτε προσωπικά  είτε μέσα από τους κοινωνικούς φορείς και ας παραδειγματιστούμε από τις ενέργειες του μουσείου του Λούβρου!

Το 2019 σηματοδοτεί την 100η επέτειο του Bauhaus και η 99 designs γιορτάζει το μοναδικό αυτό κίνημα με έναν ιδιαίτερο τρόπο. Επανασχεδιάζει εμβληματικά λογότυπα της εποχής μας ακολουθώντας το σχεδιασμό Bauhaus! 

Αυτά είναι τα βασικά αντιπροσωπευτικά στοιχεία του σχεδιασμού Bauhaus:

• Η μορφή ακολουθεί τη λειτουργία

• Μινιμαλισμός

• Πρωτοποριακή τυπογραφία

• Γεωμετρία

• Βασικά χρώματα

Πηγή άρθρου και φωτoγραφιών:

https://99designs.com/blog/design-history-movements/famous-logos-bauhaus-style/

H 99designs είναι μια πλατφόρμα για freelancers designers με έδρα την Αυστραλία.

“Ο σχεδιασμός δημιουργεί πολιτισμό.

Ο πολιτισμός διαμορφώνει αξίες.

Οι αξίες καθορίζουν το μέλλον.» – Robert L. Peters (Σχεδιαστής Προϊόντων, Καναδάς)

Το τμήμα Βιομηχανικού σχεδιασμού του ΤΕΙ Δυτ.Μακεδονίας μας παρουσιάζει την εκπαιδευτική του δραστηριότητα, την αρχή τηςδημιουργικότητας,την αισθητική και την λειτουργία. 

Design Is Every Thing

Σύμφωνα με τον Ησίοδο, «Εν αρχή ην το Χάος» – και από το Χάος (όπως είναι γνωστό) αρχίζει πάντα μια νέα Δημιουργία.Το επιβεβαιώνει και πάλι ο Ησίοδος, συνεχίζοντας τη φράση ως εξής: «[…] Μαζί με το Χάος συνυπάρχουν η Γαία και ο Έρωτας. Ο Έρωτας που ενθαρρύνει και διευκολύνει τη γέννηση και τη δημιουργία».

Το βασικό ερώτημα που προκύπτει από την παραπάνω παραδοχή είναι το εξής:

Πως μπορώ να φτάσω από το Χάος στη δημιουργία ενός προϊόντος, μιας εικόνας ή ενός έργου τέχνης; Πως μπορώ να γίνω δημιουργικός;

H δημιουργικότητα μπορεί να οριστεί ως η ικανότητα για να σκεφτείς  “out of the box”,  να συλλάβεις και να δημιουργήσεις ιδέες και πρότυπα τα οποία υπερέχουν ή παραγκωνίζουν υπάρχοντα στοιχεία και τρόπους σκέψης και αντίληψης.  Η δημιουργικότητα είναι η ικανότητα να παρατηρηθούν νέες αλληλεπιδράσεις μεταξύ των αντικειμένων και ιδεών.

Παράλληλα από τον ορισμό της «δημιουργικότητας» υπάρχει το  «design thinking» ή σε ελεύθερη μετάφραση, η κουλτούρα/ο πολιτισμός για κάθε άνθρωπο που συνδιαλέγεται με την έννοια της ΔΗΜΙΟΥΡΓΙΑΣ.

Το «design thinking» είναι μια ανθρωποκεντρική προσέγγιση για τη δημιουργία που πρέπει να απορρέει από την εργαλειοθήκη του designer με σκοπό να ενοποιήσει τις παρακάτω παραδοχές: τις ανάγκες των ανθρώπων, με τις δυνατότητες της τεχνολογίας και  όλα αυτά που προαπαιτούνται για την επιχειρηματική επιτυχία.

Μια χιονονιφάδα μεταμορφώνεται μέσω του δημιουργικού σχεδιασμού σε ένα προϊόν, μια ζάντα αλουμινίου για αυτοκίνητο.

Τι είναι λοιπόν ένας designer;

Design is creativity with strategy

Ο βιομηχανικός σχεδιασμός περιλαμβάνει όλες αυτές τις διαδικασίες που ασχολούνται με τη δημιουργία, την εξέλιξη και την υλοποίηση ιδεών για να προϊόντα. Η παραπάνω παραδοχή απαιτεί από το βιομηχανικό σχεδιαστή ένα ευρύ φάσμα γνώσεων από πολλούς και διαφορετικούς επιστημονικούς ή καλλιτεχνικούς κλάδους. Γνώσεις μηχανικής, υλικών, διαδικασιών παραγωγής, εργονομίας, γραφικών εφαρμογών, καλών τεχνών, κοστολόγησης και διαχείρισης των τελικών προϊόντων. Βασικός στόχος του βιομηχανικού σχεδιασμού είναι η δημιουργία νέων αναβαθμισμένων προϊόντων, τόσο αισθητικά όσο και λειτουργικά.

Το βιβλίο «Το αλφαβητάρι του Βιομηχανικού Σχεδιασμού» των Α. Μανάβη,  Κ. Σιργκάνη,  Ν. Ευκολίδη, Π. Κυράτση

Όσον αφορά την εκπαιδευτική δραστηριότητα του design στη Δυτική Μακεδονία υπάρχει το Τμήμα Μηχανολόγων Μηχανικών και Βιομηχανικού Σχεδιασμού στο Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας, με τη συγκεκριμένη κατεύθυνση του Βιομηχανικού Σχεδιασμού να δίνει έμφαση σε γνώσεις που σχετίζονται με την ολότητα της σχεδιαστικής και παραγωγικής διαδικασίας. Παράλληλα – και για πρώτη φορά, το συγκεκριμένο τμήμα «τρέχει» το Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα Σπουδών στο «Σχεδιασμό Προϊόντων και Συστημάτων».

Design is thinking made visual

Σχεδιασμός και κατασκευή των βραβείων για τα ελληνικά «Οικολογικά Oscars», Οικόπολις.

Είναι σημαντικό να αναφερθεί, η παρουσία του Εργαστηρίου CAD CAM CAE (C3) που μέσα στα πλαίσια του τμήματος, οργανώνει ομάδες φοιτητών που συμμετέχουν σε διάφορες δραστηριότητες που σχετίζονται με όλο το φάσμα του design, όπως, συμμετοχές σε διαγωνισμούς, εκπόνηση σχεδιαστικών projects, παρουσία σε συνέδρια και workshops. Οι επιτυχίες και οι διακρίσεις για το εργαστήριο C3 έως σήμερα μετρούν έναν μεγάλο αριθμό, με τελευταία την κατάκτηση της πρώτης θέσης στο Διαγωνισμό Εικονογράφησης μιας ιστορίας με θέμα την Δημοκρατία στα πλαίσια του διαγωνισμού «Δημοκρατία Ιδεών».

 Εικονογραφημένη ιστορία «Democracy – Amber Alert». Πρώτο Βραβείο στο διαγωνισμό «Δημοκρατία Ιδεών»

The good, the bad and the Greek designer 

Το μεγαλύτερο στοίχημα αυτή τη στιγμή στον ελληνικό χώρο του design είναι η αλλαγή κουλτούρας και ενσωμάτωση των αξιών της σχεδιαστικής διαδικασίας  σε κάθε έναν που αλληλεπιδρά μαζί της.  Το design ως φιλοσοφία, νοοτροπία και τρόπος ζωής είναι μέσα στον καθένα και πρέπει να του δοθεί η ανάλογη  σημασία.

Με όρεξη, αποφασιστικότατα και βασική αρχή το «Design is Every Thing», ανοίγουμε μια νέα προοπτική στο ελληνικό design που θα αναδεικνύει τις παραδοσιακές μας αξίες με έναν τεχνολογικά σύγχρονο και αισθητικά όμορφο τρόπο.

To design έχει πάντα να πει μια ιστορία.

Και κάπως έτσι, ξεκινά το ταξίδι μας…

Σχεδιασμός οπτικής ταυτότητας  για τις δραστηριότητες του  13^ου Δημοτικού Σχολείου Κοζάνης

Το «Μουσείο στο Δρόμο»

Σχεδιασμός Προϊόντων Γούνας

Χρήσιμα Links

Τεχνολογικό Εκπαιδευτικό Ίδρυμα Δυτικής Μακεδονίας | www.teiwm.gr

Αριστεία 2014 | http://excellence.minedu.gov.gr/draseis/listing/316-product-design

Democracy – Amber Alert | https://www.facebook.com/dimokratiaideon/

Το αλφαβητάρι του Βιομηχανικού Σχεδιασμού | www.cppd.eu